HLV Hajime Moriyasu đã gây bất ngờ khi tuyên bố đội tuyển Nhật Bản đặt mục tiêu vô địch World Cup. Trong buổi họp báo trước thềm giải đấu, ông chia sẻ: "Đội tuyển Nhật Bản muốn vô địch World Cup. Chúng tôi chưa từng làm được, nhưng sẽ làm được nếu đồng lòng. Mục tiêu của toàn đội là thắng từng trận một." Đây là lần hiếm hoi vị chiến lược gia vốn kiệm lời và khiêm nhường này nói về hai chữ "vô địch". Trong khi các ứng viên khác vẫn thận trọng, tuyên bố giành ngôi cao lại đến từ đội tuyển chưa từng vượt qua vòng 16 đội, đặc biệt trong bối cảnh vắng ngôi sao sáng giá Kaoru Mitoma vì chấn thương.
Đội tuyển Nhật Bản sẵn sàng cho kỳ tích World Cup
Cách đội tuyển Nhật Bản ứng xử với Mitoma lý giải vì sao thầy trò ông Moriyasu tự tin hướng tới ngai vàng. Tiền vệ của Brighton (Anh) vẫn chụp ảnh tập thể cùng đội trước thềm World Cup. Mitoma sẽ luôn đồng hành cùng đội, dù khỏe mạnh hay chấn thương. Đó chính là nhuệ khí "đồng lòng" mà HLV Moriyasu nhắc đến.
Bóng đá Nhật Bản đã trải qua gần một thập niên thay đổi chóng mặt. 10 năm trước, niềm tự hào của "Samurai áo xanh" ở châu Âu chỉ dừng lại ở một số gương mặt đơn lẻ, như Yuto Nagatomo (Inter Milan), Makoto Hasebe (VfL Wolfsburg), Shinji Kagawa (Manchester United) hay Shinji Okazaki (Leicester City). Còn hôm nay, cả đội hình Nhật Bản đang chơi bóng tại lục địa già. Tại Mỹ, ông Moriyasu sẽ mang đến lực lượng pha trộn kinh nghiệm của Nagatomo, Ritsu Doan, Wataru Endo, kết hợp với những gương mặt lần đầu đá World Cup nhưng có thừa động lực.
Sức mạnh tập thể là nền móng
Nhật Bản lấy sức mạnh tập thể làm nền móng phát triển. Các cá nhân dù ưu tú cũng chỉ là một mắt xích trong hệ thống vận hành lối chơi. Sự khoa học, đồng đều từ triển khai bóng, pressing đến tổ chức tấn công của Nhật Bản được xây dựng từ bóng đá học đường cấp tiểu học, cùng các học viện cộng đồng, lò đào tạo chuyên nghiệp. Các cầu thủ lớn lên trong nền văn hóa đậm đặc tính tỉ mỉ, cống hiến và kỷ luật, rồi đưa chất liệu cuộc sống vào bóng đá từ khi còn chập chững trên đôi chân trần. Nhật Bản định vị được "ADN chơi bóng" gắn kết, thứ vốn xa xỉ ở cấp đội tuyển quốc gia.
Hành trình chinh phục
8 năm trước, Nhật Bản từng dẫn 2-0 trước Bỉ (vòng 16 đội World Cup 2018) nhưng thua ngược 2-3 bởi tinh thần "võ sĩ đạo" sai thời điểm. Học trò ông Akira Nishino tràn lên, dù có thể đá chậm để bảo toàn thành quả. Tâm lý Nhật Bản bị ảnh hưởng sau những chỉ trích, liên quan đến cách chơi "phản bóng đá" trong trận thua 0-1 trước Ba Lan ở vòng bảng (cố tình câu giờ dù thua để giữ cách biệt thua chỉ 1 bàn, nhằm bảo toàn vé đi tiếp).
Bài học trên đất Nga dạy cho "Samurai áo xanh" hiểu rằng thực dụng hay ngây thơ quá mức cũng dẫn đến hậu quả. Đội tuyển Nhật Bản cần cân bằng, chắt lọc từ kinh nghiệm thực chiến mà cầu thủ phải học ở nơi khắc nghiệt nhất: châu Âu.
4 năm sau, Nhật Bản thắng Đức và Tây Ban Nha ở World Cup 2022 để dẫn đầu "bảng tử thần". Dù thua Croatia ở vòng 16 đội, nhưng HLV Moriyasu thấy cơ hội vươn tầm đã đến gần khi Nhật Bản ngày càng đá giống một đội châu Âu, từ thể chất, sức chiến đấu đến độ lì. Phần lớn đội hình "Samurai áo xanh" đã sang lục địa già chơi bóng. Dù ở giải hạng nhất hay nhì, ở Anh, Pháp, Đức, Tây Ban Nha hay Bỉ, Thổ Nhĩ Kỳ, cầu thủ Nhật Bản đều để lại ấn tượng nhờ tinh thần cầu tiến, như Mitoma là ví dụ.
Thấm nhuần chất Âu, nhưng Nhật Bản vẫn giữ tinh thần rất Á: nhuệ khí "một Nhật Bản", với sự kết dính và kỷ luật tuyệt đối. Đoàn quân của HLV Moriyasu đã thắng Anh, Scotland, Canada, Đức… trên mặt trận giao hữu. Dù đá thật rất khác đá thử, nhưng từng trận thắng lại là từng mảnh ghép trên tấm giáp chiến binh, mà Nhật Bản đã sẵn sàng mang tới ngày hội bóng đá thế giới. Nhật Bản nằm ở bảng F cùng Hà Lan, Thụy Điển và Tunisia; trận ra quân sẽ gặp Hà Lan ngày 14.6 tại Texas (Mỹ).
