Bác sĩ chỉ ra 5 món Tết tốt cho thận và 5 món cần tránh để bảo vệ sức khỏe
Tết Nguyên đán là dịp sum họp gia đình với những bữa cơm ấm cúng, nhưng không phải món ăn truyền thống nào cũng tốt cho sức khỏe, đặc biệt là thận. Theo BS.CKII Đinh Cẩm Tú, Trưởng đơn vị Thận Nhân tạo, khoa Nội thận - Lọc máu, Trung tâm Tiết niệu - Thận học - Nam khoa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, việc ăn uống thiếu kiểm soát trong ngày Tết có thể gây hại cho thận. Bác sĩ đã gợi ý 5 món ăn ngày Tết tốt cho thận và 5 món ăn hại thận mà người bệnh nên tránh.
5 món ăn tốt cho thận trong ngày Tết
Thịt gà: Đây là món không thể thiếu trong mâm cơm ngày Tết, cung cấp nguồn đạm dồi dào nhưng ít phospho và chất béo hơn so với thịt đỏ. Thịt gà rất tốt cho người bệnh thận nếu được chế biến đúng cách: bỏ da, ăn nhạt, luộc hoặc hấp, tránh chiên rán và tẩm ướp nhiều gia vị. Tuy nhiên, người bệnh không nên ăn quá nhiều trong một lần vì dư đạm có thể gây áp lực lên thận.
Cá hấp hoặc cá kho nhạt: Cá là nguồn đạm chất lượng cao, dễ tiêu hóa và có hàm lượng purin thấp hơn thịt đỏ, phù hợp với người bệnh thận. Đồng thời, cá giàu omega-3 có lợi cho mạch máu thận. Người bệnh nên ưu tiên các món cá hấp hoặc kho nhạt để hạn chế muối và dầu mỡ.
Rau luộc hoặc rau hấp: Các loại rau như bông cải xanh, cải thìa, đậu que, cà rốt khi được luộc chín và rửa qua nước sạch (để hạn chế kali) giàu chất xơ, vitamin và khoáng chất, đồng thời ít đạm và natri. Tăng cường rau xanh giúp giảm gánh nặng chuyển hóa cho thận, hỗ trợ kiểm soát huyết áp và đường huyết, phòng ngừa bệnh thận mạn.
Canh rau củ nấu nhạt: Món canh từ bí đao, bầu, mướp, cà rốt cung cấp nước, vitamin và khoáng chất tự nhiên, hỗ trợ duy trì cân bằng dịch trong cơ thể. Điều này giúp thận giảm áp lực lọc và hạn chế tình trạng mất nước khi ăn mặn hoặc sử dụng rượu bia trong ngày Tết.
Trái cây ít kali: Các loại trái cây như táo, lê, dâu tây, việt quất, thanh long bổ sung nước, vitamin và hạn chế táo bón, phù hợp cho người bệnh thận. Tuy nhiên, người bệnh cần lưu ý không nên ăn quá nhiều để tránh tác dụng phụ.
5 món ăn hại thận cần tránh trong ngày Tết
Giò chả: Chứa nhiều chất béo và hàm lượng protein khá cao, dễ có hàn the, không tốt cho người bệnh thận. Bệnh nhân suy thận có kèm tăng huyết áp hoặc suy tim chỉ nên ăn khoảng 100-150 g một ngày hoặc ít hơn. Nên chọn thực phẩm uy tín, có nguồn gốc rõ ràng, tránh sản phẩm giòn dai bất thường hoặc có mùi thơm nồng.
Dưa, hành, kiệu muối: Đây là các món "chống ngán" phổ biến nhưng chứa lượng muối cao, tăng gánh nặng cho thận, gây tăng huyết áp và phù nề. Người mắc bệnh thận hoặc thận yếu nên hạn chế tối đa.
Nội tạng động vật: Chứa hàm lượng purin cao, ăn quá nhiều làm tăng nồng độ axit uric trong nước tiểu, dẫn đến bệnh gout cấp hoặc sỏi thận, suy giảm chức năng thận. Người bệnh nên thay thế bằng các nguồn đạm ít purin như thịt nạc, trứng, sữa ít béo.
Mứt Tết và nước ngọt có gas: Chứa nhiều đường tinh luyện, ăn nhiều làm tăng đường huyết, rối loạn chuyển hóa và gián tiếp gây tổn thương thận, đặc biệt nguy hiểm cho người có nguy cơ đái tháo đường.
Rượu bia: Gây mất nước nghiêm trọng, giảm lưu lượng máu đến thận, làm chậm quá trình lọc chất thải và dễ dẫn đến sỏi thận. Chất cồn, đặc biệt purin trong bia, khiến cơ thể tăng sản sinh axit uric và cản trở thận đào thải chất này, gây ra các cơn đau gout cấp tính. Uống rượu bia khiến thận phải làm việc gấp đôi, lâu dần dẫn đến suy giảm chức năng thận khó hồi phục.
Lời khuyên từ bác sĩ để bảo vệ thận ngày Tết
Bác sĩ Tú khuyên mỗi người cần ăn uống điều độ, nêm nhạt và uống đủ nước trong những ngày Tết. Người bệnh nên dung nạp lượng nước qua ăn hoặc uống hàng ngày bằng số lượng nước tiểu trong 24 giờ cộng thêm khoảng 500 ml; riêng những người bị phù nhiều hoặc tăng huyết áp nên uống ít hơn. Người bệnh tuyệt đối không uống rượu bia và kiêng các loại nước ngọt có ga để tránh biến chứng đột quỵ, nhất là người suy thận có tăng huyết áp.
