Đồng yên Nhật Bản đã giảm xuống mức thấp nhất trong 39 năm so với đô la Mỹ vào thứ Hai (29/6), khi hoạt động mua đô la mạnh mẽ do kỳ vọng về việc Mỹ tăng lãi suất tiếp tục gây áp lực lên đồng tiền Nhật. Tỷ giá đồng yên chạm mức 161,98 đổi 1 USD, đánh dấu mức thấp nhất kể từ cuối năm 1986.
Nguyên nhân đồng yên suy yếu
Đồng yên đã chịu áp lực liên tục khi các nhà đầu tư ưa chuộng đô la với kỳ vọng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) có thể tăng lãi suất 1 hoặc 2 lần trong năm nay. Các số liệu gần đây của Mỹ về việc làm, chi tiêu tiêu dùng và tâm lý kinh doanh cho thấy tăng trưởng mạnh mẽ, trong khi những lo ngại về lạm phát liên quan đến xung đột Trung Đông đã củng cố quan điểm về chính sách tiền tệ thắt chặt hơn.
Xu hướng giảm giá mạnh hơn bắt đầu từ năm 2022, khi đồng yên giảm gần 30% so với đô la Mỹ trong vòng 4 năm rưỡi. Từ mùa thu năm 2025, đồng yên chịu áp lực bán ra trong bối cảnh dư luận cho rằng các chính sách kinh tế của Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi sẽ ủng hộ việc nới lỏng tiền tệ.
Chính sách của BOJ và lãi suất thực thấp
Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) đã tiếp tục quá trình bình thường hóa sau khoảng một thập kỷ theo đuổi chính sách tiền tệ cực nới lỏng, bằng việc nâng lãi suất chính sách lên 1% vào ngày 16/6. Từ góc độ chính sách tiền tệ, động thái này thường sẽ hỗ trợ đồng yên. Tuy nhiên, lãi suất thực của Nhật Bản, sau khi điều chỉnh theo lạm phát, vẫn ở mức thấp, khiến nhiều nhà đầu tư kết luận rằng việc tăng lãi suất không theo kịp. Lãi suất thực thấp kéo dài tiếp tục gây áp lực giảm giá lên đồng yên.
Kỳ vọng can thiệp và phối hợp Mỹ-Nhật
Sự suy yếu của đồng yên đã làm dấy lên kỳ vọng rằng Tokyo có thể can thiệp vào thị trường tiền tệ. Một số nhà đầu tư đang mua vào đồng tiền này với dự đoán về một đợt can thiệp nữa. Sau khi đồng yên suy yếu xuống mức trên 161 đơn vị/USD vào cuối tháng 6, thị trường đã rơi vào thế kẹt giữa người bán và người mua yên, dẫn đến tình trạng trì trệ kéo dài.
Bộ trưởng Tài chính Nhật Bản Satsuki Katayama và Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent đã có cuộc họp trực tuyến vào ngày 22/6 khi thị trường theo dõi sát sao những dấu hiệu phối hợp về chính sách tỷ giá hối đoái. Ngày hôm sau, bà Katayama tuyên bố rằng Nhật Bản và Mỹ sẵn sàng hành động quyết đoán nếu cần thiết.
Yếu tố cấu trúc và tác động kinh tế
Các yếu tố cấu trúc cũng gây áp lực lên đồng yên. Giá năng lượng tăng cao làm tăng nhu cầu mua đô la của Nhật Bản để thanh toán hàng nhập khẩu, trong khi đầu tư mạnh mẽ ra nước ngoài của các hộ gia đình Nhật Bản thông qua các tài khoản NISA được hưởng ưu đãi thuế tiếp tục thúc đẩy nhu cầu đối với tài sản nước ngoài.
Mặc dù đồng yên yếu hơn giúp nâng khả năng cạnh tranh của các nhà xuất khẩu Nhật Bản, nhưng nó cũng làm tăng chi phí nhập khẩu và có nguy cơ làm gia tăng áp lực lạm phát, dẫn tới tiêu dùng suy giảm. Theo Nikkei Asia.
