Ngân hàng Nhà nước (NHNN) vừa có chỉ đạo yêu cầu các Chi nhánh NHNN khu vực tăng cường kiểm tra việc thực hiện chủ trương giảm mặt bằng lãi suất tại các ngân hàng thương mại. Động thái này diễn ra trong bối cảnh một số ngân hàng gần đây đã điều chỉnh tăng lãi suất huy động, gây áp lực lên mặt bằng lãi suất chung.
NHNN yêu cầu kiểm tra nhà băng tăng lãi suất
Cụ thể, NHNN cho biết qua theo dõi vẫn còn tình trạng một số ngân hàng thương mại tăng lãi suất huy động. Do đó, cơ quan này yêu cầu các NHNN Chi nhánh khu vực tổ chức họp với các ngân hàng thương mại trên địa bàn để quán triệt việc thực hiện nghiêm chỉ đạo của Thống đốc NHNN tại Thông báo 117 ngày 10/4 về giảm mặt bằng lãi suất.
Bên cạnh đó, các đơn vị phải khẩn trương triển khai kế hoạch kiểm tra theo chỉ đạo trước đó của NHNN. Trường hợp phát hiện vi phạm, NHNN Chi nhánh khu vực phải xử lý theo thẩm quyền và báo cáo về NHNN.
Áp lực huy động vốn gia tăng
Động thái của nhà điều hành diễn ra trong bối cảnh áp lực huy động vốn của hệ thống ngân hàng gia tăng trở lại. Theo số liệu của NHNN, tính đến ngày 14/5, dư nợ tín dụng toàn hệ thống đạt khoảng 19,4 triệu tỷ đồng, tăng 18,3% so với cùng kỳ năm trước. Trong khi đó, huy động vốn chỉ đạt khoảng 18,1 triệu tỷ đồng, tăng 14,9%. Chênh lệch giữa tín dụng và huy động hiện vào khoảng 1,3 triệu tỷ đồng, tạo áp lực thanh khoản đối với nhiều ngân hàng.
Trên thị trường, một số ngân hàng đã tăng lãi suất huy động ở các kỳ hạn dài hoặc áp dụng chương trình cộng thêm lãi suất để thu hút tiền gửi của người dân và doanh nghiệp. Một số mức lãi suất cao xuất hiện chủ yếu áp dụng với các khoản tiền gửi lớn hoặc điều kiện đặc biệt.
Lãi suất thực tế cao hơn công bố
Khảo sát của Công ty Chứng khoán MB (MBS) cũng cho thấy lãi suất tiền gửi thực tế tại quầy hoặc qua các hợp đồng tiền gửi thỏa thuận vẫn cao hơn đáng kể so với mức công bố. Đáng chú ý, trong khoảng một tuần trở lại đây, một số ngân hàng đã tung ra các chương trình cộng thêm lãi suất, khuyến mại hoặc ưu đãi cho khách gửi tiền nhằm hút dòng vốn. Thậm chí, mức lãi suất 8-9%/năm bắt đầu xuất hiện phổ biến hơn ở các khoản tiền gửi lớn hoặc kỳ hạn dài.
Trước đó, từ tháng 4, nhiều ngân hàng thương mại đã đồng thuận giảm lãi suất huy động khoảng 0,2-0,5 điểm % đối với kỳ hạn từ 6 tháng trở lên theo định hướng của NHNN. Nhà điều hành khi đó cho biết mục tiêu là tạo điều kiện giảm lãi suất cho vay, hỗ trợ doanh nghiệp và người dân tiếp cận vốn với chi phí thấp hơn.
