Mỹ Chính Thức Áp Thuế Nhập Khẩu 10%, Gia Tăng Bất Ổn Chính Sách Thương Mại Toàn Cầu
Chính quyền Mỹ đã chính thức áp dụng mức thuế bổ sung 10% đối với toàn bộ hàng hóa nhập khẩu không thuộc diện miễn trừ, bắt đầu từ ngày 24/2/2026, theo thông báo của Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Mỹ (CBP). Động thái này diễn ra sau khi Tòa án Tối cao Mỹ bác bỏ các mức thuế trước đây, với lý do chúng được biện minh không hợp pháp dựa trên tình trạng khẩn cấp.
Bất Ngờ Trong Mức Thuế Và Sự Khó Lường Của Chính Sách
Ban đầu, Tổng thống Donald Trump công bố mức thuế tạm thời toàn cầu 10%, sau đó tuyên bố sẽ nâng lên 15%. Tuy nhiên, trong văn bản hướng dẫn thực thi Sắc lệnh Tổng thống ngày 20/2/2026, CBP khẳng định hàng nhập khẩu sẽ chịu mức thuế bổ sung theo giá trị 10%, mà không kèm theo giải thích cụ thể. Việc này càng làm gia tăng sự khó lường trong chính sách thương mại của Mỹ, khiến các đối tác quốc tế hoài nghi về hướng đi tiếp theo.
Financial Times dẫn lời một quan chức Nhà Trắng cho rằng mức 15% có thể được triển khai sau, nhưng Reuters chưa xác nhận được thông tin này. Các nhà phân tích của Deutsche Bank lưu ý rằng Tổng thống Trump sẽ có bài phát biểu Thông điệp Liên bang trong ngày, có thể làm rõ định hướng tiếp theo về thuế quan. Họ nhận định tổng thể mức thuế hiệu lực trong năm nay có thể giảm và thế giới hậu Tòa án Tối cao nhiều khả năng chứng kiến mặt bằng thuế thấp hơn giai đoạn trước đó.
Phản Ứng Từ Các Quốc Gia Và Phân Tích Chuyên Gia
Các mức thuế mới có hiệu lực từ nửa đêm, trong khi việc thu các mức thuế cũ - từng dao động từ 10% đến 50% - đã bị dừng theo phán quyết của Tòa án Tối cao. Hiện vẫn chưa rõ liệu doanh nghiệp có được hoàn trả các khoản thuế đã nộp theo cơ chế bị hủy bỏ hay không. Chính quyền Trump viện dẫn Điều 122 của luật thương mại, cho phép tổng thống áp thuế trong tối đa 150 ngày nhằm xử lý tình trạng thâm hụt cán cân thanh toán nghiêm trọng và quy mô lớn.
Sắc lệnh lập luận Mỹ đang đối mặt mức thâm hụt thương mại hàng hóa 1.200 tỷ USD mỗi năm, thâm hụt tài khoản vãng lai tương đương 4% GDP, cùng với sự đảo chiều thặng dư thu nhập sơ cấp. Hôm 23/2, ông Trump cảnh báo các quốc gia không được rút lại những thỏa thuận thương mại đã ký với Mỹ, nếu không sẽ phải đối mặt mức thuế cao hơn theo các cơ sở pháp lý khác.
Nhật Bản cho biết đã đề nghị Washington bảo đảm họ được đối xử không kém thuận lợi so với các thỏa thuận hiện hành. Liên minh châu Âu, Anh và Đài Loan cũng phát tín hiệu muốn duy trì các cam kết thương mại đã đạt được. Ông Carsten Brzeski, Giám đốc toàn cầu mảng kinh tế vĩ mô của ING, nhận định rằng ngay cả với giới hạn 150 ngày, bất định thương mại vẫn khó sớm chấm dứt, bởi về lý thuyết tổng thống có thể gia hạn liên tiếp các biện pháp này.
Trong khi đó, Trung Quốc kêu gọi Washington từ bỏ các mức thuế đơn phương, đồng thời bày tỏ sẵn sàng tiến hành thêm một vòng đàm phán thương mại với nền kinh tế lớn nhất thế giới, theo tuyên bố của Bộ Thương mại nước này.
