Thượng nghị sĩ Mỹ Bernie Moreno đề xuất dự luật phong tỏa xe Trung Quốc
Ngày đầu tháng 4 năm 2026, Thượng nghị sĩ Đảng Cộng hòa Bernie Moreno đã gây chấn động ngành công nghiệp ôtô toàn cầu khi tuyên bố sẽ trình một dự luật sâu rộng nhằm thắt chặt lệnh cấm hiện có của chính phủ Mỹ đối với các nhà sản xuất xe Trung Quốc. Dự luật này đặt mục tiêu "phong tỏa" hoàn toàn thị trường Mỹ trước bất kỳ phương tiện nào có liên quan đến Trung Quốc, bao gồm cả phần cứng, phần mềm và các mối quan hệ đối tác.
So sánh gay gắt với ngành viễn thông và lời cảnh báo về "căn bệnh ung thư"
Phát biểu tại Diễn đàn Ôtô trước thềm Triển lãm Ôtô Quốc tế New York, Thượng nghị sĩ Moreno khẳng định dự luật của ông nhằm đảm bảo "không bao giờ có kịch bản một chiếc ôtô Trung Quốc nào lọt được vào thị trường chúng ta." Đề xuất này đi xa hơn quy định của chính quyền Biden hồi tháng 1/2025, vốn chỉ cấm bán xe chở khách Trung Quốc do lo ngại an ninh quốc gia về thu thập dữ liệu.
Moreno đã đưa ra một sự so sánh gay gắt giữa ngành ôtô và viễn thông, dẫn chứng từ lệnh cấm đối với Huawei. Ông thậm chí còn gọi các mẫu xe Trung Quốc là căn bệnh ung thư và yêu cầu các quốc gia ngăn chặn làn sóng xe thế hệ mới từ đất nước tỷ dân. "Chúng ta sẽ ngăn chặn căn bệnh ung thư này xâm nhập vào thị trường của mình, và chúng ta cần các quốc gia khác cùng thực hiện hóa trị", ông Moreno nhấn mạnh trong bài phát biểu đầy kịch tính.
Thái độ cứng rắn nhắm vào cả công ty nội địa và phản ứng từ Trung Quốc
Thái độ cứng rắn của Moreno không chỉ dừng lại ở các hãng xe ngoại mà còn nhắm vào cả các công ty nội địa. Vào tháng 2, ông từng chỉ trích dữ dội Waymo (thuộc Alphabet) vì quan hệ đối tác với Geely (công ty mẹ của Zeekr) để sử dụng xe Trung Quốc cho chương trình robotaxi, cho rằng điều này đi ngược lại mục tiêu dẫn đầu của Mỹ.
Phản ứng trước động thái này, Đại sứ quán Trung Quốc tại Washington đã ngay lập tức ra thông báo lên án mạnh mẽ. Phía Trung Quốc cáo buộc Mỹ đang thực hiện "chủ nghĩa bảo hộ thương mại" và thiết lập "các chính sách trợ cấp phân biệt đối xử", vi phạm các nguyên tắc cạnh tranh công bằng toàn cầu.
Bối cảnh ngoại giao nhạy cảm trước chuyến thăm của Tổng thống Trump
Cuộc đối đầu pháp lý này diễn ra vào thời điểm ngoại giao khá nhạy cảm, khi Tổng thống Donald Trump dự kiến sẽ có chuyến thăm Trung Quốc vào tháng 5 tới. Điều này tạo ra một sự tương phản thú vị trong cách tiếp cận, khi trước đó ông Trump từng bày tỏ sự cởi mở đối với việc các hãng xe Trung Quốc xây dựng nhà máy tại Mỹ, miễn là họ thuê mướn công nhân người Mỹ.
Thông điệp gây tranh cãi của Thượng nghị sĩ Moreno được đăng tải trên Instagram ngay trong ngày, thu hút sự chú ý lớn từ dư luận và giới chuyên môn. Dự luật dự kiến sẽ được trình trong tháng này, với các nội dung chính bao gồm:
- Mở rộng lệnh cấm từ xe chở khách sang tất cả phương tiện có liên quan đến Trung Quốc
- Cấm nhập khẩu phần cứng và phần mềm từ các nhà cung cấp Trung Quốc
- Hạn chế các mối quan hệ đối tác giữa công ty Mỹ và Trung Quốc trong lĩnh vực ôtô
- Tăng cường giám sát an ninh quốc gia đối với công nghệ xe hơi
Động thái này được xem là một phần trong làn sóng bảo hộ thương mại ngày càng gia tăng giữa hai cường quốc kinh tế lớn nhất thế giới, đặt ra nhiều thách thức cho ngành công nghiệp ôtô toàn cầu vốn đang phụ thuộc vào chuỗi cung ứng đa quốc gia.
