Anh H. (40 tuổi, TP.HCM) lặng lẽ ôm gối ra phòng khách xem tivi muộn vào lúc 22 giờ, trong khi vợ anh thở dài quay mặt vào tường. Đã 6 tháng liên tiếp, anh tìm mọi lý do né tránh chuyện thân mật. Anh vẫn đi làm, chăm lo gia đình, yêu thương vợ, nhưng khi chạm vào giường lại thấy sợ. Anh lo mình “có vấn đề”, còn vợ suy sụp vì nghi ngờ chồng chán mình hoặc có người thứ ba.
Không còn ham muốn không có nghĩa là hết yêu
Tiến sĩ - bác sĩ chuyên khoa 2 Trà Anh Duy, Trung tâm Sức khỏe Nam giới Men's Health (TP.HCM), cho biết tình huống của anh H. không hiếm gặp tại các phòng khám nam khoa. Theo ông, giảm ham muốn tình dục ở nam giới đã kết hôn không nên hiểu đơn giản là hết yêu hay ngoại tình. Tình yêu thuộc phạm trù cảm xúc, còn ham muốn là hệ thống phức tạp chịu sự chi phối của thần kinh, nội tiết, áp lực tâm lý và chất lượng giấc ngủ. Tình yêu không phải lúc nào cũng kéo được ham muốn đi theo nếu cơ thể đang kiệt sức.
Khi cơ thể và tâm trí cùng xuống nhịp
Ham muốn thường bị kéo xuống bởi nhiều yếu tố cùng lúc. Nghiên cứu trên The Journal of Sexual Medicine (2020) cho thấy hơn 15% nam giới trưởng thành đối mặt với rối loạn ham muốn tình dục giảm kéo dài, đặc biệt ở người chịu áp lực tâm lý lớn. Áp lực công việc và tài chính đứng đầu bảng: stress mãn tính khiến não tiết cortisol, ức chế sản sinh testosterone – nhiên liệu chính cho ham muốn. Thiếu ngủ, kiệt sức, trầm cảm hay lo âu cũng góp phần.
Bên cạnh đó, các bệnh lý nền như tiểu đường, tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu hay béo bụng bào mòn bản lĩnh phái mạnh. Khi mạch máu tổn thương, nam giới dễ rối loạn cương, và một vài lần “thất bại” tạo tâm lý lo âu thành tích, khiến họ chủ động né tránh. Thuốc điều trị huyết áp, chống trầm cảm cũng làm sụt giảm phong độ. Sự im lặng vì xấu hổ có thể bị hiểu là từ chối, tạo chênh lệch ham muốn và xung đột âm ỉ.
Vẫn yêu vợ, nhưng cơ thể không đủ năng lượng
Anh M. (42 tuổi, TP.HCM) kết hôn 12 năm, nhưng 8 tháng nay né tránh chuyện chăn gối khiến vợ nghi ngờ anh có phòng nhì. Bác sĩ Duy thăm khám ghi nhận anh bị stress công việc, mất ngủ kéo dài, BMI 26,5 kg/m² (thừa cân), vòng bụng 94 cm. Xét nghiệm cho thấy đường huyết lúc đói 6,2 mmol/L, HbA1c 5,9%, triglyceride 2,4 mmol/L, và testosterone toàn phần buổi sáng ở mức cận thấp 10,2 nmol/L. Hiện tượng cương buổi sáng đã biến mất.
Bác sĩ Duy nhấn mạnh: “Nhiều nam giới đến khám vì giảm ham muốn không phải do hết yêu, mà do cơ thể và tâm trí quá tải trong thời gian dài. Nếu chỉ nhìn hiện tượng né tránh rồi kết luận ngoại tình, cả hai có thể bỏ lỡ cơ hội điều trị đúng nguyên nhân.” Thay vì kê đơn cường dương cấp tốc, phác đồ điều trị hướng tới liên ngành: điều chỉnh lối sống, giải tỏa tâm lý lo âu thành tích, hướng dẫn vợ chồng kết nối lại cảm xúc và kiểm soát chỉ số chuyển hóa. Sau 3 tháng, thể trạng anh M. phục hồi, testosterone cải thiện và ngọn lửa hôn nhân được thắp sáng trở lại.
Chìa khóa từ sự thấu hiểu và cùng nhau vượt qua
Chồng yêu vợ nhưng giảm ham muốn là tình huống y khoa có thể lý giải và điều trị. Khi tình trạng né tránh kéo dài trên vài tháng, nam giới không nên âm thầm chịu đựng hay tự ý dùng thuốc kích thích truyền miệng. Hãy chủ động tìm đến cơ sở y tế chuyên khoa nam khoa để được đánh giá toàn diện từ sức khỏe chuyển hóa, nội tiết đến tâm lý tình dục.
Đối với người bạn đời, thay vì đổ lỗi, một lời hỏi han tinh tế: “Anh vẫn yêu em, nhưng dạo này cơ thể và tâm trí anh đang xuống nhịp phải không?” sẽ là chiếc chìa khóa vàng để giảm áp lực, mở cửa đón nhận sự thấu hiểu và cùng nhau vượt qua.
