Bạo lực gia đình tại Bắc Ninh: Nạn nhân tha thứ, nhưng pháp luật không nên bỏ qua
Mạng xã hội gần đây dậy sóng trước một đoạn video ghi lại cảnh bạo lực gia đình xảy ra tại phường Phù Khê, tỉnh Bắc Ninh. Trong video, một người đàn ông hung hãn túm tóc đánh vợ một cách dã man giữa sân. Nạn nhân ngã xuống đất vẫn bị kéo lê, sau đó bị lôi vào nhà để tiếp tục hành vi bạo hành. Những cú đấm, cú đá liên tiếp giáng xuống thân thể người phụ nữ không còn khả năng chống cự, chỉ biết co người né tránh, khiến bất cứ ai xem cũng cảm thấy đau đớn và phẫn nộ.
Toàn bộ hành vi bạo lực này diễn ra trước sự chứng kiến của một em bé, làm dấy lên làn sóng giận dữ trong dư luận. Công an phường Phù Khê đã nhanh chóng mời hai vợ chồng đến làm việc để xác minh sự việc. Tuy nhiên, người vợ không đề nghị xử lý chồng mình. Đơn vị chức năng sau đó phối hợp với tổ dân phố để nhắc nhở, giáo dục người chồng, với hy vọng ngăn chặn hành vi tương tự tái diễn.
Kịch bản quen thuộc và lý do nạn nhân chọn tha thứ
"Kịch bản" này không phải là hiếm gặp, mà xảy ra ở vô số gia đình có bạo hành khác trên khắp cả nước. Những người vợ bị đánh đập dã man dù rất uất ức, nhưng khi sự việc được đưa ra cơ quan chức năng, họ thường chọn cách bỏ qua để chồng mình không bị xử lý. Thực tế cho thấy, nhiều ông chồng sau khi được "nhắc nhở, giáo dục" vẫn tiếp tục thượng cẳng chân, hạ cẳng tay với vợ.
Vì vậy, cơ quan chức năng không nên bỏ qua cho kẻ bạo lực gia đình chỉ vì nạn nhân không truy cứu. Vụ chồng đánh vợ tại Bắc Ninh đã khiến nhiều người bức xúc và đặt ra câu hỏi: Tại sao nạn nhân bạo lực gia đình thường chọn cách tha thứ?
Đừng vội cho rằng đó là lòng bao dung, vì lý do này chỉ chiếm một phần nhỏ. Những lý do thực tế hơn bao gồm: Người phụ nữ sợ chồng bị phạt sẽ khiến cả nhà chịu tổn thất, đặc biệt khi họ phụ thuộc vào chồng về kinh tế. Họ cũng sợ xấu hổ, ảnh hưởng đến danh dự gia đình và tâm lý của con cái, hoặc lo ngại rằng nếu "làm căng" thì sau này sẽ phải chịu thêm những trận đòn trút giận.
Vì thế, người vợ buộc mình tin vào lời cam kết không tái phạm của chồng và rút lại đề nghị được cơ quan chức năng can thiệp. Tuy nhiên, thực tế cho thấy, khi chồng thích khuất phục vợ bằng nắm đấm và vợ cứ tiếp tục nhẫn nhịn, tha thứ, bạo lực gia đình sẽ không thể dừng lại sau một hay thậm chí nhiều lời hứa nếu không có sự can thiệp đủ mạnh từ bên ngoài.
Pháp luật hiện hành và bài học từ các nước phát triển
Hiện nay, chúng ta đã có đủ chế tài để xử lý các hành vi bạo lực gia đình. Theo Điều 37 Nghị định 282/2025/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 15/12/2025, hành vi đánh đập hoặc cố tình xâm hại đến sức khỏe, tính mạng thành viên gia đình bị phạt tiền từ 5 đến 10 triệu đồng. Nếu tái phạm, mức phạt sẽ nặng hơn. Mức phạt này đủ sức răn đe, vấn đề chỉ là có được áp dụng hay không.
