Đại sứ Mỹ Kushner vắng mặt khi Pháp triệu tập, căng thẳng ngoại giao leo thang
Việc Đại sứ Mỹ tại Pháp Charles Kushner, thông gia với Tổng thống Mỹ Donald Trump, phớt lờ yêu cầu trình diện từ chính phủ Pháp đã đẩy căng thẳng giữa Paris và Washington lên mức cao mới, đồng thời làm dấy lên những tranh cãi sâu sắc về sự nghiệp chính trị đầy thăng trầm của ông.
Yêu cầu trình diện bị bỏ qua và phản ứng gay gắt từ Pháp
Ngoại trưởng Pháp Jean-Noel Barrot đã chính thức yêu cầu Đại sứ Mỹ Charles Kushner trình diện vào ngày 23 tháng 2 để giải trình về những phát biểu gần đây liên quan đến cái chết của nhà hoạt động cực hữu Quentin Deranque. Tuy nhiên, ông Kushner, cha của Jared Kushner - con rể ông Trump, đã không xuất hiện, viện lý do bận việc riêng và cử cấp dưới đi thay.
Ngoại trưởng Barrot đã bày tỏ sự bất bình mạnh mẽ, mô tả việc vắng mặt của đại sứ Mỹ là một điều "bất ngờ" và nhấn mạnh rằng hành động này "đương nhiên sẽ ảnh hưởng đến khả năng thực hiện nhiệm vụ của ông ấy tại đất nước chúng tôi". Ông cũng tuyên bố rằng Đại sứ Kushner sẽ không được tiếp cận các thành viên chính phủ Pháp cho đến khi chấp hành yêu cầu trình diện. Bộ Ngoại giao Pháp thậm chí cáo buộc ông Kushner dường như không nắm được những yêu cầu cơ bản đối với nhiệm vụ của một đại sứ.
Nguyên nhân sâu xa từ những phát ngôn gây tranh cãi
Mâu thuẫn này bắt nguồn từ những bài đăng trên mạng xã hội của các cơ quan Mỹ về cái chết của sinh viên Quentin Deranque, 23 tuổi, người đã thiệt mạng vì chấn thương vùng đầu trong một cuộc đụng độ giữa các nhóm cực hữu và cực tả tại thành phố Lyon, đông nam nước Pháp. Cục Chống khủng bố của Bộ Ngoại giao Mỹ đã đăng trên X rằng "Bộ trưởng Nội vụ Pháp đã xác nhận Quentin Deranque bị dân quân cánh tả sát hại, đó là điều tất cả chúng ta nên lo ngại", đồng thời nhận xét về sự gia tăng của chủ nghĩa cánh tả cực đoan bạo lực.
Đại sứ quán Mỹ tại Paris sau đó cũng đăng tuyên bố tương tự bằng tiếng Pháp. Chính phủ Pháp coi việc Washington công khai bình luận và "chỉ mặt gọi tên" một phe phái chính trị là hành vi can thiệp trắng trợn, lợi dụng sự việc vì mục đích chính trị. Ngoại trưởng Barrot nhấn mạnh: "Chúng tôi không chấp nhận việc các quốc gia nước ngoài can thiệp hay tự ý xen vào cuộc tranh luận chính trị nội bộ của chúng tôi".
Diễn biến tiếp theo và những cam kết mơ hồ
Trước phản ứng gay gắt từ phía Pháp, phát ngôn viên đại sứ quán Mỹ tại Paris đã thông báo vào ngày 24 tháng 2 rằng Đại sứ Kushner và Ngoại trưởng Barrot "đã có cuộc điện đàm thẳng thắn và thân thiện", tái khẳng định cam kết giải quyết những vấn đề ảnh hưởng đến quan hệ Mỹ - Pháp. Một nguồn tin thân cận với Ngoại trưởng Barrot tiết lộ rằng Đại sứ Kushner đã cam kết không "can thiệp" vào các cuộc tranh luận công khai của Pháp, nhưng sự thiếu vắng của ông trong buổi trình diện ban đầu vẫn là một vết nhơ trong hồ sơ ngoại giao.
Bối cảnh sự nghiệp đầy tranh cãi của Đại sứ Kushner
Sự việc này một lần nữa làm dấy lên những câu hỏi về sự nghiệp ngoại giao khác thường của ông Charles Kushner, người vốn hoàn toàn không có kinh nghiệm chính trị hay ngoại giao trước khi được bổ nhiệm. Việc ông được chỉ định làm đại sứ tại Pháp vào năm ngoái từng gây xôn xao khắp chính trường Mỹ. Giáo sư Mario Del Pero, chuyên gia về các mạng lưới chính trị Mỹ tại Đại học Sciences Po ở Paris, gọi ông là một "gương mặt đầy tranh cãi", được trao vị trí cấp cao nhờ lòng trung thành và quan hệ gia đình thay vì kinh nghiệm chuyên môn.
Ông Kushner từng phải ngồi tù 14 tháng sau bản án năm 2005 về các tội trốn thuật, đóng góp tranh cử bất hợp pháp và can thiệp nhân chứng. Tổng thống Trump đã ra lệnh ân xá cho ông vào năm 2020, giúp ông phục hồi quyền công dân và mở đường cho việc đảm nhận chức vụ công. Sinh năm 1954 tại New Jersey, ông là con trai của một gia đình Do Thái nhập cư và đã xây dựng một đế chế bất động sản lớn thông qua công ty Kushner Companies.
Ảnh hưởng của mối quan hệ gia đình và chủ nghĩa tư bản thân hữu
Động lực chính trị quan trọng nhất của ông Kushner nằm ở người con trai Jared, người đã kết hôn với Ivanka Trump và trở thành cố vấn then chốt tại Nhà Trắng. Nhà nghiên cứu Pierre Mourier mô tả việc cử ông Kushner tới Paris là bằng chứng về "chủ nghĩa tư bản thân hữu" tại Washington, nơi các vị trí uy tín được sử dụng như phần thưởng cho lòng trung thành. Jared Kushner đã được giao phó những nhiệm vụ quan trọng, từ nỗ lực hòa bình Trung Đông đến xây dựng Hiệp định Abraham.
Bối cảnh rộng lớn hơn của quan hệ Mỹ - Pháp
Căng thẳng ngoại giao mới nhất này diễn ra trong bối cảnh quan hệ Mỹ - Pháp vốn đã phức tạp. Giáo sư Del Pero nhận xét rằng Tổng thống Trump "cực kỳ mất điểm tại châu Âu", và việc các lãnh đạo như Tổng thống Macron công khai đối đầu với Mỹ có thể mang lại lợi ích chính trị trong nước. Ông Kushner từng viết một bài xã luận chỉ trích Pháp "thiếu hành động quyết liệt" chống chủ nghĩa bài Do Thái, một động thái được cho là đã được chính quyền Mỹ chấp thuận.
Những hành động như vậy, theo Del Pero, "sẽ không thể được thực hiện nếu Nhà Trắng không nhất trí", cho thấy sự ủng hộ ngầm từ Washington trong việc phớt lờ lệnh triệu tập của Pháp. Sự kiện này không chỉ làm trầm trọng thêm căng thẳng giữa hai quốc gia mà còn làm nổi bật những vấn đề sâu sắc hơn về tính chuyên nghiệp và đạo đức trong bổ nhiệm ngoại giao.
