Huy động ngân hàng, hợp thức hóa dòng tiền hàng trăm tỷ đồng trong vụ án Mr Pips
Theo kết luận điều tra của Công an Thành phố Hà Nội, từ tháng 10/2021, Phó Đức Nam (còn gọi là Mr Pips) đã chỉ đạo cấp dưới liên hệ người thân để tìm người đứng tên thành lập doanh nghiệp. Mục đích là che giấu nguồn tiền phạm tội, với hai pháp nhân được lập ra làm "vỏ bọc" cho hoạt động rửa tiền: Công ty TNHH Bất động sản South Wealth và Công ty cổ phần Tech Invest.
Thủ đoạn tinh vi qua bất động sản và ngân hàng
Thông qua các công ty này, Nam đã chỉ đạo sử dụng tiền chiếm đoạt để mua bán bất động sản tại Thành phố Hồ Chí Minh và nhiều địa phương khác. Nhiều tài sản được đứng tên người thân như bố đẻ, người quen hoặc nhân viên, nhằm tách Nam khỏi dòng tiền. Phó Đức Nam hiện bị cáo buộc các tội danh lừa đảo chiếm đoạt tài sản và rửa tiền.
Cơ quan điều tra xác định, hàng loạt căn hộ cao cấp tại các khu như Masteri Thảo Điền, Empire City, Diamond Island, cùng các bất động sản tại Hà Nội, Đồng Nai, Tây Nhiều... đều được mua bằng tiền phạm tội. Giá trị mỗi giao dịch dao động từ vài tỷ đến hàng chục tỷ đồng. Không chỉ mua để cất giữ, một số bất động sản còn được mua đi bán lại nhằm tạo dòng tiền hợp pháp, qua đó "rửa sạch" nguồn tiền ban đầu.
Thủ đoạn rửa tiền của Phó Đức Nam không dừng lại ở việc mua tài sản mà còn được thực hiện qua hệ thống ngân hàng. Đáng chú ý, nhóm đối tượng sử dụng các hợp đồng mua bán bất động sản và tài sản đảm bảo để vay vốn với số tiền đặc biệt lớn. Điển hình, hai căn hộ tại dự án The Grand Hà Nội có tổng giá trị hơn 266 tỷ đồng được sử dụng để vay hơn 214 tỷ đồng từ ngân hàng.
Quá trình giải ngân, thanh toán và tất toán khoản vay đều được thực hiện thông qua các tài khoản do người thân đứng tên nhưng thực chất do Nam kiểm soát. Sau đó, các căn hộ này tiếp tục được chuyển nhượng với giá hơn 261 tỷ đồng. Dòng tiền thu về được chia nhỏ và chuyển qua nhiều tài khoản khác nhau nhằm xóa dấu vết nguồn gốc ban đầu.
Việc kết hợp giữa giao dịch bất động sản giá trị lớn và hoạt động tín dụng ngân hàng đã giúp các đối tượng hợp thức hóa dòng tiền với quy mô hàng trăm tỷ đồng, gây khó khăn đáng kể cho công tác truy vết của cơ quan chức năng.
Tẩu tán tài sản để đối phó với điều tra
Sau khi Phó Đức Nam bị bắt vào ngày 30/10/2024, các đối tượng liên quan lập tức thực hiện nhiều biện pháp nhằm che giấu và tẩu tán tài sản. Cụ thể, người thân của Nam đã rút hàng chục tỷ đồng từ nhiều ngân hàng, sau đó chuyển đổi thành tiền mặt, vàng và ngoại tệ. Tổng số tiền rút ra lên tới hàng chục tỷ đồng, được chia nhỏ và gửi cho nhiều người thân, quen nhằm tránh bị phát hiện.
Một phần tiền được dùng để mua hàng trăm lượng vàng SJC và hàng trăm nghìn USD, cất giấu trong vali, balo rồi gửi tại nhà người quen. Một phần khác được gửi tiết kiệm dưới tên người thân để tiếp tục che giấu nguồn gốc. Tuy nhiên, toàn bộ số tiền, vàng và tài sản liên quan đã bị cơ quan điều tra khám xét, phong tỏa và thu giữ theo quy định pháp luật.
Quy mô lớn và kết quả điều tra nổi bật
Cơ quan điều tra nhận định, hành vi của Phó Đức Nam và các đồng phạm không chỉ dừng lại ở lừa đảo chiếm đoạt tài sản mà còn có dấu hiệu rửa tiền có tổ chức, với phương thức tinh vi và nhiều lớp trung gian. Việc sử dụng pháp nhân "ma", nhờ người đứng tên tài sản, kết hợp giao dịch bất động sản, vay ngân hàng và chuyển đổi tài sản sang vàng, ngoại tệ đã tạo thành một "ma trận" che giấu dòng tiền phức tạp.
Mới đây, Trung tướng Nguyễn Thanh Tùng - Giám đốc Công an Thành phố Hà Nội cho biết, đây là vụ án có quy mô đặc biệt lớn, với nhiều đối tượng tham gia, hoạt động tại nhiều quốc gia, gây thiệt hại nghiêm trọng cho nhiều người dân. Đáng chú ý, công tác truy vết, phong tỏa và thu hồi tài sản trong vụ án đạt kết quả nổi bật.
Tổng giá trị tài sản bị thu giữ, phong tỏa lên tới hơn 5.315 tỷ đồng, bao gồm:
- Tiền, vàng, bất động sản và nhiều tài sản có giá trị khác ở trong và ngoài nước.
- Hàng chục xe ô tô hạng sang.
- Bất động sản tại một số quốc gia như Dubai, Thổ Nhĩ Kỳ, Australia, Campuchia.
- Khoản tiền 1,2 triệu đô la Singapore gửi tại ngân hàng nước ngoài.
- 246kg vàng nguyên khối và hàng trăm miếng vàng SJC.
Vị Giám đốc nhấn mạnh, chiến công thu hồi triệt để tài sản của Công an Thành phố Hà Nội nêu trên được coi là một kỳ tích trong công tác đấu tranh phòng chống tội phạm kinh tế và rửa tiền.
