Ung thư đang trở thành thách thức y tế lớn tại Việt Nam với khoảng 180.000-200.000 ca mắc mới mỗi năm và hơn 120.000 trường hợp tử vong. Đáng chú ý, căn bệnh này không chỉ gia tăng về số lượng mà còn có xu hướng trẻ hóa, ảnh hưởng ngày càng nhiều đến những người trong độ tuổi lao động.
Các loại ung thư phổ biến
Theo các chuyên gia ung bướu, những loại ung thư phổ biến nhất ở nam giới hiện nay gồm ung thư phổi, ung thư gan, ung thư dạ dày, ung thư đại trực tràng, ung thư thực quản và ung thư thanh quản. Trong khi đó, phụ nữ thường mắc các bệnh ung thư như ung thư vú, ung thư cổ tử cung, ung thư đại trực tràng, ung thư phổi, ung thư dạ dày và ung thư gan.
Việt Nam hiện thuộc nhóm quốc gia có tỷ lệ mắc cao đối với nhiều loại ung thư phổ biến trên thế giới, bao gồm ung thư phổi, ung thư vú, ung thư gan, ung thư dạ dày, ung thư cổ tử cung và ung thư đại trực tràng. Các chuyên gia cảnh báo rằng phần lớn các loại ung thư phổ biến tại Việt Nam vẫn đang có xu hướng gia tăng.
Chủ quan sức khỏe khiến bệnh phát hiện muộn
Một trong những nguyên nhân khiến tỷ lệ tử vong do ung thư tại Việt Nam còn ở mức cao là tâm lý chủ quan, chỉ đi khám khi cơ thể xuất hiện những dấu hiệu bất thường rõ rệt. Khoảng 85% bệnh nhân được phát hiện mắc ung thư khi đã trên 40 tuổi – giai đoạn nhiều người đang là lao động chính, giữ vai trò quan trọng trong gia đình và xã hội.
Theo Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Quang Hùng, Giám đốc Trung tâm Ung bướu Bệnh viện Đại học Phenikaa, không ít trường hợp đến viện khi bệnh đã ở giai đoạn tiến triển hoặc di căn vì nhiều năm không khám sức khỏe định kỳ, đồng thời bỏ qua các dấu hiệu cảnh báo ban đầu. "Nhiều người vẫn cho rằng khi chưa có cảm giác đau hay khó chịu thì chưa cần đi khám. Chính suy nghĩ này khiến nhiều trường hợp phát hiện bệnh muộn, làm giảm đáng kể cơ hội điều trị triệt căn", ông Hùng cho biết.
Phát hiện sớm là chìa khóa điều trị thành công
Các chuyên gia nhận định việc khám sức khỏe định kỳ không chỉ giúp phát hiện sớm ung thư mà còn giúp xác định những người thuộc nhóm nguy cơ cao để có kế hoạch theo dõi và tầm soát phù hợp. Dù y học hiện đại đã có nhiều tiến bộ trong điều trị ung thư, yếu tố quyết định hiệu quả điều trị vẫn là phát hiện bệnh ở giai đoạn sớm. Nhiều loại ung thư có thể được chữa khỏi hoàn toàn hoặc kiểm soát tốt trong thời gian dài nếu được chẩn đoán kịp thời. Ngược lại, khi bệnh đã bước sang giai đoạn muộn hoặc di căn, việc điều trị thường trở nên phức tạp hơn, tốn kém hơn và tiên lượng sống cũng giảm đáng kể.
Những người hút thuốc lá, thường xuyên sử dụng rượu bia, mắc viêm gan B hoặc viêm gan C, thừa cân béo phì, ít vận động hoặc có tiền sử gia đình mắc ung thư được khuyến cáo nên chủ động kiểm tra sức khỏe định kỳ.
Chương trình khám miễn phí vì sức khỏe cộng đồng
Trong bối cảnh số ca ung thư ngày càng tăng, các chương trình khám cộng đồng và hỗ trợ phát hiện sớm bệnh được xem là giải pháp thiết thực nhằm nâng cao nhận thức chăm sóc sức khỏe chủ động trong người dân. Nhằm tạo điều kiện để người dân tiếp cận dịch vụ tầm soát thuận lợi hơn, Bệnh viện Đại học Phenikaa đang triển khai chương trình miễn phí "Khám, phát hiện ung thư vì sức khỏe cộng đồng", được tổ chức định kỳ vào thứ Sáu hằng tuần tại Trung tâm Ung bướu của bệnh viện.
Theo Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Quang Hùng, người dân tham gia chương trình sẽ được khám lâm sàng, tư vấn ban đầu và chỉ định các xét nghiệm cận lâm sàng phù hợp nếu có dấu hiệu nghi ngờ. Những trường hợp cần thăm khám chuyên sâu sẽ được hướng dẫn chẩn đoán và điều trị theo đúng chuyên khoa. Chương trình không chỉ hỗ trợ người dân tiếp cận dịch vụ y tế mà còn hướng tới mục tiêu xây dựng thói quen khám sức khỏe định kỳ trong cộng đồng.
Các chuyên gia nhấn mạnh rằng, đối với ung thư, thời điểm phát hiện bệnh có ý nghĩa quyết định đến khả năng điều trị và cơ hội sống của người bệnh. Vì vậy, thay đổi thói quen từ "có bệnh mới đi khám" sang "khám để phát hiện bệnh sớm" là giải pháp quan trọng giúp giảm gánh nặng ung thư tại Việt Nam hiện nay.
