Chị Nguyễn Thị Hà, 28 tuổi, quê ở Thanh Hóa, đã nhiều lần nung nấu ý định đi xuất khẩu lao động (XKLĐ) để thoát nghèo. Tuy nhiên, mỗi lần chị đề cập, gia đình chồng lại phản đối kịch liệt, với lý do lo chị sẽ “hư hỏng” khi xa nhà. Câu chuyện của chị Hà không phải là hiếm, phản ánh những định kiến và rào cản mà nhiều phụ nữ Việt Nam phải đối mặt khi muốn thay đổi cuộc sống.
Khát vọng thoát nghèo và những rào cản
Chị Hà kết hôn năm 22 tuổi, cuộc sống vợ chồng khó khăn khi cả hai đều làm nông nghiệp, thu nhập bấp bênh. Sau khi sinh con, gánh nặng kinh tế càng đè nặng. Chị tìm hiểu thông tin và thấy nhiều người trong làng đi XKLĐ về có cuộc sống khá giả, nên quyết tâm đi. Tuy nhiên, gia đình chồng cho rằng phụ nữ đã có chồng con thì nên ở nhà lo việc nhà, đi xa dễ sa ngã.
Định kiến giới và áp lực xã hội
Không chỉ riêng chị Hà, nhiều lao động nữ khác cũng gặp phải những rào cản tương tự. Xã hội vẫn tồn tại quan niệm cho rằng phụ nữ là người giữ lửa gia đình, việc đi làm xa sẽ ảnh hưởng đến hạnh phúc gia đình. Bên cạnh đó, những câu chuyện tiêu cực về lao động nữ đi XKLĐ bị lừa đảo, bóc lột, hay sa vào tệ nạn xã hội càng khiến dư luận e ngại.
Theo số liệu từ Cục Quản lý lao động ngoài nước, tỷ lệ nữ giới tham gia XKLĐ chỉ chiếm khoảng 30%, thấp hơn nhiều so với nam giới. Nguyên nhân chính là do rào cản từ gia đình và xã hội, cũng như thiếu thông tin về các thị trường lao động an toàn.
Thực tế và giải pháp
Thực tế, XKLĐ mang lại cơ hội việc làm và thu nhập cao hơn, giúp nhiều người thoát nghèo bền vững. Đối với lao động nữ, có nhiều thị trường phù hợp như Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan với các ngành nghề như chăm sóc người già, giúp việc gia đình, chế biến thực phẩm... Các thị trường này có quy định bảo vệ lao động nữ rõ ràng.
Cần thay đổi nhận thức
Để giúp phụ nữ có cơ hội XKLĐ, cần có sự thay đổi từ cả phía gia đình và xã hội. Các cơ quan chức năng cần tăng cường tuyên truyền, cung cấp thông tin chính thống về các thị trường lao động an toàn, cũng như hỗ trợ pháp lý cho lao động nữ. Bên cạnh đó, các chương trình đào tạo kỹ năng, tâm lý trước khi xuất cảnh cũng rất quan trọng.
Chị Hà tâm sự: “Tôi chỉ muốn đi làm kiếm tiền cho gia đình, chứ không có ý định bỏ bê chồng con. Giờ tôi đang cố gắng thuyết phục gia đình và tìm hiểu kỹ thông tin để có quyết định đúng đắn nhất.”
Câu chuyện của chị Hà là một lát cắt trong bức tranh toàn cảnh về lao động nữ Việt Nam. Để giúp họ thực hiện ước mơ thoát nghèo, cần sự chung tay của cả cộng đồng, xóa bỏ định kiến và tạo điều kiện tốt nhất cho họ.
