Thị trường lao động Việt Nam 2026: Chuyển dịch rõ nét sang hiệu quả và kỹ năng thực tiễn
Bước sang năm 2026, thị trường lao động Việt Nam đang bước vào giai đoạn điều chỉnh sâu sắc sau những năm tăng trưởng nhanh chóng. Doanh nghiệp không còn tuyển dụng theo hướng mở rộng ồ ạt mà chuyển sang ưu tiên hiệu quả, kỹ năng thực tiễn và khả năng thích ứng dài hạn. Đồng thời, người lao động cũng cân nhắc nhiều yếu tố ngoài mức lương khi tìm kiếm cơ hội mới, bao gồm sự ổn định, môi trường làm việc và định hướng phát triển bền vững.
Reeracoen Việt Nam: Theo sát biến động thị trường
Reeracoen Việt Nam - doanh nghiệp hàng đầu từng đoạt giải thưởng trong lĩnh vực tuyển dụng tại châu Á, đơn vị tư vấn và cung cấp giải pháp nhân sự cho các doanh nghiệp trong và ngoài nước, đặc biệt là khối doanh nghiệp Nhật Bản, là một trong những tổ chức theo sát những biến động này thông qua hoạt động tuyển dụng và tư vấn thị trường. Từ thực tiễn làm việc với nhiều ngành nghề và nhóm nhân sự khác nhau, Reeracoen ghi nhận những thay đổi đáng chú ý trong cả nhu cầu tuyển dụng lẫn kỳ vọng của người lao động.
Nhân dịp bước sang năm mới 2026 - thời điểm nhiều doanh nghiệp hoạch định lại chiến lược nhân sự và người lao động cân nhắc những lựa chọn nghề nghiệp tiếp theo, ông Masato Sekine, Giám đốc Điều hành Reeracoen Việt Nam đã chia sẻ những quan sát mới nhất về xu hướng tuyển dụng trong năm nay, sự dịch chuyển trong tiêu chí lựa chọn nhân sự, khoảng cách kỳ vọng giữa doanh nghiệp và người lao động, cũng như vai trò ngày càng lớn của AI trong quy trình tuyển dụng.
Xu hướng tuyển dụng 2026: Ngành nào tăng, ngành nào chững lại?
Bước vào năm 2026, Reeracoen Việt Nam tiếp tục ghi nhận nhu cầu tuyển dụng ổn định ở các ngành gắn liền với nền tảng tăng trưởng dài hạn của kinh tế Việt Nam. Sản xuất, đặc biệt là các lĩnh vực sản xuất giá trị cao, kỹ thuật, chuỗi cung ứng và dịch vụ công nghiệp, tiếp tục giữ được sự bền vững khi doanh nghiệp đẩy mạnh đa dạng hóa cơ sở sản xuất và mở rộng hoạt động trong khu vực.
Bên cạnh đó, nhu cầu tuyển dụng các vị trí liên quan đến công nghệ vẫn ở mức ổn định, nhất là trong các mảng dữ liệu, tự động hóa, hỗ trợ IT và những vai trò kết hợp giữa chuyên môn kỹ thuật và hiểu biết kinh doanh. Ngành ngân hàng, tài chính và dịch vụ dùng chung vẫn hoạt động tích cực, tuy nhiên xu hướng tuyển dụng có chọn lọc hơn, ưu tiên các ứng viên có kinh nghiệm thay vì mở rộng nhân sự ồ ạt.
Đồng thời, hoạt động tuyển dụng trong một số ngành tiêu dùng và lĩnh vực tăng trưởng mang tính đầu cơ đang chững lại so với những năm trước. Nguyên nhân chủ yếu đến từ áp lực chi phí, chiến lược mở rộng thận trọng hơn và việc doanh nghiệp tập trung nâng cao năng suất thay vì tăng số lượng nhân sự. Nhìn chung, thị trường tuyển dụng đang trở nên chọn lọc và có mục tiêu hơn, chứ không phải là trì trệ.
Tiêu chí tuyển dụng thay đổi: Từ bằng cấp sang kỹ năng thực tiễn
So với hai đến ba năm trước, ưu tiên tuyển dụng tại Việt Nam đã chuyển dịch rõ rệt sang các yếu tố như kỹ năng thực tiễn, khả năng thích ứng và mức độ phù hợp lâu dài. Doanh nghiệp không còn đặt nặng bằng cấp hay chức danh công việc đơn thuần, mà quan tâm nhiều hơn đến việc ứng viên có thể đóng góp hiệu quả và thích nghi với sự thay đổi hay không.
Các kỹ năng mềm như giao tiếp, giải quyết vấn đề và làm việc nhóm ngày càng được đánh giá cao, đặc biệt trong môi trường làm việc đa chức năng và linh hoạt. Bên cạnh đó, doanh nghiệp cũng chú trọng hơn đến tư duy và thái độ, tìm kiếm những ứng viên sẵn sàng học hỏi, đồng hành lâu dài với định hướng của tổ chức, thay vì những ứng viên muốn thay đổi công việc liên tục mà không có mục tiêu rõ ràng.
