Những trận chung kết World Cup đỉnh cao luôn khắc sâu vào tâm trí người hâm mộ, vang vọng mãi ngay cả khi tiếng còi kết thúc đã tắt từ lâu. Những màn thư hùng kinh điển không chỉ tạo ra những khoảnh khắc mang tính biểu tượng mà còn thu hút hàng tỷ người theo dõi ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh mỗi bốn năm một lần. Kỳ World Cup 2026 sắp diễn ra, hãy cùng nhìn lại những trận chung kết hay nhất trong lịch sử, theo tổng hợp của FIFA. Danh sách này không xếp theo thứ hạng, mà là những thước phim ngược dòng thời gian.
Brazil 1-2 Uruguay (16.7.1950): Bi kịch Maracana và lời hứa của cậu bé Pele
World Cup 1950 có thể thức khá lạ: sau vòng bảng, bốn đội đứng đầu đá vòng tròn một lượt tính điểm, đội nhiều điểm nhất vô địch. Chủ nhà Brazil chơi ấn tượng, toàn thắng ba trận vòng bảng và vào vòng chung kết cùng Uruguay, Thụy Điển, Tây Ban Nha. Họ tiếp tục hủy diệt hai đội châu Âu với tỷ số 7-1 và 6-1. Ở trận cuối gặp Uruguay, Brazil chỉ cần hòa là vô địch, và họ được chơi trên sân Maracana chật kín khoảng 200.000 khán giả nhà.
Tuy nhiên, điều xảy ra sau đó trở thành một trong những cú sốc lớn nhất lịch sử bóng đá. Uruguay ngược dòng thắng 2-1 nhờ các bàn thắng của Juan Schiaffino và Alcides Ghiggia, sau khi Brazil mở tỷ số trước do Friaca. Thất bại khiến cả đất nước Brazil chìm trong tang thương. Một tờ báo khi đó giật tít: "Brazil đã chết". Có người ngất xỉu trên khán đài, có người lên cơn đau tim. Cách sân đấu hàng ngàn cây số, một cậu bé 9 tuổi thấy cha mình bật khóc và nói: "Đừng khóc bố ơi, sau này con sẽ mang World Cup về cho bố". Cậu bé ấy tên là Edson Arantes do Nascimento, người sau này cả thế giới biết đến với cái tên Pele.
Tây Đức 3-2 Hungary (4.7.1954): "Phép màu Bern"
Trong số những trận chung kết World Cup hay nhất, không thể bỏ qua màn trình diễn khó tin dưới cơn mưa tầm tã ở thủ đô Bern của Thụy Sĩ năm 1954. Khi trận chung kết bắt đầu, câu hỏi không phải Hungary có thắng hay không, mà là họ sẽ thắng bao nhiêu bàn. Đội tuyển Hungary, bất bại trong nhiều năm và sở hữu những tài năng như Puskas và Kocsis, tưởng chừng sẽ tạo nên một màn trình diễn đỉnh cao khác sau khi dẫn trước 2-0 chỉ trong vòng tám phút. Nhưng giữa cơn mưa nặng hạt, Tây Đức vùng dậy đầy kiêu hãnh. Họ gỡ hòa chóng vánh, rồi chống đỡ sức ép nghẹt thở trước khi Helmut Rahn ghi bàn quyết định ở phút 84, hoàn thành màn lội ngược dòng 3-2 ngoạn mục.
Hungary bất khả chiến bại đã gục ngã, còn Tây Đức giành chức vô địch thế giới đầu tiên. Trận đấu ấy được ghi nhớ mãi với tên gọi "phép màu Bern".
Anh 4-2 Tây Đức (30.7.1966): Chiếc cúp duy nhất của Tam sư
Được chơi trên sân Wembley trước sự chứng kiến của Nữ hoàng Elizabeth II, đội tuyển Anh đứng trước cơ hội vô địch World Cup trên sân nhà. Nhưng Tây Đức không phải đối thủ dễ chịu. Họ gỡ hòa 2-2 ở phút cuối nhờ Wolfgang Weber, kéo trận đấu vào hiệp phụ.
Tại đây xuất hiện một trong những khoảnh khắc gây tranh cãi nhất lịch sử World Cup. Cầu thủ Geoff Hurst, người đã ghi bàn trong 90 phút chính thức, tiếp tục lập cú đúp trong hiệp phụ. Bàn thắng đầu tiên trong hiệp phụ trở thành một trong những pha bóng gây tranh cãi nhất: cú sút uy lực dội mé dưới xà ngang rồi nảy xuống vạch vôi. Người Đức khẳng định bóng chưa qua vạch, nhưng trọng tài công nhận bàn thắng. Chiến thắng 4-2 giúp đội tuyển Anh giành chức vô địch World Cup đầu tiên và duy nhất cho đến nay, đồng thời đưa Hurst trở thành cầu thủ đầu tiên lập hat-trick trong một trận chung kết World Cup.
