Fructose, loại đường phổ biến trong nước ngọt, trà sữa và nhiều thực phẩm chế biến, có liên quan tới nguy cơ làm tăng mỡ máu, huyết áp, bệnh tim mạch và nhiều vấn đề nguy hiểm khác. Theo China Times, Đài Loan được xem là "vương quốc trà sữa" với vô số loại đồ uống hấp dẫn. Tuy nhiên, bác sĩ nhi khoa Lương Thịnh Tân, bác sĩ điều trị tại Phòng khám chuyên về tăng trưởng và phát triển trẻ em Guanxin Clinic (Tân Bắc, Đài Loan), cho biết nhiều nghiên cứu đã phát hiện việc tiêu thụ quá nhiều fructose (đường trái cây) có thể làm tăng nguy cơ ung thư tụy. Cụ thể, cứ tăng thêm 25 g fructose mỗi ngày, nguy cơ mắc ung thư tụy tăng khoảng 22%.
Đường bổ sung liên quan đến 45 nguy cơ sức khỏe
Bác sĩ Lương Thịnh Tân cho biết mọi người thường có thói quen rủ nhau mua trà sữa hoặc đồ uống có đường vào những ngày làm việc căng thẳng để giải tỏa tâm trạng. Tuy nhiên, ông khuyến cáo nên hạn chế lượng đường thêm vào các loại đồ uống này. Ông dẫn lại một nghiên cứu tổng hợp dữ liệu từ 73 công trình khoa học cho thấy đường bổ sung có liên quan tới 45 hậu quả sức khỏe bất lợi, trong đó bằng chứng rõ ràng nhất là làm gia tăng nguy cơ mắc các bệnh rối loạn chuyển hóa, bệnh tim mạch, ung thư, và các rối loạn thần kinh và tâm thần.
Theo nghiên cứu được trích dẫn, cứ mỗi khi tỷ lệ năng lượng từ đường bổ sung trong khẩu phần ăn tăng thêm 5%, nguy cơ bệnh tim mạch tăng 7%, đột quỵ tăng 10%, và bệnh tim tăng 6%. Những người có hơn 25% tổng năng lượng hàng ngày đến từ đường bổ sung có tỷ lệ tử vong do bệnh tim mạch cao gấp 2,75 lần so với nhóm có tỷ lệ dưới 10%.
Theo bác sĩ Lương Thịnh Tân, các nghiên cứu cho thấy tác hại của đường bổ sung đối với sức khỏe không phụ thuộc vào việc một người béo hay gầy. Việc tiêu thụ quá nhiều đường bổ sung có thể làm tăng nồng độ triglyceride, cholesterol LDL (cholesterol "xấu") và huyết áp. Những ảnh hưởng này xảy ra độc lập với tình trạng tăng cân, nghĩa là ngay cả khi không thừa cân hay béo phì, ăn quá nhiều đường vẫn có thể gây tổn hại cho hệ tim mạch.
Chỉ một lon nước ngọt cũng đáng lo ngại
Theo bác sĩ Lương, fructose là loại đường cần được chú ý hơn cả. So với glucose, fructose được chuyển hóa ở gan theo cơ chế ít chịu sự điều tiết của cơ thể hơn và dễ thúc đẩy quá trình tạo mỡ. Một số nghiên cứu cho thấy nếu lượng fructose tiêu thụ tăng thêm 25 g mỗi ngày, nguy cơ mắc ung thư tụy - loại ung thư thường được gọi là "vua của các loại ung thư" do tỷ lệ tử vong rất cao - có thể tăng khoảng 22%.
Vậy mỗi ngày nên ăn bao nhiêu đường bổ sung? Theo khuyến nghị của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), lượng đường bổ sung nên dưới 5% tổng năng lượng hàng ngày, tương đương khoảng 25 g đường (khoảng 6 thìa cà phê đường). Trong khi đó, một lon nước giải khát có đường 350 ml đã có thể vượt quá mức khuyến nghị này.
Bác sĩ Lương cũng nhấn mạnh không phải mọi loại đường đều giống nhau. Đường tự nhiên có trong trái cây và sữa chua thường đi kèm chất xơ, vitamin, khoáng chất và các hợp chất có lợi khác, nên có thể mang lại tác dụng bảo vệ sức khỏe. Điều quan trọng không chỉ là vị ngọt mà còn là "cấu trúc tổng thể" của thực phẩm. Vì vậy, lượng fructose được bổ sung thêm trong trà sữa, nước ngọt và các loại đồ uống chế biến sẵn càng ít càng tốt.
