Kênh Hàng Bàng hồi sinh sau hàng thập kỷ ô nhiễm
Kênh Hàng Bàng, một tuyến thủy lộ dài khoảng 1,7km nối kênh Tân Hóa-Lò Gốm với kênh Tàu Hủ, đi qua các phường Bình Tiên, Bình Tây và Chợ Lớn của Thành phố Hồ Chí Minh, đang trải qua một cuộc chuyển mình ngoạn mục. Từng bị coi là một trong những dòng kênh ô nhiễm nghiêm trọng nhất thành phố, với nhiều đoạn bị bồi lấp và thu hẹp chỉ còn khoảng 2m do tình trạng lấn chiếm của nhà dân, nay sau 11 năm nỗ lực cải tạo, kênh Hàng Bàng dần lộ diện với diện mạo mới đầy hứa hẹn.
Hành trình cải tạo đầy thách thức
Thành phố Hồ Chí Minh đã triển khai dự án cải tạo dòng kênh này từ năm 2015 với tổng vốn đầu tư khoảng 2.000 tỷ đồng, được chia thành ba giai đoạn rõ rệt. Ban đầu, công trình dự kiến hoàn thành vào năm 2020, nhưng thực tế cho thấy những khó khăn không hề nhỏ. Cho đến nay, chỉ có khoảng 1km đoạn từ đường Ngô Nhân Tịnh đến kênh Vạn Tượng thuộc phường Chợ Lớn được hoàn thiện vào đầu năm ngoái. Phần còn lại của dự án vẫn đang chậm tiến độ, nguyên nhân chính đến từ vấn đề giải phóng mặt bằng phức tạp.
Hiện tại, dự án còn vướng khoảng 120m mặt bằng với 19 căn nhà tại khu vực phía sau chợ Bình Tây chưa được bàn giao. Nhiều căn trong số này đã xuống cấp nghiêm trọng, với các hạng mục được quây tôn và cơi nới một cách tạm bợ. Hội đồng Bồi thường cùng các tổ vận động tại phường Bình Tây đang tích cực tiếp xúc, thuyết phục người dân giao mặt bằng, với kỳ vọng hoàn tất quá trình này vào cuối năm nay để phục vụ thi công. Tình trạng các căn nhà chưa giải tỏa nằm xen kẽ với những hộ đã bàn giao khiến công trình buộc phải tạm dừng thi công, gây ảnh hưởng không nhỏ đến tiến độ tổng thể.
Những thay đổi tích cực đã hiện hữu
Ở những đoạn đã được hoàn chỉnh, mặt nước kênh đã được nạo vét sạch sẽ, hai bên bờ được kè đá chắc chắn và trồng thêm cây xanh, tạo nên không gian sinh hoạt mới mẻ cho người dân khu vực Chợ Lớn. Các đoạn giao cắt với đường dân sinh được lắp đặt cống ngầm, giúp việc đi lại giữa hai bờ kênh trở nên thuận tiện hơn bao giờ hết. Người dân sống quanh kênh chia sẻ rằng môi trường đã cải thiện đáng kể, mặc dù vẫn còn đó sự tiếc nuối khi dòng kênh chưa thể hồi sinh một cách trọn vẹn.
Tuy nhiên, không thể phủ nhận rằng khu vực này vẫn ghi nhận tình trạng rác thải bủa vây, phát sinh mùi hôi khó chịu ở một số đoạn, đòi hỏi sự quan tâm tiếp tục từ chính quyền và cộng đồng.
Kế hoạch cho tương lai
Đối với đoạn còn lại dài khoảng 700m thuộc giai đoạn 3, từ đường Minh Phụng đến Phạm Đình Hổ, dự án đang trong quá trình lập điều chỉnh chủ trương đầu tư. Giai đoạn này dự kiến sẽ giải tỏa 391 hộ dân, với kế hoạch khởi công vào quý I năm 2027 và hoàn thành vào quý III năm 2028. Khi toàn bộ dự án được hoàn tất, tuyến kênh dài 1,7km này sẽ không chỉ cải thiện môi trường sống mà còn nâng cao khả năng tiêu thoát nước, góp phần chỉnh trang đô thị cho khu vực phía tây Thành phố Hồ Chí Minh.
Kênh Hàng Bàng được kỳ vọng sẽ trở thành một biểu tượng của sự phục hồi, mang lại chất lượng sống tốt hơn cho người dân và góp phần vào bộ mặt xanh-sạch-đẹp của thành phố.
