Thái Nguyên Đổi Mới Tư Duy, Nâng Cao Giá Trị Kinh Tế Từ Rừng FSC
Sự thay đổi trong tư duy quản lý của chính quyền và phương pháp canh tác của người dân đang tạo ra những bước tiến mạnh mẽ cho ngành lâm nghiệp tại Thái Nguyên. Trọng tâm là việc triển khai trồng rừng và đạt chứng chỉ quốc tế FSC, mang lại giá trị kinh tế cao hơn hẳn so với mô hình truyền thống.
Điểm Sáng Từ Xã Thanh Thịnh
Thanh Thịnh, một xã nổi tiếng với nghề trồng rừng keo ở phía bắc Thái Nguyên, từng đối mặt với thách thức khi người dân trồng rừng theo phong trào, chính quyền chỉ chú trọng tăng diện tích mà chưa quan tâm đến chất lượng. Điều này dẫn đến tình trạng bán gỗ non tuổi, làm giảm giá trị thu nhập và ảnh hưởng đến chất lượng rừng trồng.
Tuy nhiên, nhờ sự thay đổi trong cách tiếp cận, Thanh Thịnh đã trở thành điểm sáng với hơn 3.600 ha rừng đạt chứng chỉ FSC, thu hút sự tham gia của hơn 1.200 hộ dân. Thay vì chỉ chăm sóc cơ bản trong 3 năm đầu, người trồng rừng nay được hướng dẫn kỹ thuật tỉa thưa, chăm sóc chuyên sâu, áp dụng đúng quy trình. Kết quả là cây gỗ có thân thẳng, đường kính lớn, đáp ứng tiêu chuẩn xuất khẩu.
Chị Vũ Thị Ngoan ở thôn Khe Thỉ 2 chia sẻ: "Nhờ quy trình kỹ thuật, rừng trồng sinh trưởng đồng đều, tăng sinh khối nhanh và hạn chế sâu bệnh. Giá trị khai thác đạt trung bình 200 triệu đồng/ha, cao hơn nhiều so với rừng thông thường."
Phát Triển Bền Vững Trên Toàn Tỉnh
Trên địa bàn tỉnh, các địa phương có lợi thế về đất lâm nghiệp đều đẩy mạnh phong trào trồng rừng. Theo Bí thư Đảng ủy xã Nghĩa Tá Ma Doãn Kháng, toàn xã có hơn 13.000 ha đất lâm nghiệp, với hơn 5.300 ha đã trồng rừng và còn dư địa lớn để mở rộng. Ngành lâm nghiệp đóng góp tới 40% vào cơ cấu kinh tế địa phương, với thu nhập bình quân từ trồng rừng đạt hơn 120 triệu đồng/hộ/năm.
Theo lãnh đạo UBND tỉnh Thái Nguyên, giá trị sản xuất ngành lâm nghiệp tăng bình quân 6,5%. Diện tích rừng FSC đạt 37.532 ha, và diện tích trồng rừng gỗ lớn vượt 42.000 ha. Nhờ nguồn nguyên liệu dồi dào, tỉnh hiện có 746 cơ sở chế biến lâm sản, bao gồm các nhà máy lớn như Công ty cổ phần Dongwa và Công ty cổ phần Giấy Hoàng Văn Thụ. Sản phẩm sau chế biến đã xuất khẩu sang Mỹ, EU, Nhật Bản, Hàn Quốc, và Trung Quốc.
Thách Thức Và Giải Pháp Cho Tương Lai
Dù đạt được nhiều thành tựu, giá trị kinh tế từ lâm nghiệp ở Thái Nguyên vẫn chưa tương xứng với tiềm năng, đặc biệt là trong phát triển thị trường carbon rừng. Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết về cơ cấu lại ngành lâm nghiệp.
Ở xã Thần Sa, với tỷ lệ che phủ rừng hơn 83%, thách thức là quản lý rừng bền vững trong khi vẫn đảm bảo sinh kế cho người dân. Xã đã kiến nghị tỉnh đầu tư nâng cấp giao thông nông thôn và hỗ trợ tham gia thị trường tín chỉ carbon.
Bí thư Đảng ủy xã Yên Thịnh Hoàng Văn Lăng cho biết: "Chúng tôi đang khuyến khích trồng rừng gỗ lớn, kéo dài chu kỳ khai thác, và phát triển ngành nghề đan lát mây tre cùng kinh tế dược liệu dưới tán rừng."
Định Hướng Chiến Lược Đến Năm 2030
Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh Thái Nguyên đã chỉ đạo cơ cấu lại nông nghiệp, tăng tỷ trọng ngành lâm nghiệp lên 8,5-9% trong tổng cơ cấu nông, lâm, thủy sản vào năm 2030, với tốc độ tăng trưởng bình quân hơn 5,5%/năm. Các nhiệm vụ trọng tâm bao gồm:
- Phát triển rừng gỗ lớn và cấp chứng chỉ rừng bền vững tại các xã như Bạch Thông, Ngân Sơn.
- Quản lý rừng bền vững và phát triển thị trường carbon.
- Mở rộng diện tích trồng quế và hồi, hướng tới 18.000 ha quế và 4.000 ha hồi vào năm 2030.
Tỉnh sẽ hoàn thành việc giao đất, giao rừng, và khuyến khích sử dụng gỗ rừng trồng đạt chuẩn FSC, giảm dần nhập khẩu gỗ nguyên liệu. Mục tiêu hàng năm là trồng 6.000 ha rừng, khai thác 700.000m³ lâm sản, và nâng cao giá trị gia tăng qua chế biến. Đồng thời, tỉnh sẽ tăng cường điều tra trữ lượng carbon rừng và phổ biến thông tin về thị trường tín chỉ carbon.
