Bệnh nhân suýt tử vong vì dùng thuốc nam truyền miệng, mắc bệnh hiếm TTP
Ngày 20/1, Khoa Hồi sức tích cực Thần kinh, Viện Thần kinh, Bệnh viện Bạch Mai đã tiếp nhận một trường hợp bệnh nhân nữ 40 tuổi, tên Lò Thị T., trong tình trạng nguy kịch. Trước đó, bệnh nhân hoàn toàn khỏe mạnh nhưng đã tự ý sử dụng thuốc nam truyền miệng không rõ thành phần trong khoảng 2 tháng. Ban đầu, cô chỉ cảm thấy mệt mỏi nhẹ, nhưng sau đó các triệu chứng nghiêm trọng xuất hiện, bao gồm rối loạn ý thức, da xanh xao, tiểu ít và bầm tím dưới da.
Chẩn đoán bệnh hiếm gặp và nguy cơ tử vong cao
Kết quả xét nghiệm cho thấy bệnh nhân bị thiếu máu nặng, tiểu cầu giảm mạnh với nguy cơ xuất huyết cao, đồng thời chức năng thận suy giảm đáng kể. Mức lọc cầu thận chỉ còn 52 mL/phút, trong khi mức bình thường là 90-120 mL/phút. Sau hai ngày hồi sức tích cực và thực hiện các xét nghiệm chuyên sâu, các bác sĩ đã chẩn đoán bệnh nhân mắc ban xuất huyết giảm tiểu cầu huyết khối (Thrombotic Thrombocytopenic Purpura - TTP). Nguyên nhân khởi phát được nghi ngờ liên quan đến việc sử dụng thuốc nam không rõ thành phần.
Theo bác sĩ Diệp Anh từ Khoa Hồi sức tích cực Thần kinh, Viện Thần kinh, Bệnh viện Bạch Mai, TTP là một bệnh lý rối loạn đông máu hiếm gặp. Bình thường, cơ thể có enzym ADAMTS13 giúp kiểm soát quá trình đông máu. Khi enzym này bị thiếu hụt hoặc ức chế, các cục máu đông nhỏ sẽ hình thành khắp cơ thể, gây tắc nghẽn mạch máu ở não, thận, tim và nhiều cơ quan khác. Bệnh có thể khởi phát do nhiễm trùng, bệnh lý nền, thai kỳ hoặc sử dụng một số loại thuốc hoặc thảo dược không rõ nguồn gốc.
Dấu hiệu nhận biết và phương pháp điều trị cứu sống bệnh nhân
TTP thường được nhận diện qua "ngũ chứng" điển hình, bao gồm: rối loạn ý thức (chóng mặt, lú lẫn, hôn mê); sốt không rõ nguyên nhân; thiếu máu tan máu (da xanh, mệt nhiều); giảm tiểu cầu (bầm tím, chảy máu bất thường); và suy thận (tiểu ít, phù). Nếu không được điều trị kịp thời, tỷ lệ tử vong có thể lên tới 90%. Tuy nhiên, nếu can thiệp sớm, tỷ lệ này có thể giảm xuống còn khoảng 10-15%.
Bệnh nhân đã được chỉ định trao đổi huyết tương - một phương pháp lọc máu ngoài cơ thể nhằm loại bỏ huyết tương chứa kháng thể bất thường và thay thế bằng huyết tương lành. Sau hai lần trao đổi huyết tương, tiểu cầu của bệnh nhân đã tăng từ 7 G/L lên 176 G/L, ý thức cải thiện rõ rệt và chức năng thận dần hồi phục. Sau 10 ngày điều trị và theo dõi, bệnh nhân đã đủ điều kiện xuất viện.
Các bác sĩ cũng lưu ý rằng trong trường hợp TTP, không nên truyền tiểu cầu trừ khi có xuất huyết đe dọa tính mạng, vì điều này có thể làm tăng nguy cơ tắc mạch.
Cảnh báo về việc sử dụng thuốc nam không rõ nguồn gốc
Theo các chuyên gia, nhiều người có tâm lý cho rằng thuốc nam, lá cây "tự nhiên" nên an toàn. Tuy nhiên, thực tế có không ít trường hợp gặp biến chứng nặng do sử dụng sản phẩm không rõ nguồn gốc và không được kiểm định chất lượng. Người dân cần lưu ý:
- Không tự ý dùng thuốc truyền miệng hoặc thuốc không rõ thành phần.
- Khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường như mệt mỏi kéo dài, bầm tím, sốt, tiểu ít sau khi dùng thuốc lạ, cần đi khám ngay lập tức.
TTP là một bệnh hiếm gặp nhưng không phải không thể xảy ra. Điều quan trọng là nhận biết sớm các triệu chứng và tiếp cận điều trị đúng cách để giảm thiểu nguy cơ tử vong.
