Panama Khám Xét Công Ty Hong Kong Từng Vận Hành Cảng Chiến Lược
Giới chức Panama đã tiến hành khám xét văn phòng địa phương thuộc tập đoàn CK Hutchison, một công ty Hong Kong từng tham gia quản lý cảng tại kênh đào chiến lược của quốc gia Trung Mỹ này. Sự việc diễn ra vào ngày 26/2, gây ra làn sóng chỉ trích từ phía tập đoàn và làm dấy lên tranh cãi pháp lý gay gắt.
Chi Tiết Vụ Khám Xét Và Phản Ứng Của CK Hutchison
CK Hutchison cho biết, cuộc khám xét nhắm vào các văn phòng của Công ty Cảng Panama (PPC), công ty con của họ tại Panama. Tập đoàn Hong Kong mô tả hành động này là "hành động xem thường pháp luật, xâm phạm và chiếm đoạt tài sản của PPC". Họ cáo buộc nhân viên công vụ Panama phớt lờ yêu cầu bảo vệ dữ liệu nhạy cảm, tiến vào kho lưu trữ riêng mà không thông báo trước và thu giữ nhiều tài liệu liên quan đến các vụ kiện đang diễn ra.
Công ty còn cho rằng, giới chức Panama đã hủy hoại quy trình tố tụng công bằng trong tiến trình tiếp quản cảng, làm phức tạp thêm tình hình pháp lý vốn đã căng thẳng.
Lý Do Và Bối Cảnh Từ Phía Panama
Văn phòng Công tố Panama xác nhận cuộc khám xét diễn ra tại khu Terrazas de Albrook, bên trong một trung tâm thương mại đã được PPC sử dụng từ thập niên 2000. Lệnh khám xét được phê duyệt dựa trên nghi vấn PPC có hành động "che giấu thông tin", mặc dù không nêu cụ thể các dữ liệu mà cơ quan điều tra nhắm đến.
Giới chức Panama tiết lộ, cơ quan công quyền đã nhiều lần bị PPC cản trở việc tiếp cận cơ sở của họ. Những đề nghị hợp tác kiểm tra trước đây từ Cơ quan Hàng hải Panama cũng không được công ty này chấp nhận. Tuy nhiên, họ khẳng định vụ khám xét là cuộc điều tra độc lập của Văn phòng Công tố, không liên quan đến tranh chấp pháp lý xoay quanh hai cảng chiến lược Balboa và Cristobal.
Tranh Chấp Quyền Kiểm Soát Cảng Chiến Lược
Balboa và Cristobal là hai cảng nằm ở hai đầu kênh đào Panama, tuyến hàng hải huyết mạch kiểm soát khoảng 5% thương mại đường biển toàn cầu và xử lý khoảng 39% lưu lượng container của toàn bộ Panama. Tòa án tại Panama hồi tháng 1 đã ra phán quyết hủy hợp đồng khai thác hai cảng này của CK Hutchison thông qua công ty con PPC, viện dẫn các điều khoản trong hợp đồng đã vi phạm hiến pháp.
Hiện tại, Balboa và Cristobal sẽ được vận hành tạm thời bởi hai hãng tàu lớn là Maersk và MSC cho đến khi có thỏa thuận mới. Trước khi vụ khám xét xảy ra, CK Hutchison đã đồng ý bán hàng loạt cảng trên toàn thế giới, bao gồm cả các bến cảng tại Panama, cho một liên minh do tập đoàn BlackRock và MSC dẫn đầu với giá 23 tỷ USD. Thỏa thuận này nhận được sự ủng hộ từ phía Mỹ nhưng bị Bắc Kinh chỉ trích.
Áp Lực Địa Chính Trị Từ Mỹ Và Trung Quốc
Vụ khám xét diễn ra trong bối cảnh tranh chấp quyền kiểm soát các cảng chiến lược tại kênh đào Panama ngày càng gay gắt dưới áp lực từ Mỹ và Trung Quốc. Tổng thống Mỹ Donald Trump từng tuyên bố muốn "đòi lại" kênh đào Panama để giảm bớt ảnh hưởng của Trung Quốc đối với các tài sản chiến lược tại đây.
Ngược lại, Bộ Ngoại giao Trung Quốc khẳng định lập trường bảo vệ quyền lợi chính đáng của doanh nghiệp và cáo buộc các phán quyết hồi tháng 1 là hệ quả áp lực từ "nước bá quyền". Tổng thống Panama Jose Raul Mulino thể hiện thái độ cứng rắn, chỉ trích CK Hutchison hành động ngạo mạn, thiếu minh bạch và "muốn làm gì thì làm" tại Panama trong nhiều thập kỷ qua.
Ông Mulino nhấn mạnh: "Nếu muốn biết ý kiến cá nhân của tôi, tôi cho rằng sẽ chẳng có đòn trả đũa nào xảy ra cả. Trung Quốc cần Panama rất nhiều. Tất cả hàng hóa và khí đốt của họ đều đi qua kênh đào này. Họ cần chúng tôi hơn là chúng tôi cần họ".
