Đua thuyền làng An Bằng, lễ hội làng biển độc đáo đã trải qua 127 lần tổ chức, gắn liền với truyền thống hàng trăm năm. Làng An Bằng thuộc xã Phú Vinh, thành phố Huế; trước đây thuộc xã Vinh An, huyện Phú Vang, tỉnh Thừa Thiên - Huế. Làng hình thành cách đây gần 500 năm. Theo lịch sử làng và ký ức dân gian, lễ hội cầu ngư, đua thuyền (còn gọi là đua ghe) diễn ra theo chu kỳ 3 năm một lần, bắt đầu từ năm 1645, tức 381 năm trước.
Lễ hội cầu ngư và đua thuyền truyền thống
Làng An Bằng nằm sát biển, trên dải bờ biển từ cửa Thuận An đến cửa Tư Hiền (Huế), nổi tiếng nghề biển từ xa xưa. Lễ hội cầu ngư là nét đẹp văn hóa truyền thống của ngư dân vùng biển An Bằng. Mỗi kỳ lễ hội, phần đua thuyền truyền thống luôn là nội dung đặc biệt. Theo người dân, trải qua bao biến thiên lịch sử, lễ hội chưa bao giờ bị ngắt quãng, cứ đều đặn 3 năm một lần. Ngay cả thời điểm Covid-19 năm 2020, làng vẫn tổ chức cầu ngư theo thông lệ, dù phần đua thuyền không diễn ra do dịch bệnh; người dân vẫn đẩy thuyền ra biển chèo lấy lệ để giữ truyền thống.
Ý nghĩa và không khí lễ hội
Lễ hội cầu ngư và đua thuyền thường tổ chức vào mùa hè, cuối tháng 6 dương lịch, khi biển êm, thời tiết nắng nóng. Ý nghĩa của lễ hội là cầu cho quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa, ra khơi bình an, mùa màng chài cá sung túc, và bày tỏ lòng thành kính với các bậc tiền hiền có công khai khẩn, lập làng. Đây cũng là dịp để thanh niên trong làng thi thố tài năng chèo thuyền trên biển, biểu tượng của làng chài qua bao thế hệ. Lễ hội thu hút hàng vạn người từ khắp nơi đổ về cổ vũ, trong đó có nhiều con em làng đang định cư ở Mỹ, Canada, Úc…
Giải đua năm 2026 và kỷ lục trăm năm
Đua thuyền làng An Bằng năm nay (lần thứ 127) diễn ra vào ngày 26.6, với 3 vạn chài tham gia: Bắc Thượng (áo xanh), An Mỹ (áo đỏ), Trung Định Hải (áo vàng), mỗi vạn có 2 đội. Công tác tổ chức được đánh giá thành công, từ an ninh trật tự đến tinh thần thi đấu fair play. Năm nay, vạn An Mỹ giành 2 giải nhất, 3 giải nhì, 1 giải ba và là đội vô địch. Thành tích này được đánh giá là "kỷ lục trăm năm" vì từ trước đến nay chưa từng có vạn chài nào đạt thành tích tốt như vậy.
Đặc điểm độc đáo của làng An Bằng
Làng An Bằng còn nổi tiếng với danh xưng "thành phố lăng mộ". Phần đất giữa khu dân cư và bãi biển (gọi là độn cát) có hàng chục ngàn lăng mộ với kiến trúc độc đáo, kinh phí xây dựng tiền tỉ, là điểm tham quan không đụng hàng. Điểm đặc biệt nữa là hầu như gia đình nào cũng có người định cư ở Mỹ. Người làng nổi tiếng đoàn kết, tinh thần tương thân tương ái, sống sẻ chia, có nhiều đóng góp xây dựng quê hương.
