Cảnh báo từ chuyên gia: Món Tết truyền thống có thể làm tăng cholesterol xấu
Theo ThS.BS Nguyễn Anh Duy Tùng, Chuyên khoa Dinh dưỡng - Tiết chế tại Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Quận 7, khẩu phần ăn trong những ngày Tết thường chứa nhiều chất béo bão hòa, thực phẩm chiên rán và đồ uống có cồn. Đây là những yếu tố dễ dàng làm tăng cholesterol xấu (LDL-C) nếu không được kiểm soát một cách hợp lý.
Chế độ ăn uống và nguy cơ mỡ máu
Chế độ ăn uống hàng ngày chỉ cung cấp khoảng 20% lượng cholesterol trong máu, trong khi 80% còn lại được gan tổng hợp. Tuy nhiên, việc tiêu thụ quá nhiều chất béo, đường và rượu bia có thể kích thích gan tăng sản xuất lipid máu. Về lâu dài, điều này làm gia tăng đáng kể nguy cơ mắc các bệnh như tăng huyết áp, xơ vữa động mạch và bệnh mạch vành. Do đó, mỗi người cần phải điều chỉnh khẩu phần ăn sao cho phù hợp để bảo vệ sức khỏe.
Bánh chưng và bánh tét: Nguồn năng lượng dồi dào
Bánh chưng và bánh tét là những món ăn truyền thống không thể thiếu trong dịp Tết, cung cấp nhiều tinh bột và chất béo. Nếu tiêu thụ quá mức, chúng có thể làm tăng triglycerid và cholesterol trong máu. Đối với những người mắc bệnh mỡ máu, có tiền sử huyết áp cao hoặc các vấn đề về tim mạch, bác sĩ Tùng khuyến cáo chỉ nên ăn khoảng 100 gram bánh mỗi ngày. Ngoài ra, nên ăn vào bữa sáng hoặc bữa trưa, tránh ăn vào buổi tối để ngăn ngừa tình trạng dư thừa năng lượng.
Giò, chả và thực phẩm chế biến sẵn: Tiềm ẩn nhiều rủi ro
Các loại giò, chả, giò thủ, giăm bông và xúc xích thường giàu chất béo bão hòa và cholesterol. Việc sử dụng thường xuyên những thực phẩm này không chỉ dễ gây tăng cân mà còn dẫn đến rối loạn mỡ máu. Chúng thường có hàm lượng muối cao, chứa nhiều phụ gia và chất bảo quản, làm tăng nguy cơ mắc các bệnh như tăng huyết áp, suy thận và suy tim.
Nem rán: Món ăn hấp dẫn nhưng đầy nguy hiểm
Nem rán thường được chế biến từ thịt băm, miến, trứng và rau củ, sau đó chiên ngập trong dầu. Trung bình, 100 gram nem rán chứa khoảng 137 calo. Tiêu thụ quá nhiều nem rán có thể làm tăng cholesterol trong máu, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe tim mạch. Mỗi người nên ăn với lượng vừa phải và kết hợp thêm rau xanh, trái cây tươi để cân bằng khẩu phần ăn.
Móng giò nấu canh măng: Dinh dưỡng nhưng cần thận trọng
Món móng giò nấu canh măng rất giàu dinh dưỡng, chủ yếu là protein, chất béo, canxi, sắt và các vitamin A, B, C. Tuy nhiên, trung bình 100 gram chân giò có thể chứa gần 19 gram chất béo với hàm lượng acid béo no cao. Ăn món này thường xuyên hoặc với khẩu phần lớn có thể làm tăng lipid máu, đặc biệt nguy hiểm đối với người đang kiểm soát mỡ máu, thừa cân hoặc béo phì. Nên ăn lượng vừa phải, ưu tiên phần nạc, hạn chế da và mỡ, đồng thời kết hợp với rau xanh và thực phẩm ít béo để đảm bảo khẩu phần hợp lý.
Dưa hành và củ kiệu muối: Nguy cơ từ muối và nitrit
Dưa hành và củ kiệu thường được dùng ăn kèm với bánh chưng, bánh tét để giảm cảm giác ngán. Tuy nhiên, những thực phẩm này chứa hàm lượng muối cao, tiêu thụ nhiều có thể gây tăng huyết áp, giữ nước và tạo áp lực lên tim mạch. Nếu quá trình muối chua không đảm bảo điều kiện vệ sinh và thời gian ủ phù hợp, chúng có thể sản sinh ra nhiều nitrit, gây ra các bệnh về mạch máu và ảnh hưởng tiêu cực đến mỡ máu.
Bia rượu và nước ngọt: Tác hại kép đến sức khỏe
Uống rượu bia khiến tim đập nhanh hơn, mạch máu co lại, huyết áp tăng và làm cho canxi dễ lắng đọng ở thành mạch, lâu dài dẫn đến xơ vữa động mạch. Uống nhiều nước ngọt có ga có thể làm tăng lượng mỡ trong gan, dẫn đến nguy cơ gan nhiễm mỡ và mỡ máu cao. Bác sĩ Tùng khuyến cáo, mỗi người chỉ nên uống từ 100 đến 200 ml rượu bia mỗi ngày hoặc tối đa 1-2 lon bia, và không quá một lon nước ngọt mỗi ngày.
Lời khuyên phòng ngừa và điều trị
Để giảm cholesterol và ngăn ngừa mỡ máu tăng, nên ưu tiên các thực phẩm như bột yến mạch, các loại đậu, bơ và dầu thực vật. Ăn nhiều rau xanh và trái cây để bổ sung đầy đủ vitamin và khoáng chất. Tăng cường tập thể dục thường xuyên như chạy bộ, đạp xe hoặc bơi lội ít nhất 30 phút mỗi ngày và 5 ngày mỗi tuần, giúp tăng cholesterol tốt, giảm triglyceride, cải thiện độ đàn hồi của mạch máu và kiểm soát cân nặng chủ động.
Người mắc mỡ máu cao cần đến khám tại các chuyên khoa tim mạch và dinh dưỡng để được điều trị phù hợp. Bác sĩ sẽ tư vấn chế độ dinh dưỡng hợp lý cho từng bệnh nhân. Bổ sung các tinh chất thiên nhiên như GDL-5 từ phấn mía Nam Mỹ với thành phần policosanol thiên nhiên, cùng với s.marianum và wasabia japonica, có thể hỗ trợ kiểm soát hoạt động của tế bào kupffer (đại thực bào thường trú ở gan), góp phần điều hòa mỡ máu và kiểm soát tăng huyết áp.