Kỳ vọng của người lao động: Vượt xa mức lương
Sau Tết, nhiều người lao động có xu hướng nhìn lại và đánh giá lại các ưu tiên của mình trong định hướng nghề nghiệp. Bên cạnh mức lương, ứng viên ngày càng quan tâm nhiều hơn đến sự ổn định, môi trường làm việc và định hướng phát triển dài hạn.
Reeracoen nhận thấy sự quan tâm lớn hơn đến văn hóa doanh nghiệp, chất lượng lãnh đạo và cơ hội phát triển bền vững. Đặc biệt với lực lượng lao động trẻ, tính linh hoạt, khối lượng công việc hợp lý và cảm giác ý nghĩa trong công việc ngày càng trở nên quan trọng. Trong bối cảnh thị trường cạnh tranh, nhiều ứng viên đang tiếp cận việc chuyển đổi công việc một cách thận trọng và có cân nhắc hơn so với những năm trước.
Yếu tố cạnh tranh với lương: Sự ổn định và cân bằng cuộc sống
Dù lương vẫn là yếu tố quan trọng, nhưng không còn là yếu tố duy nhất mang tính quyết định. Sự ổn định trong công việc, chất lượng lãnh đạo, cơ hội học hỏi và cân bằng giữa công việc - cuộc sống (work-life balance) đang đóng vai trò ngày càng lớn trong việc thu hút và giữ chân nhân sự.
Người lao động cũng đánh giá cao tính minh bạch, cơ chế đánh giá công bằng và lộ trình phát triển nghề nghiệp rõ ràng. Với nhiều nhân sự cấp trung, một người quản lý hỗ trợ tốt và môi trường làm việc lành mạnh thậm chí có thể quan trọng hơn mức lương cao hơn ở nơi khác.
Khoảng cách kỳ vọng: Tốc độ thăng tiến và đãi ngộ
Khoảng cách lớn nhất thường nằm ở kỳ vọng về tốc độ thăng tiến và mức đãi ngộ. Người lao động có xu hướng mong muốn phát triển nhanh và linh hoạt hơn, trong khi doanh nghiệp kỳ vọng sự cam kết, ổn định và khả năng thích ứng trong bối cảnh kinh doanh nhiều thách thức.
Cả hai phía đều cần điều chỉnh. Doanh nghiệp cần truyền đạt rõ ràng hơn về kỳ vọng và xây dựng lộ trình phát triển thực tế, trong khi người lao động cũng cần hiểu rõ hơn về bối cảnh thị trường và tập trung tích lũy kinh nghiệm, phát triển kỹ năng từng bước. Sự đồng thuận chỉ có thể đạt được thông qua giao tiếp minh bạch, thay vì sự nhượng bộ từ một phía.
Sai lầm phổ biến của người trẻ: Quá tập trung vào lợi ích ngắn hạn
Một sai lầm thường gặp là quá tập trung vào lợi ích ngắn hạn như chức danh (job title) hay mức lương khởi điểm, mà bỏ qua yếu tố phát triển kỹ năng dài hạn.
Nhiều người ở giai đoạn đầu sự nghiệp chưa đánh giá đúng tầm quan trọng của kinh nghiệm nền tảng, sự dẫn dắt từ người đi trước và cơ hội tiếp cận các vấn đề kinh doanh thực tế. Những vị trí giúp xây dựng kỹ năng chuyển đổi và tạo điều kiện học hỏi thường mang lại nền tảng vững chắc cho sự phát triển sự nghiệp lâu dài.
Vai trò của AI trong tuyển dụng: Hỗ trợ chứ không thay thế
AI đang ngày càng được ứng dụng nhiều hơn trong tuyển dụng, từ sàng lọc hồ sơ, gợi ý ứng viên phù hợp đến các bước đánh giá ban đầu. Khi được sử dụng đúng cách, AI giúp nâng cao hiệu quả và giảm tải công việc hành chính, cho phép chuyên viên tuyển dụng tập trung nhiều hơn vào việc kết nối và trao đổi sâu với ứng viên.
Tuy nhiên, việc phụ thuộc quá nhiều vào AI cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro. Các hệ thống tự động có thể bỏ sót nhân tài hoặc vô tình lặp lại những định kiến sẵn có nếu không được kiểm tra chặt chẽ. Từ góc nhìn của Reeracoen, AI nên đóng vai trò hỗ trợ chứ không thay thế con người. Tuyển dụng vẫn là một quá trình lấy con người làm trung tâm, và các quyết định cuối cùng cần dựa trên sự thấu hiểu, bối cảnh và yếu tố cảm xúc của con người.
Xin cảm ơn những chia sẻ của ông Masato Sekine, Giám đốc Điều hành Reeracoen Việt Nam, đã cung cấp cái nhìn sâu sắc về thị trường lao động năm 2026.
