Mực nước sông Danube tại Hungary đã tụt xuống mức thấp lịch sử, đe dọa trực tiếp đến hoạt động của nhà máy điện hạt nhân Paks – nhà máy duy nhất của quốc gia Trung Âu này. Theo đơn vị vận hành, nếu tình trạng này kéo dài thêm từ 24 đến 72 giờ, việc phải ngừng hoạt động hoàn toàn là điều không thể tránh khỏi.
Cảnh báo từ Thủ tướng Hungary
Ngày 30/7, Thủ tướng Hungary Peter Magyar đã lên tiếng cảnh báo về tình hình nghiêm trọng tại nhà máy Paks. Trong một thông điệp video, ông cho biết nhà máy đã hoạt động được 44 năm và có thể phải ngừng hoạt động hoàn toàn lần đầu tiên do lượng nước làm mát từ sông Danube không đủ. Ông nhấn mạnh chính phủ đang chuẩn bị các biện pháp khẩn cấp, đồng thời cảnh báo một cuộc khủng hoảng năng lượng có thể bắt đầu ngay từ đầu tuần tới nếu tình hình không được cải thiện.
Thủ tướng Magyar cũng kêu gọi người dân và doanh nghiệp tự nguyện hạn chế tiêu thụ năng lượng để cùng phối hợp hành động, tránh những hậu quả nghiêm trọng hơn. Đây được xem là lời cảnh báo hiếm hoi từ một nhà lãnh đạo Hungary về nguy cơ mất điện trên diện rộng.
Nhà máy Paks: Nguồn cung gần nửa điện năng của Hungary
Nhà máy điện hạt nhân Paks là cơ sở sản xuất điện lớn nhất Hungary, cung cấp gần một nửa sản lượng điện của cả nước. Trong điều kiện bình thường, nhà máy lấy nước từ sông Danube để làm mát các lò phản ứng. Tuy nhiên, vào những năm gần đây, nhà máy đã nhiều lần phải giảm sản lượng trong mùa hè do nhiệt độ nước cao và mực nước sông xuống thấp. Điều đáng nói là trước đây, nhà máy chưa bao giờ phải ngừng hoạt động hoàn toàn vì lý do này.
Hiện tại, nhà máy đã giảm sản lượng xuống dưới 50% công suất thiết kế. Nếu mực nước sông Danube tiếp tục duy trì ở mức nguy hiểm, việc đóng cửa toàn bộ là điều không thể tránh khỏi. Điều này sẽ đẩy hệ thống điện của Hungary vào tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng, gây ảnh hưởng lớn đến sản xuất công nghiệp và đời sống người dân.
Kế hoạch ứng phó khẩn cấp
Trong bối cảnh đó, chính phủ Hungary đã bắt đầu lập kế hoạch dự phòng để đảm bảo nguồn cung năng lượng nếu tình trạng hạn hán trở nên tồi tệ hơn. Các quan chức đang chuẩn bị một kế hoạch ứng phó khủng hoảng nhằm xác định những khách hàng công nghiệp và khu vực công lớn nào cần tạm thời cắt giảm mức tiêu thụ nếu cần thiết.
- Kế hoạch này sẽ không ảnh hưởng đến các nhà cung cấp dịch vụ cộng đồng.
- Các cơ sở chăm sóc sức khỏe và tổ chức xã hội sẽ được ưu tiên duy trì hoạt động bình thường.
- Việc cắt giảm chỉ áp dụng cho các khu công nghiệp lớn, tiêu thụ nhiều năng lượng.
Thủ tướng Magyar nhấn mạnh rằng chính phủ ưu tiên đảm bảo nguồn điện cho các dịch vụ thiết yếu, đồng thời kêu gọi sự hợp tác từ phía các doanh nghiệp lớn để vượt qua giai đoạn khó khăn này.
Nguyên nhân từ đợt nắng nóng và hạn hán kéo dài
Cú sốc năng lượng này xảy ra trong bối cảnh đợt nắng nóng gay gắt và hạn hán kéo dài khắp Trung Âu đã đẩy mực nước sông Danube xuống mức thấp chưa từng thấy trong lịch sử. Tình trạng này không chỉ gây khó khăn cho nhà máy Paks mà còn làm gián đoạn hoạt động vận tải đường sông, buộc phải cắt giảm sản lượng điện hạt nhân ở cả Hungary và nước láng giềng Romania.
Tương lai dự án mở rộng nhà máy Paks
Nhà máy điện hạt nhân Paks hiện sử dụng công nghệ do Nga sản xuất. Chính phủ tiền nhiệm, do ông Viktor Orbán lãnh đạo, đã đồng ý với Moscow về việc mở rộng nhà máy để đảm bảo nguồn cung năng lượng lâu dài cho Hungary. Theo kế hoạch, việc xây dựng mở rộng sẽ bắt đầu vào đầu năm 2026. Tuy nhiên, kể từ khi nhậm chức vào tháng 5, Thủ tướng Magyar vẫn chưa đưa ra bất kỳ cập nhật nào về tình trạng của dự án này.
Giới phân tích nhận định rằng cuộc khủng hoảng hiện tại có thể ảnh hưởng đến tiến độ và quyết định đầu tư vào các dự án năng lượng mới của Hungary, đồng thời làm dấy lên lo ngại về an ninh năng lượng trong bối cảnh biến đổi khí hậu khiến các hiện tượng thời tiết cực đoan ngày càng thường xuyên hơn.
Theo các hãng tin Anadolu và Euronews, tình trạng khẩn cấp về năng lượng tại Hungary đang được theo dõi sát sao, và các bước đi tiếp theo của chính phủ sẽ quyết định liệu quốc gia này có thể tránh được một cuộc khủng hoảng lớn trong những ngày tới hay không.
