Bộ Nội vụ đang tiến hành lấy ý kiến tham vấn chính sách cho dự án Luật An toàn, vệ sinh lao động (sửa đổi). Trong đó, dự kiến mở rộng diện bao phủ bảo hiểm tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp đối với một số nhóm đối tượng, nhằm phù hợp với sự phát triển của thị trường lao động và các hình thức việc làm mới.
Mở rộng đối tượng tham gia bảo hiểm bắt buộc
Theo dự thảo, Luật sửa đổi sẽ bổ sung quy định về đối tượng tham gia bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp bắt buộc, bao gồm người đang hưởng lương hưu có giao kết hợp đồng lao động từ đủ 1 tháng trở lên. Đồng thời, bổ sung cơ chế tham gia tự nguyện cho người lao động làm việc theo hợp đồng lao động dưới 1 tháng.
Cụ thể, người đang hưởng lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội hoặc trợ cấp hằng tháng, nếu tiếp tục làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn hoặc hợp đồng xác định thời hạn từ đủ 1 tháng trở lên (kể cả trường hợp thỏa thuận bằng tên gọi khác nhưng có nội dung thể hiện việc làm có trả công, tiền lương và sự quản lý, giám sát), sẽ được người sử dụng lao động tham gia bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp bắt buộc.
Lao động nền tảng công nghệ được bảo vệ
Bộ Nội vụ cũng dự kiến mở rộng đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc đối với chế độ tai nạn lao động cho một số nhóm lao động không có quan hệ lao động nhưng hoạt động thông qua nền tảng công nghệ, chẳng hạn như lái xe công nghệ, giao hàng công nghệ và các đối tượng khác do Chính phủ quy định.
Dự thảo cũng sửa đổi, bổ sung quy định về trách nhiệm của người làm việc không có quan hệ lao động để phù hợp với việc tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc. Căn cứ vào điều kiện phát triển kinh tế - xã hội và khả năng ngân sách nhà nước trong từng thời kỳ, Chính phủ sẽ quy định chi tiết về hỗ trợ tiền đóng bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp.
Mức đóng và mức hưởng bảo hiểm
Hiện nay, mức đóng bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp hằng tháng bằng 0,5% mức tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội. Các doanh nghiệp hoạt động trong ngành nghề có nguy cơ cao về tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp có thể được giảm mức đóng xuống 0,3% nếu đáp ứng đủ điều kiện theo Nghị định số 58/2020/NĐ-CP.
Để nâng mức hưởng bảo hiểm cho người bị tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, cơ quan soạn thảo đề xuất thay mức lương cơ sở bằng mức tham chiếu với mức bằng 1,2 lần lương cơ sở. Nội dung này sẽ do Chính phủ quy định.
Tiến trình và số liệu hiện tại
Dự án luật dự kiến trình Quốc hội xem xét thông qua tại kỳ họp tháng 10 và có hiệu lực từ ngày 1/3/2027. Tính đến tháng 4/2025, đã có hơn 17,3 triệu lượt người tham gia bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, với mức tiền lương bình quân làm căn cứ đóng hàng tháng là 7,3 triệu đồng. Quỹ bảo hiểm này được sử dụng để chi trả phí khám giám định thương tật, bệnh tật; phí giám định cho người chủ động kiểm tra mức suy giảm khả năng lao động; trợ cấp một lần và hàng tháng; hỗ trợ phương tiện trợ giúp sinh hoạt, dụng cụ chỉnh hình; dưỡng sức, phục hồi sức khỏe; và hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp cho người bị tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp khi trở lại làm việc.
