Báo cáo mới nhất từ Văn phòng Ngân sách Quốc hội Mỹ (CBO) cho thấy, trong 9 tháng đầu tài khóa 2026 (từ tháng 10/2025), thâm hụt ngân sách liên bang đã lên tới gần 1.400 tỷ USD, vượt mức 1.300 tỷ USD của cùng kỳ tài khóa trước. Tổng nợ quốc gia Mỹ hiện đạt 39.400 tỷ USD, với tốc độ vay nợ trung bình khoảng 155 tỷ USD mỗi tháng, tương đương 39 tỷ USD mỗi tuần.
Chi phí trả lãi nợ công tăng vọt
Kèm theo khối nợ khổng lồ là gánh nặng chi phí trả lãi ngày càng lớn. CBO xác nhận chi phí trả lãi ròng cho nợ công trong tài khóa này đã đạt 857 tỷ USD, tương đương khoảng 23,8 tỷ USD mỗi tuần. Con số này tăng khoảng 100 tỷ USD (13%) so với cùng kỳ tài khóa 2025, do khối lượng nợ gốc lớn hơn và lãi suất dài hạn duy trì ở mức cao.
Đáng chú ý, chi phí trả lãi nợ công hiện cao hơn 20 tỷ USD so với tổng chi ngân sách của nhiều bộ ngành cộng lại, bao gồm Bộ Quốc phòng, Bộ Thương mại, Bộ An ninh Nội địa, Bộ Giáo dục cùng một số cơ quan liên bang khác.
Áp lực từ an sinh xã hội và y tế
Bên cạnh chi phí nợ, ngân sách chính phủ Mỹ còn bị kéo căng bởi nhu cầu gia tăng đối với các chương trình an sinh xã hội và y tế. Theo CBO, chi tiêu cho An sinh Xã hội tăng 5% (62 tỷ USD), chi phí cho Medicare và Medicaid tăng lần lượt 8% và 10% do số người đăng ký tăng và giá dịch vụ y tế leo thang. Xu hướng này khó thay đổi khi dân số Mỹ ngày càng già đi: Cục Điều tra Dân số cho biết tuổi trung vị của người Mỹ tăng từ 39,2 tuổi năm 2024 lên 39,4 tuổi năm 2025.
Cảnh báo từ chuyên gia ngân sách
Bà Maya MacGuineas, Chủ tịch Ủy ban Ngân sách Liên bang có Trách nhiệm (CRFB), dự báo thâm hụt ngân sách tài khóa 2026 có thể chạm hoặc vượt mốc 2.000 tỷ USD, một con số đáng ngại khi nền kinh tế vẫn tăng trưởng và tỷ lệ thất nghiệp thấp. Bà cảnh báo tình hình hiện tại chỉ là “phần nổi của tảng băng chìm” nếu không có điều chỉnh căn bản đối với các chương trình phúc lợi, đồng thời cho biết các quỹ tín thác An sinh Xã hội và Medicare có nguy cơ cạn kiệt trong vòng 7 năm tới. CRFB khuyến nghị chính phủ giảm thâm hụt xuống 3% GDP (khoảng một nửa mức hiện tại) và cần trung thực với công chúng về rủi ro tài khóa.
