Bác sĩ dinh dưỡng khuyên mẹ sau sinh không nên kiêng khem quá mức khi cho con bú
Nhiều bà mẹ sau sinh thường lo lắng về việc phải kiêng cữ các loại thực phẩm như đồ mỡ, đồ chua hay thực phẩm sống trong giai đoạn cho con bú. Tuy nhiên, theo các chuyên gia y tế, việc kiêng khem quá mức không những không cần thiết mà còn có thể gây ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe của cả mẹ và bé.
Không cần thiết phải kiêng khem nghiêm ngặt
Bác sĩ chuyên khoa I Huỳnh Ngọc Phương Thủy, Trưởng khoa Dinh dưỡng Tiết chế tại Bệnh viện Hùng Vương (Thành phố Hồ Chí Minh), cho biết trong giai đoạn cho con bú, điều cần tránh nhất chính là việc ăn kiêng hoặc áp dụng các chế độ giảm cân để nhanh chóng lấy lại vóc dáng. Theo bác sĩ Thủy, việc cắt giảm khẩu phần ăn hoặc loại bỏ nhiều nhóm thực phẩm quan trọng có thể ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng và số lượng sữa mẹ.
"Không có bất kỳ thực phẩm nào được xem là hoàn hảo tuyệt đối hay gây hại tuyệt đối đối với việc nuôi con bằng sữa mẹ", bác sĩ Thủy nhấn mạnh. "Điều quan trọng nhất là xây dựng một chế độ ăn uống đa dạng, phong phú, kết hợp nhiều nhóm thực phẩm khác nhau để cung cấp đầy đủ các dưỡng chất và vi chất cần thiết cho cơ thể."
Chế độ ăn đa dạng là chìa khóa
Bác sĩ Thủy cũng lưu ý rằng các bà mẹ không nên chỉ tập trung ăn một món duy nhất được cho là "lợi sữa" trong thời gian dài. Mỗi loại thực phẩm đều chứa các thành phần dinh dưỡng khác nhau, và việc phối hợp đa dạng trong các bữa ăn hàng ngày mới thực sự giúp đáp ứng đầy đủ nhu cầu dinh dưỡng của cơ thể.
Về vấn đề chất béo, bác sĩ Thủy cho hay việc kiêng hoàn toàn chất béo là không phù hợp vì cơ thể người mẹ vẫn cần chất béo để cung cấp năng lượng, đặc biệt là trong giai đoạn tiết sữa. Thay vì loại bỏ hoàn toàn mỡ, các bà mẹ nên lựa chọn các loại chất béo có lợi cho sức khỏe, chẳng hạn như chất béo từ cá.
Những lưu ý đặc biệt về thực phẩm sống
Đối với các loại thực phẩm sống như gỏi, bác sĩ Thủy khuyến cáo nếu có nguy cơ nhiễm vi sinh vật thì không nên sử dụng trong thời gian cho con bú. Trường hợp thực phẩm bị nhiễm khuẩn có thể ảnh hưởng đến dòng sữa và làm tăng nguy cơ trẻ bị nhiễm vi sinh vật.
Trước những lo lắng của nhiều bà mẹ về việc sữa "nóng" khiến con không tăng cân, bác sĩ Thủy khẳng định quan niệm này hoàn toàn không có cơ sở khoa học. Theo bác sĩ, không có khái niệm sữa nóng hay sữa mát. Tất cả đều là sữa mẹ với thành phần dinh dưỡng tương tự nhau.
"Trẻ chậm tăng cân có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau như bú không đúng cách, không bú đủ lượng sữa cần thiết hoặc mắc các bệnh lý liên quan đến tiêu hóa", bác sĩ Thủy giải thích.
Xử lý khi trẻ tăng cân không đạt chuẩn
Trong trường hợp trẻ tăng cân không đạt các khuyến nghị tiêu chuẩn, bác sĩ Thủy khuyên phụ huynh nên đưa trẻ đến các cơ sở y tế có chuyên khoa Nhi để được thăm khám kỹ lưỡng và tìm ra nguyên nhân cụ thể.
Với những trường hợp mẹ ít sữa và buộc phải bổ sung sữa công thức, bác sĩ Thủy cho biết nếu mẹ cho bé bú đúng cách, làm rỗng bầu sữa sau mỗi cữ bú và trữ sữa đúng phương pháp thì thường không xảy ra tình trạng thiếu sữa.
Khi buộc phải bổ sung sữa công thức, mẹ nên chọn loại sữa có thành phần gần giống với sữa mẹ nhất để mùi và vị tương đồng, giúp trẻ không từ chối sữa mẹ sau này.
Khuyến cáo về phương pháp cho bú
Bác sĩ Thủy đặc biệt lưu ý không nên sử dụng bình bú vì trẻ sẽ quen với núm vú nhựa, ít tốn lực mút hơn so với bú mẹ trực tiếp và dễ dẫn đến tình trạng "chê" ti mẹ. Trong trường hợp cần bổ sung thêm sữa, nên dùng muỗng để đút thêm 1-2 cữ sữa.
Với sữa mẹ đã được rã đông, cũng nên cho bé uống bằng muỗng hoặc cốc chuyên dụng có thể nghiêng khoảng 30 độ để sữa chảy ra vừa đủ cho trẻ uống mà không gây sặc.
Những thông tin này được đưa ra trong bối cảnh nhiều bà mẹ sau sinh vẫn còn những quan niệm chưa chính xác về chế độ dinh dưỡng khi cho con bú. Việc hiểu đúng và áp dụng đúng các nguyên tắc dinh dưỡng sẽ giúp cả mẹ và bé có được sức khỏe tốt nhất trong giai đoạn quan trọng này.
