Theo BSCKII Vũ Khương An, Phó Trưởng khoa Phẫu thuật Đại trực tràng, Bệnh viện Bình Dân (TP.HCM), tỷ lệ mắc ung thư đại trực tràng tại TP.HCM đã tăng gần 1,7 lần trong khoảng hai thập kỷ qua. Thông tin được chia sẻ tại buổi sinh hoạt định kỳ của Câu lạc bộ Hậu môn nhân tạo do bệnh viện tổ chức ngày 18/7.
Ung thư đại trực tràng: Phổ biến thứ 5 và có thể phòng ngừa
Bệnh hiện thuộc nhóm 5 loại ung thư phổ biến nhất tại Việt Nam, chiếm khoảng 10% tổng số ca ung thư. Xu hướng gia tăng được cho là liên quan đến thay đổi lối sống đô thị, chế độ ăn ít rau xanh, nhiều thịt đỏ và thực phẩm chế biến sẵn.
Đáng chú ý, gần một nửa số ca ung thư đại trực tràng có thể phòng ngừa được nếu người dân được trang bị kiến thức đúng và thực hiện tầm soát đúng thời điểm. Tuy nhiên, nhiều bệnh nhân đến viện muộn do nhầm lẫn triệu chứng với bệnh trĩ.
5 dấu hiệu cảnh báo không nên bỏ qua
Bác sĩ An khuyến cáo người dân không chủ quan khi xuất hiện các dấu hiệu sau:
- Đi ngoài ra máu kéo dài trên hai tuần, dù lượng máu ít;
- Thay đổi thói quen đại tiện như táo bón và tiêu chảy xen kẽ;
- Phân dẹt bất thường như bút chì;
- Đau bụng âm ỉ kéo dài không rõ nguyên nhân, dùng thuốc không cải thiện;
- Sụt cân không rõ nguyên nhân kèm mệt mỏi, xanh xao.
“Đừng tự chẩn đoán là bệnh trĩ. Hãy đi nội soi để loại trừ ung thư, đặc biệt nếu bạn trên 40 tuổi”, BSCKII Vũ Khương An nhấn mạnh.
Sống chung với hậu môn nhân tạo
Với ung thư tiến triển, người bệnh có thể phải mở hậu môn nhân tạo – một lỗ mở trên thành bụng để đưa ruột ra ngoài, giúp chất thải đi vào túi chuyên dụng. Hậu môn nhân tạo có thể tạm thời (đóng lại sau 1-6 tháng) hoặc vĩnh viễn nếu phải cắt bỏ toàn bộ cơ thắt hậu môn.
Bác sĩ chia sẻ hai trường hợp: Một bệnh nhân nam sinh năm 1985 nhập viện vì tắc ruột do ung thư, trải qua ba lần phẫu thuật và hóa trị, đến tháng 3/2026 đã đóng hậu môn nhân tạo thành công. Một bệnh nhân sinh năm 1964 được phẫu thuật robot cắt toàn bộ trực tràng từ năm 2022, hiện sống với hậu môn nhân tạo vĩnh viễn nhưng vẫn đạp xe mỗi sáng, tập thể dục đều đặn và ăn uống bình thường.
Chất lượng cuộc sống và tầm soát cho người thân
Theo BSCKII Vũ Khương An, người mang hậu môn nhân tạo hoàn toàn có thể bơi lội, đi du lịch, làm việc và tham gia các hoạt động xã hội nếu biết chăm sóc đúng. Một nghiên cứu quốc tế năm 2025 trên tạp chí Frontiers in Psychology cho thấy những người chủ động chăm sóc hậu môn nhân tạo có chất lượng cuộc sống cao hơn đáng kể.
Sau điều trị, người bệnh cần tái khám định kỳ, xét nghiệm CEA mỗi 3-6 tháng và nội soi đại tràng theo lịch hẹn. Người thân trực hệ (cha mẹ, anh chị em ruột, con cái) có nguy cơ mắc bệnh cao gấp 2-3 lần dân số chung, nên bắt đầu tầm soát từ 40 tuổi hoặc sớm hơn 10 năm so với tuổi chẩn đoán của người thân.
