Diện mạo Tân Thế Giới: Góc nhìn khác về Columbus
Cuốn sách 'Diện mạo Tân Thế Giới' của Charles C. Mann mang đến một cách nhìn hoàn toàn mới về cuộc phát kiến châu Mỹ. Thay vì tập trung vào tác động của người châu Âu lên châu Mỹ, tác giả lại phân tích cách châu Mỹ thay đổi thế giới trên nhiều phương diện: kinh tế, văn hóa, con người và sinh thái, mà ông gọi là 'Cuộc trao đổi Columbus'.
Sự biến đổi của vùng Caribe
Các đoàn thủy thủ châu Âu đã mang đến một diện mạo mới cho vùng Caribe. Họ không chỉ mang theo gia súc, cừu, ngựa mà còn cả cây trồng như mía đường, lúa mì, chuối và cà phê. Những loài này phát triển mạnh mẽ, làm thay đổi hệ sinh thái bản địa. Bên cạnh đó, vô số sinh vật nhỏ như giun đất, muỗi, gián, ong mật và chuột cũng theo tàu đến đây, gây ra những thay đổi sâu sắc.
Gia súc và cừu nghiền nát thực vật bản địa, khiến chúng không thể tái sinh. Các loại cỏ châu Phi, có khả năng chống chịu động vật ăn cỏ tốt hơn, dần thay thế thực vật bản địa. Kết quả là những cánh rừng cọ, gỗ dái ngựa và cây bông gòn đặc trưng của Caribe biến thành rừng keo Australia, cây bụi Ethiopia và rừng huyết mộc Trung Mỹ. Cầy mangut Ấn Độ cũng được du nhập và săn đuổi rắn Dominica đến tuyệt chủng.
Sự hỗn loạn sinh học
Quá trình này vẫn tiếp diễn đến ngày nay. Những rừng cam từ Tây Ban Nha ở Hispaniola đang bị tấn công bởi bướm đuôi nhạn từ Đông Nam Á. Các loài bản địa và ngoại lai tương tác theo những cách không lường trước, tạo ra sự hỗn loạn sinh học. Theo nhà côn trùng học Edward O. Wilson, khi cây chuối được nhập từ châu Phi vào năm 1516, rệp sáp cũng theo đó đến. Loài rệp này không có kẻ thù tự nhiên ở Hispaniola, dẫn đến sự bùng phát về mặt sinh thái.
Sự tràn lan của rệp sáp khiến nông dân trồng chuối lo lắng, nhưng lại là niềm vui cho kiến lửa nhiệt đới Solenopsis geminata. Loài kiến này thích ăn chất thải ngọt của rệp sáp, nên chúng bảo vệ rệp khỏi mọi kẻ thù. Sự bành trướng của rệp sáp kéo theo sự bành trướng của kiến lửa, tạo nên một chuỗi thay đổi sinh thái phức tạp.



