Theo khuyến cáo của các tổ chức an toàn giao thông quốc tế, việc sử dụng ghế an toàn phù hợp trên xe ô tô có thể giảm đáng kể nguy cơ tử vong và thương tích nghiêm trọng cho trẻ em trong tai nạn giao thông. Quy định tại khoản 3 Điều 10 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ (sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 118/2025/QH15) yêu cầu khi chở trẻ dưới 10 tuổi, cao dưới 1,35 m, người lái phải sử dụng và hướng dẫn sử dụng thiết bị an toàn (ghế an toàn) phù hợp cho trẻ, đồng thời trẻ không được ngồi cùng hàng ghế với người lái.
Thiết bị an toàn cho trẻ em gồm những loại nào?
Thiết bị an toàn cho trẻ em bao gồm ghế trẻ em CRS (Child Restraint System) và ghế trẻ em nâng cao ECRS (Enhanced Child Restraint System). Hệ thống CRS là tổ hợp các bộ phận như ghế, dây đai, khóa an toàn, thiết bị điều chỉnh và các phụ kiện khác (nôi, tấm chắn va chạm), có khả năng lắp đặt chắc chắn lên xe ô tô. Hệ thống ECRS gồm ghế tích hợp ISOFIX toàn diện (i-Size) và ghế tích hợp ISOFIX dành cho xe đặc biệt.
Mức phạt khi vi phạm quy định
Nếu không tuân thủ quy định trên, người điều khiển ô tô sẽ bị phạt tiền từ 800.000 đến 1.000.000 đồng theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP. Ngay sau khi có thông tin về thời hạn áp dụng, nhiều gia đình có ô tô cá nhân đã tất bật tìm mua ghế cho trẻ.
Nhu cầu tăng mạnh, thị trường sôi động
Tại các cửa hàng chuyên kinh doanh đồ mẹ và bé ở Hà Nội như Soc&Brothers, MamanBébé, Maple&Co, Kid Plaza, Con Cưng, Bibo Mart, nhu cầu phụ huynh tìm mua ghế an toàn trẻ em tăng mạnh. Khảo sát cho thấy sản phẩm có giá dao động từ khoảng 2 triệu đến hơn 10 triệu đồng tùy thương hiệu, tính năng và xuất xứ. Các thương hiệu nổi tiếng như Joie (Anh Quốc), Chicco (Italy), Zaracos (Mỹ), Combi (Nhật Bản) với tính năng chuyên biệt được nhiều gia đình trẻ quan tâm.
Người tiêu dùng bối rối vì thiếu tiêu chuẩn
Tuy nhiên, việc có nhiều chủng loại ghế khác nhau gây bối rối cho người tiêu dùng bởi không biết chọn loại nào vừa đảm bảo chất lượng vừa đáp ứng yêu cầu của cơ quan chức năng. Nhiều ý kiến cho rằng thị trường có nhiều sản phẩm nhưng chưa có cơ quan nào chứng nhận đạt tiêu chuẩn. Hiện Bộ Xây dựng mới chỉ định tạm thời Trung tâm Thử nghiệm xe cơ giới thực hiện thử nghiệm ghế an toàn trẻ em theo QCVN 123:2024/BGTVT, đồng thời giao Cục Đăng kiểm tạm thời đảm nhận công tác chứng nhận để đáp ứng nhu cầu người dân.
Lời khuyên cho phụ huynh trong giai đoạn chuyển tiếp
Quy định đã có hiệu lực nhưng tiêu chuẩn chưa hoàn thiện. Theo các chuyên gia, để tránh bị xử phạt và đảm bảo quyền lợi, người tiêu dùng nên chọn mua ghế có nguồn gốc rõ ràng, nhãn hàng ghi đầy đủ tính năng, thông tin nhà sản xuất, nhà nhập khẩu, model, độ tuổi, cân nặng, chiều cao phù hợp với trẻ. Nên ưu tiên sản phẩm có hướng dẫn sử dụng bằng tiếng Việt, tài liệu kỹ thuật hoặc chứng nhận an toàn quốc tế nếu có. Khi mua cần lưu lại hóa đơn, ảnh chụp tem nhãn, mã sản phẩm, hướng dẫn lắp đặt. Khi sử dụng cần lắp đúng vị trí, đúng dây đai, chiều ngồi theo độ tuổi và thể trạng của trẻ để tránh rắc rối không đáng có.
