Cảnh báo nguy cơ từ rau sống: Nguồn lây nhiễm giun sán và vi khuẩn nguy hiểm
Rau củ là nguồn cung cấp vitamin, khoáng chất và chất xơ thiết yếu cho cơ thể. Việc ăn rau sống hoặc salad giúp giữ nguyên enzyme và dưỡng chất tự nhiên, hỗ trợ tiêu hóa và tăng cường sức đề kháng. Tuy nhiên, nếu rau không được rửa sạch và đảm bảo vệ sinh, chúng có thể trở thành nguồn lây nhiễm nhiều bệnh qua đường tiêu hóa, gây ra các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng.
Nguy cơ từ giun sán và vi khuẩn trong rau sống
Rau sống thường là nơi trú ngụ của các loại giun sán như giun đũa, giun tóc, sán lá gan và nang amip. Những ký sinh trùng này có thể gây ra các triệu chứng như đau bụng, buồn nôn, tiêu chảy và rối loạn tiêu hóa kéo dài. Đặc biệt, sán lá gan có thể gây tổn thương gan, dẫn đến đau tức vùng hạ sườn phải, gan to và ảnh hưởng đến chức năng gan. Trùng amip cũng bám vào rau, khiến người bệnh đi ngoài phân nhầy kèm máu và đau quặn bụng.
Bên cạnh đó, vi khuẩn E.coli, vi khuẩn gây bệnh tả, thương hàn, cùng các loại virus như viêm gan A và rotavirus cũng tồn tại trong môi trường, đặc biệt trong đất, nước hoặc phân người và động vật. Chúng dễ dàng bám trên bề mặt rau củ và các thực phẩm tươi sống, theo đường miệng đi vào cơ thể, gây ra các triệu chứng như tiêu chảy cấp, nôn ói, sốt cao và đau bụng. Một số trường hợp nghiêm trọng có thể dẫn đến mất nước, tổn thương gan hoặc nhiễm trùng toàn thân.
Các bệnh nguy hiểm liên quan đến rau sống
Rotavirus là nguyên nhân phổ biến gây tiêu chảy cấp ở trẻ em dưới 5 tuổi. Trẻ nhiễm rotavirus thường có biểu hiện nôn ói và tiêu chảy dữ dội, dẫn đến mất nước nghiêm trọng nếu không được điều trị kịp thời. Vi khuẩn thương hàn có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm như viêm màng não và xuất huyết tiêu hóa.
Bệnh tả do vi khuẩn Vibrio cholerae gây ra, khiến người bệnh tiêu chảy nặng dẫn đến mất nước nhanh chóng, trụy tim mạch và suy thận nếu không được bù nước kịp thời. Virus viêm gan A gây triệu chứng tiêu chảy và buồn nôn, một số trường hợp nghiêm trọng có thể dẫn đến viêm gan tối cấp, suy gan cấp, đặc biệt ở người có bệnh gan nền hoặc hệ miễn dịch suy yếu.
Biện pháp phòng ngừa và an toàn khi ăn rau sống
Để ăn rau sống và salad an toàn, bạn cần lưu ý ngâm rau với nước muối loãng hoặc dung dịch rửa rau chuyên dụng tối thiểu 10-15 phút, sau đó rửa kỹ nhiều lần dưới vòi nước chảy. Khi mua rau, nên ưu tiên chọn rau trồng hữu cơ, rau sạch có nguồn gốc rõ ràng, và hạn chế ăn rau sống ngoài hàng quán nếu không rõ quy trình sơ chế.
Một số bệnh nói trên có thể phòng ngừa nhờ vaccine, giúp bảo vệ sức khỏe cho gia đình. Vaccine phòng rotavirus được chỉ định cho trẻ từ 6 tuần tuổi, với giới hạn độ tuổi khác nhau: Rotarix và Rotavin dùng đến 6 tháng tuổi, còn Rotateq dùng đến 8 tháng tuổi. Vaccine tả mORCVAX chỉ định cho trẻ từ 2 tuổi và người lớn, với phác đồ gồm hai liều cách nhau 14 ngày.
Vaccine thương hàn Typhim VI tiêm cho trẻ em từ 2 tuổi và người lớn, với lịch chủng ngừa một mũi và tiêm nhắc sau ba năm nếu có nguy cơ nhiễm bệnh. Vaccine viêm gan A có hai loại là đơn và phối hợp, tiêm cho trẻ từ 12 tháng tuổi và người lớn, mỗi người cần chủng ngừa hai đến ba mũi tùy theo loại vaccine và độ tuổi. Ví dụ, Twinrix (Bỉ) phòng hai bệnh viêm gan A và B, cần tiêm hai mũi cho trẻ từ 12 tháng đến dưới 16 tuổi, và ba mũi cho người từ 16 tuổi trở lên.
Bác sĩ Nguyễn Tiến Đạo, Quản lý Y khoa tại Hệ thống Tiêm chủng VNVC, khuyến cáo người dân nên chủ động tiêm phòng và thực hiện các biện pháp vệ sinh an toàn khi ăn rau sống để giảm thiểu nguy cơ mắc bệnh.
