Mỹ và Israel tấn công dồn dập đảo Kharg, Iran cảnh báo 'thời kỳ kiềm chế đã hết'
Vào sáng ngày 7/4 theo giờ địa phương, Mỹ và Israel đã phối hợp thực hiện hàng loạt cuộc không kích nhắm vào đảo Kharg của Iran, một trung tâm xuất khẩu dầu mỏ trọng yếu. Theo thông tin từ hãng thông tấn IRNA của Iran, dẫn lời quan chức an ninh cấp cao Akbar Salehi, hòn đảo này đã trở thành mục tiêu của nhiều đợt tấn công liên tiếp. Các nguồn tin Mỹ trên tờ Wall Street Journal xác nhận quân đội Mỹ đã tấn công hơn 50 địa điểm quân sự, bao gồm kho đạn và radar, nhưng hoàn toàn bỏ qua cơ sở hạ tầng dầu khí.
Iran phản ứng quyết liệt và cảnh báo leo thang
Ngay sau các cuộc không kích, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran đã đưa ra tuyên bố trên truyền hình nhà nước, cảnh báo sẽ cắt nguồn cung dầu khí cho Mỹ và các đồng minh nếu Washington vượt qua "lằn ranh đỏ". Bản tuyên bố nhấn mạnh: "Nếu quân đội khủng bố Mỹ vượt qua lằn ranh đỏ, phản ứng của chúng tôi sẽ vượt ra ngoài khu vực". Đồng thời, chính quyền Tehran thúc giục thanh niên trong nước lập các hàng rào bảo vệ nhà máy điện, với số người hưởng ứng lên tới 14 triệu.
Phó Tổng thống Mỹ JD Vance tuyên bố các mục tiêu quân sự tại Iran cơ bản đã hoàn tất, nhưng Mỹ vẫn kỳ vọng nhận được phản hồi về đề xuất ngừng bắn từ Iran trước thời hạn chót do Tổng thống Donald Trump ấn định. Trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump một lần nữa cảnh báo: "Một nền văn minh sẽ lụi tàn đêm nay và không bao giờ có thể khôi phục", đồng thời nhấn mạnh đây là thời khắc quan trọng của lịch sử thế giới.
Tầm quan trọng chiến lược của đảo Kharg
Đảo Kharg, nằm trên Vịnh Ba Tư, được xem là đầu mối xử lý tới 90% lượng dầu xuất khẩu của Iran. Với hệ thống đường ống dẫn dầu, kho chứa và cảng xuất khẩu quy mô lớn, hòn đảo này đóng vai trò sống còn đối với nền kinh tế Iran. Seth Krummrich, cựu chánh văn phòng Trung tâm Chỉ huy Đặc biệt Mỹ, nhận định việc kiểm soát đảo Kharg đồng nghĩa với nắm giữ "con bài chiến lược" trong tay, có thể khống chế năng lực xuất khẩu dầu của Iran.
Tuy nhiên, các chuyên gia quân sự cảnh báo rằng việc chiếm đóng đảo Kharg có thể trở thành một thảm họa. Hòn đảo nằm cách bờ biển Iran chỉ khoảng 24 km, khiến lực lượng tấn công dễ bị phơi nhiễm trước hỏa lực trực tiếp từ pháo phản lực, tên lửa, và máy bay không người lái. Ngoài ra, địa hình đồi núi ven bờ tạo điều kiện cho các đòn tấn công tầm thấp khó bị radar phát hiện.
Những thách thức và rủi ro trong kịch bản chiếm đóng
Joseph Votel, cựu chỉ huy Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ, cho rằng quân đội Mỹ "hoàn toàn có khả năng" chiếm giữ đảo Kharg, nhưng rủi ro đi kèm là không nhỏ. Việc triển khai lực lượng ban đầu gặp khó khăn do địa hình biệt lập và các tuyến tiếp cận bị đe dọa. Cần ít nhất 1.000 binh sĩ để tiến hành chiến dịch hiệu quả, làm gia tăng mức độ phức tạp và nguy cơ thương vong.
Hơn nữa, duy trì hiện diện lâu dài trên đảo đặt ra thách thức hậu cần lớn. Các đơn vị viễn chinh Mỹ thường chỉ mang theo nguồn cung đủ cho hai tuần, trong khi việc tiếp tế đòi hỏi hệ thống phức tạp với các chuyến bay vận tải và tuyến đường biển dễ bị tấn công. Chi phí cho một chiến dịch như vậy có thể rất lớn, cả về tài chính và nguồn lực quân sự bị phân tán.
Hiệu quả chiến lược và các phương án thay thế
Nhiều chuyên gia nghi ngờ lợi ích thực sự của việc chiếm đóng đảo Kharg. Iran có thể chủ động ngắt dòng chảy dầu hoặc chuyển hướng xuất khẩu sang các cảng đất liền, khiến chiến dịch của Mỹ trở nên vô nghĩa về mặt kinh tế. Thay vào đó, việc kiểm soát các tàu chở dầu trên biển - tương tự chiến dịch từng áp dụng với Venezuela - được đánh giá là phương án hiệu quả hơn và ít rủi ro hơn.
Cựu đô đốc Kevin Donegan, người từng chỉ huy Hạm đội 5 của Hải quân Mỹ, cảnh báo Iran vẫn có khả năng sử dụng các loại vũ khí còn lại để "bão hòa hỏa lực" lên hòn đảo. Điều này có thể kéo Mỹ vào một cuộc đối đầu kéo dài với chi phí ngày càng gia tăng. Câu hỏi cốt lõi không chỉ là liệu Mỹ có thể chiếm được đảo Kharg hay không, mà là liệu cái giá phải trả có xứng đáng với mục tiêu chiến lược dài hạn trong cuộc đối đầu với Iran.
