Một cô gái 19 tuổi mắc căn bệnh viêm não tự miễn hiếm gặp, từng bị chẩn đoán nhầm là bệnh tâm thần, đã được các bác sĩ Bệnh viện Nguyễn Trãi (TP.HCM) cứu sống sau hơn hai tháng điều trị tích cực.
Triệu chứng bất thường và chẩn đoán nhầm
Bệnh nhân V.Đ.C.T (19 tuổi) nhập viện trong tình trạng ngủ li bì, mê mệt nhiều ngày, rối loạn ý thức nặng. Theo gia đình, từ đầu năm 2026, C.T. bắt đầu có những dấu hiệu bất thường về tinh thần: dễ bị kích động, thỉnh thoảng la hét vô cớ, thậm chí tự làm đau bản thân. Lo lắng, người nhà đưa cô đến một cơ sở y tế khám và được chẩn đoán rối loạn tâm thần dạng phân liệt, kê đơn thuốc an thần.
Tuy nhiên, tại khoa Nội Thần kinh Bệnh viện Nguyễn Trãi, các bác sĩ nghi ngờ đây không phải bệnh lý tâm thần thông thường. Kết quả xét nghiệm cho thấy bệnh nhân mắc viêm não tự miễn – một căn bệnh hiếm gặp, xảy ra khi cơ thể sản sinh kháng thể tấn công chính các tế bào não, gây ra những triệu chứng tâm thần giả tạo trước khi tàn phá hệ thần kinh.
Diễn biến nguy kịch và điều trị
Sau đó, bệnh nhân nhanh chóng rơi vào tình trạng nguy kịch: sốt cao liên tục, lơ mơ, co giật toàn thân nhiều cơn, xuất hiện các cử động bất thường vùng mặt, suy hô hấp nặng, tụt huyết áp và sốc nhiễm khuẩn. BS CKII Lâm Kim Bảo, Khoa Hồi sức tích cực - Chống độc, Bệnh viện Nguyễn Trãi cho biết: “Trước tình trạng cấp bách, ekip đã triển khai đồng thời nhiều biện pháp hồi sức tích cực như đặt nội khí quản, thở máy, sử dụng thuốc vận mạch duy trì huyết áp, thay huyết tương nhiều lần để loại bỏ kháng thể tự miễn, đồng thời dùng corticoid liều cao và thuốc chống động kinh kiểm soát co giật”.
Khó khăn lại xuất hiện khi bệnh nhân mắc nhiễm khuẩn bệnh viện do vi khuẩn đa kháng thuốc. Dựa trên kháng sinh đồ, các bác sĩ xây dựng phác đồ cá thể hóa bằng kháng sinh thế hệ mới để kiểm soát nhiễm trùng. Sau hơn hai tháng kiên trì điều trị, tình trạng bệnh nhân dần cải thiện. Đến ngày 23/3, bệnh nhân hết co giật, tri giác cải thiện rõ rệt và cai được máy thở. Một tuần sau, bệnh nhân hoàn toàn tỉnh táo, giao tiếp bình thường và tháo bỏ ống thở.
Khuyến cáo từ bác sĩ
Bác sĩ khuyến cáo người dân không nên chủ quan khi người thân, đặc biệt là thanh thiếu niên và người trẻ, đột ngột xuất hiện các biểu hiện tâm thần bất thường như thay đổi hành vi, kích động, nói nhảm, la hét vô cớ, rối loạn cảm xúc, ngủ li bì hoặc co giật. Đây có thể không đơn thuần là bệnh lý tâm thần mà còn là dấu hiệu sớm của viêm não tự miễn – căn bệnh hiếm gặp nhưng nguy hiểm, dễ bị bỏ sót hoặc chẩn đoán nhầm.
Viêm não tự miễn xảy ra khi hệ miễn dịch sản sinh kháng thể tấn công trực tiếp vào tế bào thần kinh, gây tổn thương não bộ. Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, bệnh có thể tiến triển nhanh, dẫn đến suy hô hấp, rối loạn thần kinh nặng nề, để lại di chứng lâu dài, thậm chí đe dọa tính mạng. Vì vậy, khi có triệu chứng bất thường về ý thức hoặc hành vi, người bệnh cần được đưa đến cơ sở y tế có chuyên khoa thần kinh để thăm khám và chẩn đoán sớm.
Điều trị viêm não tự miễn thường kéo dài và đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa người bệnh, gia đình và nhân viên y tế. Sau khi xuất viện, bệnh nhân cần tuân thủ nghiêm ngặt phác đồ điều trị, dùng thuốc đúng chỉ định và tái khám định kỳ để theo dõi nguy cơ tái phát. Phát hiện sớm, điều trị đúng hướng và theo dõi lâu dài là những yếu tố quyết định giúp người bệnh phục hồi chức năng thần kinh và nâng cao chất lượng cuộc sống.