Brazil 4-1 Ý (21.6.1970): Đội bóng vĩ đại nhất lên ngai vàng
Chiến thắng của Brazil trước Ý dưới cái nắng như thiêu đốt ở Mexico năm 1970 thực sự là đỉnh cao của điều mà nhiều người coi là đội bóng hoàn thiện nhất lịch sử. Brazil và Ý cùng có hai lần vô địch trước trận đấu này. Nhưng sau 90 phút, Brazil trở thành đội đầu tiên giành ba cúp vàng. Pele mở tỷ số bằng cú đánh đầu kinh điển. Jairzinho và Gerson tiếp tục lập công trước khi Carlos Alberto kết thúc một pha phối hợp hoàn mỹ bằng cú dứt điểm để đời. Sau trận, hậu vệ Ý Tarcisio Burgnich, người trực tiếp kèm Pele, thừa nhận: "Tôi nghĩ ông ấy cũng chỉ là người bằng xương bằng thịt như mọi người. Nhưng tôi đã nhầm".
Argentina 3-2 Tây Đức (29.6.1986): Maradona và đường chuyền thiên tài
World Cup 1986 tại Mexico được xem là sân khấu của Diego Maradona ở đỉnh cao sự nghiệp. Chờ đợi Argentina là đội tuyển Tây Đức, những người khao khát gột rửa nỗi đau thất bại ở chung kết World Cup 1982. Trước sự chứng kiến của 115.000 khán giả lấp đầy sân vận động Azteca, đại diện Nam Mỹ vươn lên dẫn trước hai bàn. Dù lợi thế tưởng chừng đã định đoạt kết quả, Tây Đức ngoan cường gỡ hòa chỉ trong vài phút cuối nhờ Karl-Heinz Rummenigge và Rudi Voller. Khi chỉ còn sáu phút, Maradona thực hiện một pha xử lý thiên tài với đường chuyền tinh tế, tạo điều kiện cho Jorge Burruchaga bứt tốc vượt qua hàng phòng ngự, ghi bàn ấn định chiến thắng 3-2. Chiến thắng giúp Argentina giành chức vô địch thế giới lần thứ hai, đồng thời đưa Maradona vào ngôi đền huyền thoại.
Brazil 0-3 Pháp (12.7.1998): Zidane đưa Pháp lên đỉnh cao
Lần thứ hai đăng cai World Cup, đội tuyển Pháp tiến vào trận chung kết đầu tiên trong lịch sử, đối đầu với Brazil bốn lần vô địch và là ứng cử viên sáng giá nhất. Thiếu vắng Laurent Blanc do án treo giò, Pháp có lý do để lo ngại, nhất là khi Brazil sở hữu đội hình toàn sao như Ronaldo, Rivaldo, Cafu, Bebeto và Roberto Carlos. Thế nhưng, huấn luyện viên Aime Jacquet đã thắng trong cuộc đấu trí chiến thuật, còn Zinedine Zidane có màn trình diễn xuất chúng. Nhờ cú đúp của Zidane cùng bàn thắng muộn của Emmanuel Petit, được ghi ngay cả khi chỉ còn 10 người, Pháp cuối cùng đã chạm tới vinh quang.
Argentina 3-3 Pháp, luân lưu 4-2 (18.12.2022): 36 năm chờ đợi
Trận chung kết gần nhất giữa Argentina và Pháp trên sân Lusail (Qatar) được xem là kịch tính nhất lịch sử World Cup. Argentina của Lionel Messi dẫn 2-0 đến phút 80, tưởng như đã cầm chắc chiến thắng. Nhưng Kylian Mbappe bùng nổ với cú đúp chóng vánh, kéo trận đấu vào hiệp phụ. Messi ghi thêm bàn để đưa Argentina vượt lên, nhưng Mbappe hoàn tất hat-trick bằng quả phạt đền, trở thành cầu thủ thứ hai trong lịch sử ghi ba bàn ở chung kết World Cup. Cả hai đội tạo ra những phút cuối nghẹt thở trước khi bước vào loạt luân lưu. Hậu vệ Gonzalo Montiel trở thành người hùng, thực hiện thành công quả phạt đền quyết định, giúp Argentina giành danh hiệu vô địch sau 36 năm.
Mỗi trận chung kết World Cup là một lát cắt đặc biệt của bóng đá thế giới: có nước mắt, có phép màu, có tranh cãi và có những giấc mơ thành hiện thực. Từ Maracana năm 1950 đến Lusail năm 2022, những trận chung kết ấy đã biến World Cup thành giải đấu được chờ đợi nhất hành tinh. Và giờ đây, cả thế giới đang hướng tới World Cup 2026, chờ xem chương tiếp theo của lịch sử sẽ được viết ra như thế nào.
