Việt Nam đẩy mạnh sửa đổi luật biển để phát triển bền vững và ứng phó thách thức môi trường
Trong bối cảnh kinh tế biển ngày càng đóng vai trò then chốt cho tăng trưởng toàn cầu, Việt Nam đang nỗ lực hoàn thiện khung pháp lý để quản lý và khai thác tài nguyên biển một cách hiệu quả và bền vững. Tại hội nghị tham vấn chính sách về dự án Luật Tài nguyên, môi trường biển và hải đảo (sửa đổi), Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Đặng Ngọc Điệp đã nhấn mạnh sự phát triển mạnh mẽ của các lĩnh vực mới như năng lượng tái tạo ngoài khơi, nuôi biển công nghệ cao và công nghệ sinh học biển.
Thách thức và cơ hội từ không gian biển Việt Nam
Tuy nhiên, bên cạnh những tiềm năng to lớn, biển và hải đảo Việt Nam cũng đối mặt với nhiều thách thức nghiêm trọng. Biến đổi khí hậu, nước biển dâng, ô nhiễm môi trường biển, suy giảm đa dạng sinh học và rác thải nhựa đại dương đang đặt ra yêu cầu cấp thiết phải cải thiện cơ chế quản lý. Với bờ biển dài hơn 3.260km và vùng biển rộng hơn 1 triệu km², Việt Nam sở hữu hệ sinh thái phong phú, nhưng không gian này đang chịu áp lực ngày càng tăng từ ô nhiễm, suy thoái hệ sinh thái và xung đột trong khai thác tài nguyên.
Nhu cầu cấp thiết sửa đổi luật hiện hành
Luật Tài nguyên, môi trường biển và hải đảo được Quốc hội thông qua năm 2015 đã tạo nền tảng pháp lý quan trọng cho công tác quản lý tổng hợp và bảo vệ môi trường. Sau gần một thập kỷ thực thi, nhiều quy định của luật đã bộc lộ hạn chế, không theo kịp các yêu cầu phát triển mới và sự thay đổi của hệ thống pháp luật. Các lĩnh vực kinh tế biển mới nổi và vấn đề môi trường phức tạp đòi hỏi phải hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, áp dụng phương thức quản lý hiện đại dựa trên khoa học, công nghệ và dữ liệu.
Định hướng chính sách và tham vấn rộng rãi
Dự án luật được xây dựng dựa trên tổng kết thực tiễn thi hành, rà soát pháp luật liên quan và tham khảo kinh nghiệm quốc tế, đồng thời quán triệt các chủ trương lớn của Đảng như Nghị quyết số 36-NQ/TW về Chiến lược phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam. Hội nghị có sự tham gia của đại diện Quốc hội, bộ, ngành, địa phương, nhà khoa học, chuyên gia, hiệp hội và doanh nghiệp, tập trung thảo luận năm nhóm chính sách chính:
- Tăng cường quản lý không gian biển: Gắn với Quy hoạch không gian biển quốc gia để sử dụng hiệu quả.
- Bảo vệ tài nguyên vùng bờ: Hoàn thiện chính sách nhằm ngăn chặn suy thoái môi trường.
- Kiểm soát ô nhiễm biển: Đặc biệt chú trọng đến vấn đề rác thải nhựa đại dương.
- Thúc đẩy khoa học và chuyển đổi số: Ứng dụng công nghệ trong quản lý tài nguyên và môi trường biển.
- Phát triển kinh tế biển xanh: Hoàn thiện cơ chế thúc đẩy tăng trưởng bền vững, hài hòa với bảo vệ hệ sinh thái.
Kết luận và hướng đi tương lai
Các đại biểu tại hội nghị đã tập trung đóng góp ý kiến về các vấn đề then chốt như quản lý không gian biển, bảo vệ hệ sinh thái ven biển, và cân bằng giữa phát triển kinh tế với bảo vệ môi trường. Bộ Nông nghiệp và Môi trường cam kết sẽ tiếp thu và tổng hợp đầy đủ các ý kiến để hoàn thiện hồ sơ chính sách, từ đó xây dựng dự thảo luật sửa đổi đảm bảo tính khả thi, đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững trong thời gian tới. Động thái này không chỉ củng cố chủ quyền quốc gia mà còn góp phần vào nỗ lực toàn cầu trong việc bảo vệ đại dương.
