Biến đổi khí hậu và nóng lên toàn cầu khiến thiên tai ngày càng cực đoan, gia tăng cả tần suất lẫn cường độ. Việt Nam là một trong những quốc gia chịu ảnh hưởng nặng nề, với nhiều hiện tượng thời tiết cực đoan gây thiệt hại lớn về người và tài sản. Ông Nguyễn Văn Tiến, Phó Cục trưởng Cục Quản lý đê điều và Phòng, chống thiên tai, đã nhấn mạnh điều này tại buổi tập huấn dành cho trưởng bản, người có uy tín tỉnh Lai Châu.
Thiên tai năm 2024 và 2025: Những con số biết nói
Theo ông Nguyễn Văn Tiến, năm 2024, thiên tai diễn biến đặc biệt khốc liệt. Bão số 3 (Yagi) làm 345 người chết và mất tích, gần 400.000 ngôi nhà bị hư hỏng, tổng thiệt hại ước tính hơn 81.800 tỷ đồng. Sang năm 2025, thiên tai tiếp tục bất thường, xác lập nhiều kỷ lục mới về bão và mưa lũ, khiến tổng thiệt hại kinh tế ước gần 104.000 tỷ đồng – mức cao nhất từ trước đến nay.
Lai Châu: Địa bàn trọng điểm thiên tai
Tỉnh Lai Châu có địa hình chia cắt mạnh, thường xuyên chịu tác động của lũ quét, sạt lở đất, lũ ống, mưa lớn cục bộ, dông lốc, mưa đá và rét đậm, rét hại. Trong bối cảnh tổ chức chính quyền địa phương theo mô hình hai cấp, lực lượng cấp xã, thôn, bản ngày càng giữ vai trò quan trọng trong phòng ngừa, ứng phó và khắc phục hậu quả thiên tai.
Vai trò xung kích của trưởng bản, người có uy tín
Thực tế những năm gần đây cho thấy nhiều trưởng bản, người có uy tín đã trở thành lực lượng xung kích tại cơ sở, kịp thời cảnh báo, vận động người dân sơ tán, góp phần giảm thiểu thiệt hại về người. Tiêu biểu là anh Ma Seo Chứ, Trưởng thôn Kho Vàng, xã Cốc Lầu, tỉnh Lào Cai, đã kịp thời di dời 115 người tránh sạt lở đất; anh Mùa A Thi, Trưởng bản Háng Pu Xi, xã Xa Dung, tỉnh Điện Biên, đã trực tiếp vận động, sơ tán hơn 90 người đến nơi an toàn trước khi thiên tai xảy ra.
Nội dung tập huấn: Kiến thức và kỹ năng thực tiễn
Lớp tập huấn tập trung trang bị cho đội ngũ trưởng bản, người có uy tín các kiến thức về nhận diện nguy cơ thiên tai, kỹ năng tuyên truyền, vận động cộng đồng, sơ cấp cứu ban đầu và kinh nghiệm thực tiễn trong phòng ngừa, ứng phó thiên tai. Đây cũng là dịp để học viên trao đổi, chia sẻ những mô hình, cách làm hiệu quả, góp phần xây dựng cộng đồng chủ động thích ứng, giảm thiểu thiệt hại.
Kỳ vọng từ khóa học
Ban tổ chức kỳ vọng sau khóa học, đội ngũ trưởng bản, người có uy tín sẽ tiếp tục phát huy vai trò là cầu nối giữa chính quyền và nhân dân, trở thành lực lượng nòng cốt trong công tác phòng ngừa, ứng phó và giảm nhẹ rủi ro thiên tai ngay từ cơ sở.
