Bộ trưởng Y tế Đào Hồng Lan vừa khẳng định y học bào thai không chỉ dừng lại ở chẩn đoán mà đã có những bước tiến vượt bậc trong can thiệp và điều trị, giúp cứu sống thai nhi ngay từ khi còn trong bụng mẹ. Phát biểu tại Hội nghị thường niên Y học Bào thai lần thứ 4 do Bệnh viện Phụ sản Trung ương tổ chức trong hai ngày 28-29/5, bà nhấn mạnh đây là một trong những chuyên ngành mũi nhọn cần được ưu tiên phát triển trong chiến lược y tế giai đoạn mới.
Giảm mạnh tỷ lệ tử vong mẹ và trẻ sơ sinh
Theo Bộ trưởng Đào Hồng Lan, tỷ lệ tử vong mẹ tại Việt Nam đã giảm hơn 4 lần, từ 165 ca trên 100.000 trẻ sinh sống năm 2000 xuống còn khoảng 40 ca hiện nay. Tỷ lệ tử vong trẻ sơ sinh cũng giảm mạnh, chỉ còn khoảng 10 ca trên 1.000 trẻ sinh sống. Những con số này đã đưa Việt Nam trở thành điểm sáng trong thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững liên quan đến y tế, được cộng đồng quốc tế ghi nhận.
Bộ trưởng nhấn mạnh, kết quả ấn tượng này có sự đóng góp quan trọng của ngành sản phụ khoa nói chung và lĩnh vực y học bào thai nói riêng. Trong thời gian qua, Việt Nam đã áp dụng nhiều kỹ thuật chẩn đoán và can thiệp bào thai tiên tiến, điều trị các bất thường của thai nhi ngay từ trong bụng mẹ. Nhiều thai nhi đã được cứu sống nhờ kỹ thuật thông tim can thiệp bào thai.
Y học bào thai: Chuyên ngành mũi nhọn trong chiến lược phát triển
Bộ trưởng Y tế khẳng định, trong chiến lược phát triển ngành y tế Việt Nam giai đoạn mới, y học bào thai được xác định là một trong những chuyên ngành mũi nhọn cần ưu tiên phát triển, cùng với y học chính xác, y học di truyền và y học công nghệ cao. Bà nhấn mạnh: "Mỗi trường hợp dị tật được phát hiện sớm, mỗi thai nhi được can thiệp kịp thời chính là thêm một cơ hội cho một em bé khỏe mạnh được chào đời, cho một gia đình được hạnh phúc và cho xã hội có thêm những công dân khỏe mạnh trong tương lai."
Tại hội nghị, TTND.GS.TS Nguyễn Duy Ánh, Giám đốc Bệnh viện Phụ sản Trung ương, cho biết Việt Nam đi sau thế giới khoảng 10-20 năm trong lĩnh vực y học bào thai. Tuy nhiên, hiện nay nhiều đơn vị đã thực hiện được những kỹ thuật khó nhất như điều trị thoát vị hoành và thông tim can thiệp bào thai. Ông nhấn mạnh khát vọng vượt qua giới hạn và sự hợp lực giữa các bệnh viện sản phụ khoa hàng đầu cả nước là yếu tố then chốt để nâng cao chất lượng dân số.
Phát triển đồng bộ và chuyển tuyến kịp thời
GS.TS Nguyễn Duy Ánh nhấn mạnh, để phát triển y học bào thai ngang tầm quốc tế, cốt lõi là coi bào thai là một con người, một bệnh nhân thực thụ. Nhiều bệnh viện lớn đã quan tâm và triển khai thành công các kỹ thuật can thiệp bào thai tiên tiến. Tuy nhiên, để phát triển đồng đều, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ sở sản khoa trong sàng lọc ban đầu, chẩn đoán sớm và chuyển tuyến kịp thời đến các trung tâm can thiệp chuyên sâu.
"Nhiều trường hợp cấp cứu chỉ có vài giờ vàng để can thiệp. Nếu chậm trễ, thai nhi có thể chuyển sang giai đoạn bệnh lý khác và mọi biện pháp điều trị sẽ không còn ý nghĩa", GS Ánh cảnh báo. Ông kêu gọi các bệnh viện từ Bệnh viện Phụ sản Trung ương, Bệnh viện Phụ sản Hà Nội ở phía Bắc, đến Bệnh viện Từ Dũ, Bệnh viện Hùng Vương ở phía Nam và hệ thống bệnh viện quốc tế cùng hợp lực hành động.
Hoàn thiện hành lang pháp lý và phát triển kỹ thuật
Để phát triển toàn diện và bền vững lĩnh vực y học bào thai, Bộ Y tế đang tiếp tục hoàn thiện hành lang pháp lý, xây dựng chính sách, ban hành quy trình chuyên môn và định mức kinh tế - kỹ thuật. Mục tiêu là tạo điều kiện phổ cập dịch vụ sàng lọc trước sinh, phát hiện sớm bất thường thai nhi và phát triển các kỹ thuật can thiệp chuyên sâu.
Hội nghị thường niên Y học Bào thai lần thứ 4 quy tụ hơn 500 đại biểu là các chuyên gia, nhà khoa học, bác sĩ lâm sàng và nhà quản lý y tế hàng đầu trong nước và quốc tế. Đây là cơ hội trao đổi kiến thức chuyên môn, cập nhật tiến bộ mới và tăng cường hợp tác nghề nghiệp, góp phần nâng cao vị thế của y học bào thai Việt Nam trên bản đồ khu vực và thế giới. Các nội dung trọng tâm thảo luận bao gồm song thai và biến chứng, dị tật bẩm sinh, thoát vị hoành, rối loạn nhịp tim thai, kỹ thuật laser và kỹ thuật xâm lấn tối thiểu – những xu hướng nổi bật của y học bào thai hiện đại.
