Bạo lực gia đình không chỉ là đánh đập: Hội nghị tại Hà Nội làm rõ quy định pháp luật
Hội Luật gia Thành phố Hà Nội vừa phối hợp chặt chẽ với Hội Liên hiệp Phụ nữ phường Phương Liệt tổ chức một hội nghị tuyên truyền quan trọng về Luật Phòng, chống bạo lực gia đình. Sự kiện này thu hút sự tham gia đông đảo của người dân trên địa bàn, cùng với sự hiện diện của các nhân vật chủ chốt như bà Nguyễn Thị Thanh Ngân – Phó Chủ tịch Thường trực Mặt trận Tổ quốc phường, kiêm Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ phường Phương Liệt.
Nhận diện đa dạng các hành vi bạo lực gia đình
Tại hội nghị, Luật gia Nguyễn Hồng Tuyến – nguyên Chủ tịch Hội Luật gia TP Hà Nội, đã trình bày báo cáo chi tiết, hệ thống hóa các quy định quan trọng của Luật Phòng, chống bạo lực gia đình một cách dễ hiểu và sát thực tế. Ông nhấn mạnh rằng bạo lực gia đình không chỉ giới hạn ở hành vi đánh đập hay xâm hại thân thể, mà còn bao gồm nhiều dạng thức tinh vi khác.
Theo đó, các hành vi như xúc phạm danh dự, nhân phẩm; chửi bới, chì chiết kéo dài; đe dọa gây tổn hại về tinh thần; cô lập, ngăn cản quan hệ xã hội; kiểm soát tài chính nhằm tạo sự phụ thuộc; hoặc ép buộc thực hiện những hành vi trái ý muốn đều được xác định là bạo lực gia đình. Đáng chú ý, luật cũng coi các hành vi như ép buộc quan hệ tình dục trong hôn nhân, cưỡng ép tảo hôn, cản trở kết hôn, ly hôn hợp pháp; kiểm soát thu nhập, chiếm đoạt tài sản; hay bỏ mặc, không chăm sóc người thân yếu thế đều thuộc phạm vi điều chỉnh.
Luật gia Nguyễn Hồng Tuyến cũng làm rõ rằng bạo lực gia đình không chỉ xảy ra trong quan hệ vợ chồng, mà còn áp dụng cho những người đã ly hôn, người chung sống như vợ chồng, hoặc giữa các thành viên gia đình có quan hệ nuôi dưỡng, huyết thống. Pháp luật nghiêm cấm mọi hành vi kích động, xúi giục, bao che hoặc cản trở việc phát hiện, tố giác bạo lực gia đình; đồng thời cấm việc sử dụng thông tin, hình ảnh để cổ súy cho hành vi bạo lực.
Cơ chế bảo vệ và hỗ trợ toàn diện cho nạn nhân
Hội nghị không chỉ tập trung vào việc nhận diện hành vi mà còn làm rõ quyền và cơ chế bảo vệ đối với người bị bạo lực gia đình. Theo quy định, người bị bạo lực có quyền yêu cầu cơ quan chức năng bảo vệ tính mạng, sức khỏe, danh dự; đề nghị áp dụng các biện pháp ngăn chặn như cấm tiếp xúc, buộc chấm dứt hành vi vi phạm; đồng thời được bố trí nơi tạm lánh an toàn và giữ bí mật thông tin cá nhân.
Người bị bạo lực còn được tiếp cận các dịch vụ hỗ trợ thiết yếu như chăm sóc y tế, tư vấn tâm lý, trợ giúp pháp lý và hỗ trợ xã hội. Trong trường hợp bị thiệt hại, họ có quyền yêu cầu người gây bạo lực bồi thường theo quy định. Pháp luật cho phép người bị bạo lực hoặc người đại diện hợp pháp thực hiện quyền khiếu nại, tố cáo, khởi kiện để bảo vệ quyền lợi của mình, với trách nhiệm cung cấp thông tin đầy đủ, kịp thời cho cơ quan có thẩm quyền.
Về cơ chế tiếp nhận thông tin, người dân có thể báo tin, tố giác hành vi bạo lực gia đình qua nhiều kênh như:
- Ủy ban nhân dân cấp xã
- Cơ quan công an
- Tổ trưởng tổ dân phố
- Các tổ chức đoàn thể tại địa phương
- Gọi đến Tổng đài quốc gia 111
Việc báo tin có thể thực hiện linh hoạt qua điện thoại, tin nhắn, đơn thư hoặc trực tiếp. Luật cũng quy định rõ các biện pháp bảo vệ và hỗ trợ như buộc chấm dứt hành vi bạo lực, cấm tiếp xúc, bố trí nơi tạm lánh, chăm sóc y tế, tư vấn tâm lý, giáo dục chuyển đổi hành vi đối với người vi phạm. Tùy tính chất, mức độ, người có hành vi bạo lực có thể bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự.
Ý nghĩa thiết thực của hội nghị
Thông qua hội nghị, người dân không chỉ được trang bị kiến thức pháp luật mà còn hiểu rõ hơn cách ứng xử khi gặp tình huống cụ thể trong cuộc sống. Sự kiện này được xem là giải pháp quan trọng nhằm phòng ngừa từ sớm, từ xa, góp phần xây dựng môi trường gia đình an toàn, tiến bộ và không bạo lực. Việc hiểu đúng và đầy đủ các hành vi bạo lực gia đình có ý nghĩa thiết yếu, bởi nhiều trường hợp trên thực tế bị bỏ qua do người dân chỉ nhận diện bạo lực dưới góc độ thể chất, trong khi bạo lực tinh thần, kinh tế lại diễn ra âm thầm nhưng hậu quả không kém phần nghiêm trọng.
