Các bác sĩ tại Bệnh viện Nhi đồng 1 Thành phố Hồ Chí Minh đã thực hiện một ca cứu sống ngoạn mục, chạy đua với thời gian để giành lại mạng sống cho một bé trai 7 tuổi đến từ Đồng Nai. Thông tin này được PGS.TS Phạm Văn Quang, Trưởng khoa hồi sức tích cực - chống độc của bệnh viện, xác nhận vào ngày 9 tháng 2.
Tình trạng nguy kịch và quá trình cấp cứu ban đầu
Bệnh nhi được chuyển đến Bệnh viện Nhi đồng 1 lúc 15 giờ 40 ngày 25 tháng 1 trong tình trạng cực kỳ nguy kịch, với chẩn đoán ngưng tim, rối loạn nhịp tim và viêm cơ tim tối cấp. Trước đó, vào khoảng 8 giờ sáng cùng ngày, khi đang đi nhà thờ cùng mẹ, bé đột ngột ngất xỉu và được đưa ngay vào khoa cấp cứu Bệnh viện Nhi đồng Đồng Nai.
Tại đây, bé xuất hiện các triệu chứng nghiêm trọng bao gồm rối loạn nhịp tim nặng, trụy tim mạch và ngưng tim. Các bác sĩ đã lập tức tiến hành hồi sức tim phổi, sốc điện, sử dụng thuốc chống loạn nhịp và cấp cứu ngưng tim trong hơn 20 phút. Mặc dù tim bé đã đập trở lại, nhưng vẫn còn rối loạn nhịp thất và sốc tim, dẫn đến việc chuyển gấp lên tuyến trên để tiếp tục điều trị.
Phối hợp đa khoa và ứng dụng kỹ thuật ECMO
Ngay khi bệnh nhi nhập khoa cấp cứu Bệnh viện Nhi đồng 1, báo động đỏ toàn viện đã được kích hoạt. Đội ngũ bác sĩ từ các khoa cấp cứu, hồi sức tích cực, tim mạch, ngoại tim mạch và gây mê hồi sức nhanh chóng có mặt, phối hợp triển khai các biện pháp hồi sức chuyên sâu. Bệnh nhi được thở máy, dùng thuốc vận mạch để duy trì huyết áp, thuốc chống loạn nhịp và đặt máy tạo nhịp tạm thời nhằm duy trì nhịp tim.
Do tình trạng quá nặng, bệnh nhi được chuyển gấp vào khoa hồi sức tích cực để tiến hành ECMO - kỹ thuật tim phổi nhân tạo nhằm thay thế chức năng tim và phổi. Tại đây, bé bị rối loạn nhịp tim nặng, trụy tim mạch kèm phù phổi cấp đe dọa tính mạng. Các bác sĩ đã chạy đua với thời gian để chuẩn bị thiết bị, phẫu thuật mạch máu và thiết lập hệ thống ECMO.
Song song với ECMO, bé được hạ thân nhiệt và lọc máu liên tục nhằm bảo vệ não và các cơ quan quan trọng. Sau khoảng 30 phút hỗ trợ, tình trạng tím tái và sốc tim của bé được cải thiện rõ rệt. Tuy nhiên, trong tuần đầu tiên, tim của bệnh nhi vẫn đập rất yếu, rối loạn nhịp liên tục, buộc các bác sĩ phải dùng nhiều thuốc trợ tim, chống loạn nhịp, sốc điện nhiều lần và duy trì hỗ trợ ECMO.
Hồi phục và dự kiến xuất viện
Sau 10 ngày điều trị đầy cam go, chức năng tim và các cơ quan của bé dần hồi phục. Bệnh nhi được cai ECMO vào sáng ngày 3 tháng 2 và sau đó cai máy thở. Hiện tại, sức khỏe của bé đã ổn định, tỉnh táo, ăn uống được và dự kiến xuất viện trong vài ngày tới để kịp về nhà đón Tết cùng gia đình.
Thông tin về viêm cơ tim cấp ở trẻ em
Theo bác sĩ Phạm Văn Quang, viêm cơ tim cấp thường do vi rút, phổ biến nhất là vi rút Coxsackie nhóm B. Tại Việt Nam, bệnh thường gặp vào mùa đông - xuân khi thời tiết se lạnh.
Triệu chứng ban đầu của viêm cơ tim cấp thường không điển hình, dễ nhầm với cảm cúm hoặc rối loạn tiêu hóa như sốt nhẹ, mệt mỏi, ho, sổ mũi, buồn nôn, nôn. Trong trường hợp nặng, trẻ có thể mệt nhiều, khó thở, đau ngực, ngất, tím tái, tay chân lạnh, rối loạn nhịp tim và trụy tim mạch.
Khi có các dấu hiệu nghi ngờ viêm cơ tim, phụ huynh cần đưa trẻ đến bệnh viện ngay để được chẩn đoán và điều trị kịp thời. Trẻ viêm cơ tim nhẹ thường chỉ cần theo dõi và điều trị triệu chứng, có thể hồi phục sau 1-2 tuần. Tuy nhiên, viêm cơ tim nặng cần hỗ trợ hô hấp, thuốc trợ tim, vận mạch, thuốc chống loạn nhịp và đặt máy tạo nhịp.
Bác sĩ Quang cho biết tỉ lệ tử vong của viêm cơ tim cấp nặng vẫn còn cao, khoảng 30-40%. Riêng viêm cơ tim tối cấp, trước đây tỉ lệ tử vong gần như 100% nếu không có kỹ thuật hỗ trợ tuần hoàn. Sự ra đời của ECMO đã mở ra cơ hội sống cho nhiều bệnh nhi nguy kịch mà trước đây khó có thể cứu chữa.
