Bệnh nhân viêm màng não mủ đối mặt nguy cơ mù, bác sĩ phát hiện vi khuẩn hiếm Nocardia
Một trường hợp y tế phức tạp đã được ghi nhận khi bệnh nhân nhập viện với triệu chứng đau đầu và được chẩn đoán viêm màng não mủ nặng. Các chỉ số xét nghiệm dịch não tủy, cấy vi khuẩn ban đầu đều rất điển hình, nhưng diễn biến bệnh nhanh chóng trở nên nghiêm trọng và bất thường.
Diễn biến bất ngờ và nguy kịch
Sau hai ngày điều trị, mắt phải của bệnh nhân bắt đầu sưng đỏ, chảy dịch và đau nhức dữ dội đến mức không thể mở ra. Tình trạng này xảy ra dù bệnh nhân đang được điều trị tích cực bởi đội ngũ bác sĩ chuyên khoa truyền nhiễm từ Phòng Viêm gan virus, Viện Y học Nhiệt đới Bạch Mai phối hợp với Khoa Mắt, sử dụng phác đồ kháng sinh mạnh nhất.
Ban đầu, kết quả điều trị có dấu hiệu tích cực khi chỉ số dịch não tủy được cải thiện đáng kể. Tuy nhiên, trong lần chọc dịch não tủy thứ ba, kết quả xấu trở lại và tiếp tục diễn biến tiêu cực ở các lần kiểm tra sau. Đồng thời, tổn thương mắt tiến triển nhanh và dữ dội, dù bệnh nhân vẫn tuân thủ phác đồ kháng sinh liều cao Meropenem 6g/ngày.
Chỉ trong thời gian ngắn, mắt phải bị viêm mủ nội nhãn, mất hoàn toàn khả năng nhìn, trong khi mắt trái thị lực giảm sâu chỉ còn 1/10. Bệnh nhân trải qua cơn đau nhức mắt, nhức đầu khủng khiếp, sợ ánh sáng và sức khỏe toàn thân suy giảm nghiêm trọng, phải nằm một chỗ.
Phát hiện vi khuẩn hiếm Nocardia
Các bác sĩ trực tiếp điều trị tỏ ra bối rối vì diễn biến này không giống với viêm màng não mủ thông thường. Nghi ngờ ban đầu hướng đến lao màng não, nhưng trong một buổi hội chẩn khẩn cấp, giả thuyết về vi khuẩn Nocardia – một loại vi khuẩn hiếm gặp, khó nuôi cấy và có khả năng gây tổn thương đa cơ quan – đã được đặt ra.
Nếu đúng là Nocardia, phác đồ điều trị cũ sẽ không đủ hiệu quả để tiêu diệt mầm bệnh. Dựa trên kinh nghiệm lâm sàng và sự nhạy cảm nghề nghiệp, các bác sĩ quyết định chuyển hướng điều trị, sử dụng phối hợp bốn loại kháng sinh mạnh: Meropenem, Linezolid, Biseptol IV và Amikacin.
Tiến sĩ, bác sĩ Đỗ Văn Thành – Trưởng Phòng Viêm gan virus, Viện Y học Nhiệt đới Bạch Mai chia sẻ, việc chẩn đoán chính xác căn nguyên gặp rất nhiều khó khăn, và quyết định lựa chọn phác đồ điều trị là một bài toán cân não, đầy áp lực về thời gian và chi phí cho gia đình bệnh nhân.
Điều trị phối hợp và kết quả kỳ diệu
Song song với điều trị toàn thân, các bác sĩ Phòng Viêm gan virus phối hợp chặt chẽ với Khoa Mắt trong từng bước điều trị. Kháng sinh được tiêm trực tiếp vào mắt, một quyết định không dễ dàng khi nhãn cầu đang tổn thương nặng. Ban đầu, các phương pháp như tra nhỏ mắt với Ceftazidime và Vancomycin không đem lại hiệu quả, buộc phải chuyển sang tiêm nội nhãn.
Sau hai mũi tiêm đầu tiên, tình trạng mắt vẫn tiến triển xấu, nhưng khi kết hợp điều trị bằng Amikacin – loại kháng sinh cũng được dùng toàn thân để nhắm vào Nocardia – thị lực bắt đầu có sự cải thiện. Mắt phải, trước đó được xác định là mù, dần có cảm giác ánh sáng trở lại.
Sau một tuần điều trị tích cực, bệnh nhân đã có sự hồi phục ngoạn mục. Từ chỗ gần như mù cả hai mắt, thị lực được cải thiện rõ rệt, viêm nhiễm giảm dần. Bệnh nhân có thể tự đứng dậy, bước đi, sinh hoạt độc lập và tỉnh táo trở lại.
Không chỉ tổn thương mắt được cải thiện, các ổ áp xe não và áp xe phổi cũng thu nhỏ đáng kể, thậm chí biến mất hoàn toàn. Ca bệnh phức tạp với tình trạng viêm màng não nặng, áp xe đa cơ quan và viêm mủ nội nhãn đã kết thúc bằng một kỳ tích y học, minh chứng cho sự nỗ lực không ngừng của đội ngũ y bác sĩ.
