Hàng nghìn nạn nhân lừa đảo mắc kẹt tại Campuchia, đối mặt khủng hoảng nhân đạo trầm trọng
Sau khi Campuchia phát động chiến dịch truy quét mạnh tay nhắm vào các mạng lưới lừa đảo trực tuyến, nhiều nạn nhân may mắn trốn thoát khỏi những trại bất hợp pháp. Tuy nhiên, họ nhanh chóng rơi vào một cơn ác mộng khác khi phải sống vất vưởng trên đất nước này, thiếu thốn giấy tờ tùy thân và nguồn tài chính cần thiết để trở về quê hương.
Hành trình đau khổ của những người trốn chạy
Câu chuyện của Eric, một thanh niên đến từ Trung Phi, là minh chứng rõ nét cho tình cảnh bi đát này. Anh bị lừa dối bởi một email tuyển dụng hứa hẹn mức lương hấp dẫn 2.000 USD mỗi tháng tại Campuchia. Sau khi đặt chân đến Phnom Penh vào cuối năm 2025, Eric bị đưa thẳng đến một khu phức hợp lừa đảo khét tiếng gần biên giới Thái Lan.
“Tôi chạy trốn chiến tranh, và rồi lại rơi vào chiến tranh”, Eric chia sẻ với Channel NewsAsia. Anh từng bị đánh đập dã man khi cố gắng báo tin cho một nạn nhân khác, và chứng kiến nhiều người bị ngược đãi hoặc biến mất không dấu vết. Một tháng sau, Eric trốn thoát nhân lúc xung đột biên giới bùng nổ, nhưng lại bị bắt giữ tại một trại khác trước khi tháo chạy thành công vào giữa tháng 1.
Khủng hoảng nhân đạo leo thang sau chiến dịch truy quét
Chiến dịch của Campuchia, khởi động vào tháng 1 sau vụ bắt giữ ông trùm người Trung Quốc Trần Chí, đã khiến hàng loạt trại lừa đảo thả tự do nạn nhân. Tuy nhiên, theo Tổ chức Ân xá Quốc tế, điều này dẫn đến “cuộc khủng hoảng nhân đạo ngày càng trầm trọng”. Nhiều người không có hộ chiếu, tiền bạc hoặc nơi nương tựa.
Phóng viên Channel NewsAsia ghi nhận cảnh tượng những hàng dài người tuyệt vọng xếp hàng trước các đại sứ quán ở Phnom Penh, cầu xin sự giúp đỡ để trở về nhà. Đại sứ quán Indonesia cho biết hơn 3.400 người đã tìm kiếm hỗ trợ lãnh sự, trong khi Uganda và Ghana mỗi nước có khoảng 300 công dân mắc kẹt, và Kenya có hơn 200 người.
Thách thức trong việc hồi hương và hỗ trợ
Một số quốc gia như Trung Quốc và Indonesia đã thuyết phục chính phủ Campuchia chuyển công dân đến các cơ sở tạm trú chờ trục xuất. Công dân Kenya được miễn các khoản phạt vì thiếu giấy tờ, nhưng nhiều người vẫn vật lộn để xoay sở tiền mua vé máy bay.
Trong khi đó, phần lớn người châu Phi rơi vào tình cảnh khốn cùng hơn. Họ đến từ những quốc gia không có đại diện ngoại giao tại Campuchia, và bị các tổ chức quốc tế từ chối hỗ trợ do “thiếu nguồn lực” và quy định địa phương hạn chế. Nhiều người phải góp tiền thuê phòng tại các nhà nghỉ chấp nhận nhập cư bất hợp pháp, hoặc buộc ngủ trên đường phố dựa vào lòng hảo tâm.
Tương lai bấp bênh và nguy cơ tái diễn
Eric hiện có chỗ ở tạm thời, nhưng tương lai của anh vẫn bấp bênh khi không có hộ chiếu, gia đình hay quê hương để trở về. Anh chia sẻ hy vọng duy nhất là tìm được một nơi để bắt đầu lại cuộc sống, bất kể ở đâu.
Mặc dù Campuchia cam kết xóa sổ các mạng lưới lừa đảo vào tháng 4, ngành công nghiệp này dường như vẫn tồn tại dai dẳng. Các khu phức hợp bỏ trống vẫn được canh gác, và cơ sở hạ tầng vật chất còn nguyên vẹn, sẵn sàng hoạt động trở lại. Theo Channel NewsAsia, nhiều nhóm lừa đảo vẫn hoạt động tại các khu vực như Koh Kong và Poipet, tiếp tục chèo kéo những người lao động mắc kẹt.
Quảng cáo việc làm tràn lan trên Telegram nhắm vào chính các nạn nhân, khai thác sự dễ tổn thương của họ. Nhiều người bị ngược đãi nghiêm trọng và cần hỗ trợ tâm lý khẩn cấp. Lời kêu gọi từ những người sống sót đến cộng đồng quốc tế phần lớn chưa được đáp ứng, và nếu không có sự can thiệp kịp thời, lợi thế có thể một lần nữa nghiêng về phía những kẻ lừa đảo.
