Cuba Đối Mặt Khủng Hoảng Nhiên Liệu Hàng Không, Air Canada Tạm Dừng Bay
Air Canada đã chính thức thông báo tạm dừng khai thác tất cả các đường bay đến Cuba, bắt đầu từ ngày 9/2, do quốc đảo này đang rơi vào tình trạng cạn kiệt nhiên liệu hàng không nghiêm trọng. Nguyên nhân chính được xác định là từ lệnh phong tỏa dầu của Venezuela do Mỹ áp đặt, khiến nguồn cung nhiên liệu chính của Cuba bị gián đoạn. Khoảng 3.000 hành khách đang ở Cuba sẽ được hãng hàng không này thu xếp để trở về Canada trong những ngày sắp tới, nhằm đảm bảo an toàn và tránh các rủi ro liên quan đến việc thiếu nhiên liệu.
Thông Báo Khẩn Cấp Và Ảnh Hưởng Trên Diện Rộng
Giới chức Cuba đã phát đi thông báo hàng không (NOTAM) tới các phi công và kiểm soát viên không lưu, cảnh báo rằng nhiên liệu hàng không A1 không có sẵn tại tất cả các sân bay quốc tế. Thông báo này đã được hiển thị trên hệ thống cơ sở dữ liệu của Cục Hàng không Liên bang Mỹ (FAA), cho thấy mức độ nghiêm trọng của vấn đề. Cụ thể, nhiên liệu máy bay sẽ không được bán thương mại tại 9 sân bay, bao gồm sân bay quốc tế Jose Marti ở thủ đô Havana, từ ngày 10/2 và dự kiến kéo dài ít nhất đến ngày 11/3.
Air Canada hiện vận hành khoảng 16 chuyến bay mỗi tuần từ Toronto và Montreal tới 4 điểm đến tại Cuba. Toàn bộ lịch bay này sẽ được đặt ở trạng thái tạm ngưng trong giai đoạn trên, và hãng sẽ theo dõi sát diễn biến tình hình để quyết định thời điểm khôi phục. Trong khi đó, hai hãng hàng không khác của Canada là WestJet và Air Transat tính đến ngày 10/2 vẫn chưa đưa ra thông báo dừng bay, nhưng một số hãng đã phải điều chỉnh lịch khai thác, áp dụng phương án trễ chuyến hoặc dừng kỹ thuật tại Cộng hòa Dominica để nạp nhiên liệu trước khi tiếp tục bay đến Havana.
Phản Ứng Của Các Hãng Hàng Không Và Tác Động Đến Du Lịch
Các hãng bay của Mỹ như Delta Air Lines và Southwest Airlines cho biết họ chưa ghi nhận xáo trộn đáng kể, với Southwest Airlines tiết lộ rằng các máy bay đến Havana sẽ mang đủ nhiên liệu để bay tiếp chặng kế tiếp, thay vì tiếp nhiên liệu tại Cuba. Tuy nhiên, tình trạng thiếu nhiên liệu hàng không được đánh giá là thách thức đáng kể đối với các tuyến bay đường dài, đặc biệt từ những thị trường như Nga và Canada, vốn được coi là trụ cột quan trọng của hoạt động du lịch tại Cuba. Một phi công chia sẻ với CBS rằng tình huống khó khăn về tiếp nhiên liệu từng xảy ra, nhưng một thông báo ở quy mô như lần này là bất thường, và lần gần nhất xảy ra tình trạng tương tự đã diễn ra hơn một thập kỷ trước.
Nguyên Nhân Sâu Xa Và Phản Ứng Quốc Tế
Phần lớn nhiên liệu máy bay của Cuba được nhập khẩu từ Venezuela, nhưng nguồn cung đã trở nên khan hiếm từ giữa tháng 12/2025, khi Mỹ phong tỏa vùng biển ngoài khơi Venezuela. Chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump còn tuyên bố sẽ áp dụng mức thuế bổ sung đối với hàng hóa của những quốc gia cung cấp dầu cho Cuba, khiến Nga lên tiếng phản đối và gọi đây là chiến thuật bóp nghẹt của Mỹ. Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov nhấn mạnh rằng tình hình ở Cuba đang khá nghiêm trọng và Nga đang thảo luận với Cuba về các biện pháp hỗ trợ.
Không chỉ nhiên liệu hàng không, Cuba còn phụ thuộc vào dầu nhập khẩu để vận hành các nhà máy nhiệt điện, và thiếu nhiên liệu là một trong những nguyên nhân khiến nước này năm ngoái trải qua tình trạng mất điện diện rộng. Ngoại trưởng Cuba Bruno Rodriguez đã chỉ trích động thái áp thuế của Mỹ, coi đó là hành động gây hấn tàn nhẫn. Mexico và Trung Quốc cũng bày tỏ quan ngại sâu sắc, cảnh báo rằng động thái của Mỹ có thể gây ra một cuộc khủng hoảng nhân đạo trên diện rộng.
Động Thái Của Mexico Và Lập Trường Của Việt Nam
Tổng thống Mexico Claudia Sheinbaum thông báo nước này sẽ tạm dừng đơn hàng xuất khẩu nhiên liệu cho Cuba do các đe dọa thuế quan, nhưng sẽ tăng cường hỗ trợ ở các phương diện khác, bao gồm việc đưa 800 tấn hàng viện trợ nhân đạo đến đảo quốc này. Bà khẳng định Mexico đang tiến hành các bước ngoại giao cần thiết để nối lại việc chuyển dầu cho Cuba.
Về phía Việt Nam, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Phạm Thu Hằng cho biết Việt Nam quan ngại sâu sắc về biện pháp áp thuế quan bổ sung của Mỹ, tác động nghiêm trọng đến hoạt động kinh tế, xã hội và cuộc sống của người dân Cuba. Việt Nam khẳng định lại sự ủng hộ đối với các nghị quyết của Liên Hợp Quốc, kêu gọi Mỹ dỡ bỏ ngay các biện pháp bao vây, cấm vận đơn phương chống Cuba và có bước đi theo hướng đối thoại, cải thiện quan hệ. Một lần nữa, Việt Nam khẳng định mạnh mẽ tình đoàn kết, hữu nghị truyền thống với nhân dân Cuba anh em, nhấn mạnh cam kết lâu dài trong bối cảnh khó khăn hiện tại.
