Bộ Công Thương Áp Thuế Chống Lẩn Tránh Đối Với Thép Cán Nóng Nhập Từ Trung Quốc
Ngày 2 tháng 4, Bộ Công Thương đã chính thức ban hành quyết định áp dụng biện pháp chống lẩn tránh biện pháp phòng vệ thương mại tạm thời đối với một số sản phẩm thép cán nóng có xuất xứ từ Trung Quốc. Quyết định này nhằm ngăn chặn tình trạng trốn thuế thông qua việc thay đổi đặc tính sản phẩm, bảo vệ ngành sản xuất thép trong nước trước sự cạnh tranh không lành mạnh.
Chi Tiết Về Mức Thuế Và Phạm Vi Áp Dụng
Theo đó, mức thuế chống bán phá giá tạm thời được áp dụng cho các sản phẩm thép cán nóng có chiều rộng lớn hơn 1.880mm và nhỏ hơn hoặc bằng 2.300mm có xuất xứ từ Trung Quốc. Mức thuế này được tính trên cơ sở mức thuế chống bán phá giá đã quy định tại Quyết định số 1959/QĐ-BCT ngày 4 tháng 7 năm 2025, cụ thể là 27,83%.
Kết quả điều tra sơ bộ của cơ quan chức năng xác định có hành vi lẩn tránh biện pháp phòng vệ thương mại đối với sản phẩm thép cán nóng trong phạm vi chiều rộng từ 1.880mm đến 2.300mm, xuất xứ từ Trung Quốc. Hành vi này được thực hiện thông qua việc thay đổi không đáng kể hàng hóa bị áp dụng biện pháp phòng vệ thương mại theo Quyết định số 1959/QĐ-BCT.
Thiệt Hại Của Ngành Sản Xuất Trong Nước
Cơ quan điều tra cũng ghi nhận sự tồn tại của thiệt hại đáng kể đối với ngành sản xuất thép trong nước. Nguyên nhân chính là do tác động của hàng hóa nhập khẩu bị điều tra lẩn tránh biện pháp phòng vệ thương mại, với lượng nhập khẩu gia tăng nhanh và mạnh từ Trung Quốc.
Các chỉ số kinh tế cho thấy hiệu quả của biện pháp chống bán phá giá đối với sản phẩm thép cán nóng có xuất xứ từ Trung Quốc hiện đang bị suy giảm nghiêm trọng. Sự suy giảm này là hậu quả trực tiếp từ tác động tiêu cực của hàng hóa nhập khẩu bị điều tra.
Số Liệu Nhập Khẩu Và Phản Ứng Của Doanh Nghiệp
Số liệu do Bộ Công Thương tổng hợp từ cơ quan hải quan cho thấy một thực tế đáng lo ngại: lượng nhập khẩu hàng hóa bị điều tra có sự gia tăng tuyệt đối sau khi cơ quan này ban hành Quyết định khởi xướng điều tra vụ việc ban đầu.
Đặc biệt, sau khi Quyết định số 1959 áp dụng thuế chống bán phá giá với sản phẩm thép cán nóng từ Trung Quốc có hiệu lực, lượng nhập khẩu thép cán nóng có chiều rộng lớn hơn 1.880mm và nhỏ hơn hoặc bằng 2.300mm từ Trung Quốc vẫn tiếp tục gia tăng một cách đáng kể và không ngừng nghỉ.
Trong năm 2025, hai tập đoàn lớn trong ngành thép là Tập đoàn Hòa Phát (HPG) và Formosa Hà Tĩnh đã chủ động gửi đơn kiến nghị lên Bộ Công Thương. Trong đơn kiến nghị, hai doanh nghiệp này đã chỉ rõ các dấu hiệu lẩn tránh thuế chống bán phá giá và đề nghị mở rộng phạm vi áp thuế để ngăn chặn tình trạng này một cách triệt để.
Hồ sơ của hai doanh nghiệp đã được cơ quan chức năng xác nhận hợp lệ vào tháng 9 năm 2025. Ngay sau đó, Bộ Công Thương đã chính thức khởi xướng điều tra từ cuối tháng 10 năm 2025, thể hiện sự quan tâm và phản ứng kịp thời của cơ quan quản lý.
Nguyên Nhân Và Áp Lực Cạnh Tranh
Nguyên nhân sâu xa của vụ việc xuất phát từ thực tế nhập khẩu ồ ạt. Trong 6 tháng đầu năm 2025, Việt Nam đã nhập khẩu gần 650.000 tấn thép cán nóng khổ rộng từ Trung Quốc. Con số này tăng gấp khoảng 15 lần so với cùng kỳ năm trước đó, tạo ra áp lực cạnh tranh đáng kể và không công bằng đối với sản phẩm thép sản xuất trong nước.
Sự gia tăng đột biến này không chỉ làm giảm thị phần của các doanh nghiệp nội địa mà còn đe dọa đến sự ổn định và phát triển bền vững của toàn ngành công nghiệp thép Việt Nam.
