Suốt hơn 90 phút điên rồ tại Atlanta rạng sáng 8/7, cơ thể và tâm trí người hâm mộ bóng đá không một giây được yên vị trong cuộc đối đầu kịch tính giữa Argentina và Ai Cập. Với hàng triệu người hâm mộ Argentina, hơn 90 phút trước Ai Cập giống như một chuyến tàu lượn cảm xúc không có điểm dừng. Từ sự tự tin khi nhà đương kim vô địch nhập cuộc áp đảo, đến cú sốc sau bàn thua sớm, nỗi thất vọng khi Messi đá hỏng phạt đền rồi cảm giác tuyệt vọng lúc đội nhà bị dẫn 0-2, mọi cung bậc cảm xúc đều diễn ra chỉ trong một trận đấu.
Đêm cảm xúc bị kéo căng
Argentina nhập cuộc đầy tự tin nhưng mọi thứ nhanh chóng đảo chiều. Phút 15, Ibrahim đánh đầu mở tỷ số cho Ai Cập từ một quả phạt góc. Ít phút sau, Argentina có cơ hội vàng gỡ hòa trên chấm phạt đền nhưng Messi không thể đánh bại thủ môn Mostafa Shobeir. Đến phút 67, Ziko đệm bóng cận thành nâng tỷ số lên 2-0, đẩy nhà đương kim vô địch đến sát bờ vực bị loại. Hàng triệu CĐV Albiceleste rơi vào trạng thái nín thở, bất lực.
Thời điểm này, não bộ lập tức nhận diện "mối đe dọa". Cơ thể tự động bật chế độ fight or flight (chiến đấu hoặc bỏ chạy), kích thích tuyến thượng thận giải phóng ồ ạt cortisol và adrenaline - những hormone căng thẳng cực hạn. Hệ quả là nhịp tim của người xem tăng vọt, huyết áp tăng cao và các cơ vùng lồng ngực co thắt lại, khiến người hâm mộ có cảm giác khó thở, ngồi không yên trên ghế.
Theo một tổng quan đăng trên Frontiers in Psychology, bóng đá được mô tả là môn thể thao tạo ra những chu kỳ cảm xúc liên tục giữa hy vọng, thất vọng rồi lại hy vọng. Mỗi bàn thắng, mỗi pha cứu thua hay một quả phạt đền đều khiến não bộ phải liên tục cập nhật kỳ vọng về kết quả cuối cùng. Chính sự đảo chiều không ngừng ấy khiến cảm xúc của người hâm mộ bị kéo căng trong suốt trận đấu.
Cảm xúc bùng nổ
Tưởng như cánh cửa tứ kết đã khép lại với Argentina. Cách biệt 2 bàn dường như đã giúp các cổ động viên Ai Cập nắm chắc phần thắng trong tay. Thế nhưng, bóng đá một lần nữa chứng minh sự điên rồ. Phút 79, Messi tạt chuẩn xác để Cristian Romero đánh đầu rút ngắn tỷ số xuống 1-2. Chỉ năm phút sau, đội trưởng Argentina tự chuộc lỗi bằng cú sút chân trái gỡ hòa. Đến phút bù giờ thứ hai, Enzo Fernandez đánh đầu ấn định chiến thắng ngược dòng 3-2, biến niềm kiêu hãnh của người Ai Cập thành sự bàng hoàng, câm lặng chỉ trong chớp mắt.
Tiếng còi mãn cuộc vang lên là lúc hai trạng thái đối nghịch tột cùng bùng nổ. Hàng triệu người hâm mộ Argentina vỡ òa. Trạng thái dồn nén tột độ suốt hơn 80 phút trước đó đột ngột được giải tỏa hoàn toàn. Về mặt tâm lý học, khoảnh khắc ấy không chỉ mang ý nghĩa của một chiến thắng trên sân cỏ. Nó còn phản ánh hiện tượng Basking in Reflected Glory (BIRGing), tạm dịch là "tắm mình trong ánh hào quang chiến thắng".
Sự hưng phấn ấy cũng không chỉ tồn tại trong cảm xúc. Một nghiên cứu đăng trên Physiology & Behavior cho thấy việc theo dõi đội bóng yêu thích thi đấu có thể tạo ra những thay đổi sinh học rõ rệt ở người hâm mộ. Khi đo nồng độ testosterone trước và sau trận đấu, các nhà khoa học nhận thấy chỉ số này tăng ở những người cổ vũ đội chiến thắng, trong khi lại giảm ở nhóm người hâm mộ đội thua. Testosterone là hormone liên quan đến động lực cạnh tranh, sự tự tin và cảm giác chiến thắng. Việc hormone này thay đổi cho thấy não bộ và hệ nội tiết của người hâm mộ phản ứng như thể chính họ vừa giành phần thắng trong một cuộc đối đầu. Điều đó phần nào lý giải vì sao sau tiếng còi mãn cuộc, nhiều cổ động viên vẫn lâng lâng, tràn đầy năng lượng hoặc không thể chợp mắt.
