Bệnh viện TP.HCM quá tải vì hàng chục ca đột quỵ mỗi ngày
Mỗi ngày, Bệnh viện Nhân dân 115 tại Thành phố Hồ Chí Minh tiếp nhận dồn dập hàng chục ca đột quỵ, khiến các khoa cấp cứu luôn trong tình trạng sáng đèn xuyên đêm. Tình hình này đặc biệt căng thẳng trong những ngày đầu năm, khi nhịp sinh hoạt bị xáo trộn bởi thức khuya, ăn uống thất thường và các cuộc gặp gỡ liên tục.
Câu chuyện cảnh báo từ một bệnh nhân trẻ tuổi
Một người đàn ông 36 tuổi, trước đó khỏe mạnh và chưa từng được chẩn đoán mắc bệnh nền, đã rơi vào tình trạng nguy kịch sau một cuộc nhậu với bạn bè. Anh bắt đầu nói chậm, ánh mắt đờ đẫn rồi gục xuống, và chỉ ít phút sau, anh hôn mê. Qua hình ảnh CT, các bác sĩ phát hiện khối máu tụ lớn ở bán cầu não phải trên nền tăng huyết áp. Mỗi phút trôi qua đều có thể gây tổn thương não không hồi phục.
Ê-kíp Ngoại Thần kinh đã nhanh chóng đưa bệnh nhân vào phòng can thiệp. Dưới kính hiển vi, họ tỉ mỉ lấy bỏ khối máu tụ, giải phóng áp lực chèn ép não. Ca phẫu thuật kịp thời đã cứu sống người đàn ông, nhưng hiện anh vẫn phải đối mặt với di chứng: nửa người bên phải yếu, khiến những việc quen thuộc như đi lại, cầm nắm hay tự chăm sóc bản thân trở nên khó khăn.
Số liệu đáng báo động trong dịp Tết
Trao đổi với báo chí, PGS.TS.BS Nguyễn Huy Thắng, Trưởng khoa Bệnh lý mạch máu não tại Bệnh viện Nhân dân 115, cho biết trong 9 ngày nghỉ Tết Nguyên đán Bính Ngọ, đơn vị này tiếp nhận trung bình 40-50 ca đột quỵ nhập viện mỗi ngày. Tổng số ca trong cả kỳ nghỉ vượt mốc 300 trường hợp, con số vẫn rất cao và không có sự chênh lệch so với cùng kỳ những năm trước.
Người bệnh nhập viện chủ yếu từ 30 tuổi trở lên, với nhóm dưới 45 tuổi chiếm khoảng 15-20%. Phần lớn các trường hợp được đưa đến sớm đều ổn định sau can thiệp và có thể xuất viện. Tuy nhiên, số ca diễn tiến nặng vẫn ở mức đáng kể, nhiều bệnh nhân phải điều trị nội trú dài ngày và theo dõi sát để hạn chế biến chứng.
Theo PGS Thắng, trong những ngày Tết, bệnh nhân chủ yếu đến từ TP.HCM và các tỉnh lân cận do việc chuyển tuyến xa bị hạn chế. Khi nhịp sống trở lại bình thường, số ca từ các địa phương khác đổ về nhiều hơn, khiến áp lực điều trị tăng rõ rệt. Mỗi năm, riêng Bệnh viện Nhân dân 115 tiếp nhận khoảng 20.000 ca đột quỵ cấp, với trung bình một ngày có khoảng 60 bệnh nhân nhập viện. Khoa Bệnh lý mạch máu não duy trì 170 giường bệnh và gần như luôn ở trong tình trạng kín chỗ.
Xu hướng gia tăng tại nhiều bệnh viện
Tình trạng này không chỉ giới hạn ở Bệnh viện Nhân dân 115. Tại Bệnh viện Nhân dân Gia Định, từ ngày 14/2 đến 22/2, hai cơ sở ghi nhận gần 2.300 lượt cấp cứu, với số ca đột quỵ tăng khoảng 60,8% so với thông thường, bên cạnh các ca cấp tính như nhồi máu cơ tim.
