Cảnh báo từ chuyên gia: Thực phẩm muối ngày Tết - 'Sát thủ' thầm lặng với tim mạch và huyết áp
PGS.TS.BS Lâm Vĩnh Niên – Trưởng khoa Dinh dưỡng - Tiết chế tại Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM đã đưa ra lời cảnh báo quan trọng về việc tiêu thụ thường xuyên các thực phẩm muối trong dịp Tết. Theo ông, những món ăn này có thể tiềm ẩn nhiều rủi ro cho sức khỏe, đặc biệt là đối với hệ tim mạch và huyết áp, và thậm chí được ví như "sát thủ" đối với người bệnh.
Nguy cơ từ natri: Tác động trực tiếp đến huyết áp và tim mạch
PGS Niên giải thích rằng natri là yếu tố trực tiếp liên quan đến tình trạng tăng huyết áp. Khi lượng muối đưa vào cơ thể vượt quá ngưỡng khuyến nghị, huyết áp có xu hướng tăng lên, kéo theo nhiều hệ lụy nghiêm trọng cho hệ tim mạch. Đối với những người đã mắc bệnh tăng huyết áp, việc ăn nhiều thực phẩm muối có thể dẫn đến các "đợt" tăng huyết áp mới, khiến bệnh diễn tiến nặng hơn dù đang được điều trị ổn định.
Tác động của chế độ ăn nhiều muối không chỉ dừng lại ở huyết áp mà còn lan sang các cơ quan khác. Tăng huyết áp lâu dài được xem là một trong những yếu tố nguy cơ chính dẫn đến suy tim và các biến chứng tim mạch khác. Bên cạnh đó, những người có bệnh nền như bệnh thận cũng có thể đối mặt với nguy cơ bệnh tiến triển nặng hơn khi thường xuyên tiêu thụ thực phẩm giàu natri.
Tâm lý chủ quan và thực tế đáng lo ngại
PGS Niên nhấn mạnh một vấn đề đáng lo ngại: nhiều người tiêu dùng có tâm lý chủ quan, cho rằng các món muối này không chứa quá nhiều muối vì không có vị mặn gắt. Tuy nhiên, thực tế trong quá trình chế biến và bảo quản, lượng natri tích lũy trong sản phẩm có thể cao hơn nhiều so với tưởng tượng. Điều này làm tăng nguy cơ tiềm ẩn mà người dùng có thể không nhận thức được.
Khuyến cáo sử dụng an toàn cho người tiêu dùng
Vậy người tiêu dùng cần lưu ý gì khi sử dụng các thực phẩm muối trong dịp Tết? Theo chuyên gia, với những người đã được chẩn đoán tăng huyết áp – dù đang kiểm soát tốt hay chưa – nguyên tắc cơ bản là nên hạn chế tối đa, thậm chí tránh hoàn toàn các món muối. Kiểm soát lượng muối đưa vào cơ thể được xem là nền tảng quan trọng trong điều trị và phòng ngừa biến chứng của bệnh tăng huyết áp.
Đối với những người chưa phát hiện bệnh, việc sử dụng thực phẩm muối cũng cần ở mức "nếm vị" thay vì ăn với số lượng lớn trong một bữa hoặc trong cả ngày. Việc cân đối khẩu phần, kết hợp nhiều món tươi, ít chế biến sẵn sẽ giúp giảm tổng lượng natri nạp vào cơ thể một cách hiệu quả.
Chất lượng và an toàn thực phẩm: Yếu tố không thể bỏ qua
Bên cạnh yếu tố dinh dưỡng, chất lượng và an toàn thực phẩm cũng là vấn đề không thể bỏ qua. Đồ muối thường được sản xuất với mục đích bảo quản lâu, nhưng điều đó không đồng nghĩa với việc loại trừ hoàn toàn nguy cơ hư hỏng. Người tiêu dùng cần quan sát kỹ cảm quan của sản phẩm:
- Màu sắc có bất thường hay không
- Mùi vị có khác lạ
- Có xuất hiện dịch lạ hoặc nhớt trên bề mặt thực phẩm hay không
Những dấu hiệu này có thể cho thấy sản phẩm đã bị hư, không còn đảm bảo an toàn để sử dụng. PGS Niên khuyến cáo, dù muối có tác dụng bảo quản, nhưng nếu quy trình sản xuất, bảo quản hoặc vận chuyển không đảm bảo, thực phẩm vẫn có thể bị nhiễm khuẩn và giảm chất lượng. Vì vậy, lựa chọn nguồn hàng uy tín, đọc kỹ nhãn mác, hạn sử dụng và bảo quản đúng cách là những bước cần thiết để giảm thiểu rủi ro.
Ăn ngon đi đôi với ăn an toàn
Trong không khí rộn ràng ngày Tết, việc thưởng thức những món ăn đậm đà là khó tránh. Tuy nhiên, theo các chuyên gia dinh dưỡng, "ăn ngon" cần đi kèm với "ăn an toàn". Giảm bớt thực phẩm muối, tăng cường rau xanh, trái cây và các món tươi không chỉ giúp bữa ăn cân bằng hơn mà còn góp phần bảo vệ sức khỏe tim mạch cho cả gia đình.
PGS Niên nhấn mạnh: "Hãy coi muối như một gia vị cần kiểm soát chặt chẽ, không chỉ trong những ngày Tết mà cả trong sinh hoạt hằng ngày. Thói quen ăn nhạt hơn hôm nay có thể là 'lá chắn' cho huyết áp và trái tim khỏe mạnh trong tương lai." Lời khuyên này không chỉ áp dụng cho dịp lễ mà còn là nguyên tắc sống còn để duy trì sức khỏe lâu dài.
