Bộ Xây dựng đang nghiên cứu loạt cơ chế ưu đãi về đất đai, tín dụng, thuế để thúc đẩy phát triển nhà ở cho thuê, hướng tới coi đây là một trong những trụ cột an sinh xã hội đến năm 2030.
Định hướng phát triển nhà ở cho thuê
Tại họp báo quý II của Bộ Xây dựng diễn ra chiều 18/6, ông Hà Quang Hưng, Phó Cục trưởng Cục Quản lý nhà và Thị trường bất động sản, cho biết Bộ đang tập trung triển khai nhiều giải pháp nhằm thúc đẩy phát triển nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê trong giai đoạn tới.
Theo ông Hưng, thời gian qua hệ thống cơ chế, chính sách dành cho nhà ở xã hội, nhà lưu trú công nhân đã từng bước được hoàn thiện, tạo hành lang pháp lý tương đối đầy đủ và thông thoáng để thu hút doanh nghiệp tham gia đầu tư.
Bộ Xây dựng nhấn mạnh việc chuyển tư duy từ nhà ở để bán sang phát triển nhà ở cho thuê.
"Những cơ chế mới đã tạo động lực rất lớn cho cộng đồng doanh nghiệp tham gia phát triển nhà ở xã hội. Chúng tôi ghi nhận sự chuyển biến tích cực tại nhiều địa phương trong quá trình triển khai dự án", ông Hưng cho biết.
Thị trường thiếu nhà ở cho thuê dài hạn
Theo thống kê của Bộ Xây dựng, năm 2025 cả nước đã hoàn thành hơn 103.000 căn nhà ở xã hội, vượt chỉ tiêu được giao. Riêng trong 5 tháng đầu năm nay đã có thêm 40 dự án được khởi công với quy mô hơn 34.000 căn.
Lũy kế đến nay, cả nước đang triển khai khoảng 720.000 căn nhà ở xã hội, đạt khoảng 72% mục tiêu 1 triệu căn hộ đến năm 2030. Trong đó, hơn 180.000 căn đã hoàn thành và đưa vào sử dụng.
Bên cạnh những kết quả đạt được, ông Hà Quang Hưng cho rằng thị trường bất động sản nhà ở hiện vẫn tồn tại nhiều bất cập.
Theo ông, nguồn cung trên thị trường vẫn lệch pha khi phân khúc cao cấp chiếm tỷ trọng lớn, trong khi nhà ở giá phù hợp còn thiếu. Cơ cấu sản phẩm cũng chủ yếu tập trung vào nhà ở để bán, chưa đáp ứng nhu cầu về nhà ở cho thuê dài hạn.
"Thị trường hiện nay còn một số tồn tại như cơ cấu sản phẩm thiên về nhà ở để bán, thiếu nhà ở cho thuê dài hạn đáp ứng nhu cầu thực. Trong khi đó, giá nhà tăng cao khiến nhiều người lao động tại các đô thị lớn gặp khó khăn trong việc tiếp cận nhà ở", ông Hưng nói.
Theo lãnh đạo Cục Quản lý nhà và Thị trường bất động sản, thời gian qua Tổng Bí thư Tô Lâm và Thủ tướng Lê Minh Hưng đã nhiều lần nhấn mạnh yêu cầu đổi mới tư duy phát triển nhà ở. Trong đó, thay vì tập trung chủ yếu vào nhà ở thương mại, cần phát triển đồng thời nhà ở thương mại, nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê. Đặc biệt, nhà ở cho thuê được xác định là phân khúc chiến lược, phục vụ công nhân, người lao động, cán bộ, công chức, viên chức và các nhóm dân cư có nhu cầu ở thực.
Theo định hướng của Bộ Xây dựng, phát triển nhà ở phải gắn với quy hoạch đô thị, quy hoạch sử dụng đất, khu công nghiệp, giao thông công cộng và các hành lang kinh tế quan trọng. Những khu vực có tốc độ đô thị hóa cao, khu công nghiệp hoặc mô hình đô thị định hướng giao thông công cộng (TOD) sẽ là các địa bàn ưu tiên phát triển nhà ở cho thuê.
Nghiên cứu ưu đãi đất đai, tín dụng và thuế
Để hiện thực hóa mục tiêu phát triển nhà ở cho thuê, Bộ Xây dựng đang phối hợp với các bộ, ngành và địa phương xây dựng nhiều giải pháp về thể chế. Một trong những nội dung trọng tâm là phân loại nhà ở theo 4 nhóm gồm nhà ở thương mại, nhà ở cho thuê, nhà ở công vụ và nhà ở chính sách.
"Định hướng của Bộ là ưu tiên phát triển nhà ở cho thuê với giá phù hợp từ nguồn lực Nhà nước, đồng thời xây dựng cơ chế ưu đãi đủ mạnh về đất đai, tài chính, thuế và tín dụng để thu hút dòng vốn tư nhân cũng như các quỹ đầu tư dài hạn tham gia phân khúc này", ông Hưng cho biết.
Song song với việc hoàn thiện pháp luật, Bộ Xây dựng cũng đang nghiên cứu xây dựng hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn riêng cho từng loại hình nhà ở theo mô hình mới.
Đối với các địa phương, Bộ đề nghị khẩn trương rà soát nhu cầu nhà ở, đặc biệt là nhà ở cho thuê; chủ động chuẩn bị quỹ đất tại các khu đô thị, khu công nghiệp, khu công nghệ cao và các khu vực đô thị hóa nhanh.
Bộ cũng khuyến nghị các địa phương nghiên cứu đầu tư phát triển nhà ở cho thuê từ nguồn vốn ngân sách địa phương, đồng thời sử dụng hiệu quả Quỹ nhà ở quốc gia để tạo lập quỹ nhà cho thuê phục vụ nhu cầu của người dân trong thời gian tới.