Nếu "đưa nhau lên phường" chỉ bị nhắc nhở, hứa "sau này không đánh" rồi được tha về, người vợ sẽ còn tiếp tục trở thành "bao cát" cho kẻ vũ phu xả giận. Nhưng nếu lực lượng chức năng chỉ cần xác định có hành vi bạo lực là phạt theo quy định, bất kể nạn nhân có tha thứ hay không, người chồng sẽ phải cố kìm chế máu bạo lực của mình lại.
Những vụ bạo lực gia đình như vừa xảy ra ở Bắc Ninh không chỉ là sự xâm phạm thân thể một cá nhân, mà còn ảnh hưởng xấu đến cộng đồng. Việc xử lý nghiêm không chỉ là trừng phạt một người đàn ông cụ thể, mà còn để làm gương cho hàng triệu người khác. Hành vi bạo lực đã được ghi lại rõ ràng bằng hình ảnh, có bằng chứng xác thực và sự thừa nhận của các bên. Nếu không được xử lý thỏa đáng, nó sẽ tạo tiền lệ xấu.
Nạn nhân của bạo lực gia đình là bên yếu thế trong nhà, từ chồng đến mẹ chồng có nhiều cách để gây sức ép buộc họ phải "tha thứ" nếu điều đó giúp người chồng thoát khỏi sự trừng phạt. Ở nhiều quốc gia phát triển, cảnh sát bắt giữ và truy tố kẻ bạo hành ngay cả khi nạn nhân không đề nghị hoặc rút đơn.
- Tại Mỹ: Nhiều tiểu bang áp dụng chính sách "No-drop policy" (truy tố không phụ thuộc vào nạn nhân). Theo tài liệu từ Bộ Tư pháp Mỹ (DOJ), một khi cảnh sát thu thập đủ bằng chứng khách quan như video hiện trường hay hồ sơ bệnh án, công tố viên có quyền tiếp tục truy tố kẻ bạo hành ngay cả khi người vợ rút đơn. Điều này nhằm buộc người gây bạo hành phải chịu trách nhiệm và giảm thiểu sức ép đối với nạn nhân, với quan điểm bạo lực gia đình không phải là tranh chấp cá nhân.
- Tại Vương quốc Anh: Cơ quan Công tố Hoàng gia (CPS) cũng có quyền thực hiện các vụ "Evidence-led prosecutions" (truy tố dựa trên bằng chứng). Thay vì chỉ dựa vào lời khai của người trong cuộc, họ sử dụng dữ liệu từ camera giám sát, bản ghi âm cuộc gọi khẩn cấp hoặc lời khai của nhân chứng có mặt tại hiện trường để buộc tội.
- Tại Canada: Chính sách "Mandatory Charging" (buộc truy tố) yêu cầu cảnh sát phải đưa ra cáo buộc nếu có căn cứ cho thấy bạo lực đã xảy ra, bất kể ý muốn của nạn nhân tại thời điểm đó. Bộ Tư pháp Canada đưa ra quy định này nhằm ngăn chặn tình trạng kẻ bạo hành thao túng tâm lý nạn nhân để trốn tội.
Kết luận: Cần sự can thiệp mạnh mẽ từ pháp luật
Quan điểm "chuyện trong nhà thì đóng cửa bảo nhau" đã khiến nhiều người vợ Việt Nam phải "đóng cửa chịu đòn". Pháp luật cần ra tay để kẻ bạo hành hiểu rằng họ sẽ phải trả giá đắt cho mỗi nắm đấm giáng xuống. Vụ việc tại Bắc Ninh là một lời cảnh tỉnh cho xã hội, nhấn mạnh rằng bạo lực gia đình không thể được dung thứ chỉ vì nạn nhân chọn tha thứ. Sự can thiệp kịp thời và nghiêm minh từ cơ quan chức năng là chìa khóa để bảo vệ những người yếu thế và xây dựng một cộng đồng an toàn hơn.