Ở tuyến tỉnh, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Quảng Trị cũng báo cáo số ca đột quỵ nhập viện dịp Tết năm nay tăng so với trước Tết và cùng kỳ các năm trước. Thống kê từ ngày 10/2 đến 25/2 cho thấy khoảng 60 trường hợp nhập viện cấp cứu vì đột quỵ, chủ yếu ở nhóm tuổi 60-80.
Nguyên nhân dẫn đến sự gia tăng đột quỵ
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), mỗi năm thế giới ghi nhận khoảng 15 triệu ca đột quỵ, với 5 triệu người tử vong và 5 triệu người sống sót nhưng phải mang di chứng nặng nề. Tại Việt Nam, ước tính hơn 200.000 ca đột quỵ xảy ra mỗi năm, đưa nước ta vào nhóm có tỷ lệ mắc cao trong khu vực Đông Nam Á.
PGS Nguyễn Huy Thắng cho biết gần 90% trường hợp đột quỵ liên quan đến các bệnh lý nền không được kiểm soát tốt. Tại Bệnh viện Nhân dân 115, tăng huyết áp chiếm 86% các ca, được xem là yếu tố nguy cơ nguy hiểm nhất; rối loạn mỡ máu chiếm khoảng 60% và đái tháo đường khoảng 30%. Đáng chú ý, nhiều người chỉ phát hiện mình có bệnh nền sau khi đã đột quỵ vì trước đó chưa từng đo huyết áp hay kiểm tra đường huyết định kỳ.
Bên cạnh đó, tuổi thọ trung bình của dân số ngày càng tăng nhờ điều kiện kinh tế - xã hội và hệ thống y tế cải thiện. Khi con người sống lâu hơn, quá trình lão hóa và các bệnh mạn tính như tăng huyết áp, tiểu đường, xơ vữa mạch máu cũng xuất hiện nhiều hơn, làm tăng nguy cơ đột quỵ.
PGS Thắng cũng nhấn mạnh rằng thuốc lá vẫn là một yếu tố nguy cơ lớn, với tỷ lệ nam giới hút thuốc trong nhóm bệnh nhân đột quỵ vào khoảng 60%. Trong những ngày đầu năm, nguy cơ đột quỵ càng dễ bộc lộ do nhịp sống thay đổi: những bữa ăn nhiều đạm, nhiều muối, rượu bia kéo dài, thức khuya liên tiếp và thói quen vận động bị bỏ quên. Với người có sẵn bệnh nền, chỉ một vài ngày lơ là thuốc men cũng đủ khiến huyết áp và nhịp tim dao động, cộng thêm thời tiết lạnh làm mạch máu co lại, máu dễ cô đặc và hình thành cục đông.
Phòng ngừa và điều trị: Thông điệp quan trọng từ chuyên gia
Dù nguy hiểm, PGS.TS.BS Nguyễn Huy Thắng nhấn mạnh rằng đột quỵ không phải là bệnh "trời kêu ai nấy dạ". Phần lớn trường hợp có thể phòng ngừa hiệu quả nếu kiểm soát tốt các yếu tố nguy cơ. Và ngay cả khi không may xảy ra, đây vẫn là bệnh có thể điều trị, với nhiều phương pháp hiện nay đủ khả năng cải thiện đáng kể kết cục cho người bệnh.
Vì vậy, điều quan trọng là người dân cần giữ thái độ bình tĩnh, duy trì lối sống lành mạnh và kiểm tra sức khỏe định kỳ để kiểm soát tốt bệnh nền. Không nên hoang mang hay chạy theo các quảng cáo tầm soát đắt đỏ, "thuốc thần" hay những lời hứa hẹn phòng ngừa đột quỵ bằng một viên thuốc duy nhất. Việc tin vào nguồn thông tin không chính thống không chỉ tốn kém mà còn có thể dẫn đến những hệ quả đáng tiếc.
