IEA Đề Xuất Xả Dầu Dự Trữ Kỷ Lục Để Hạ Nhiệt Giá Dầu Thô Toàn Cầu
Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) vừa đưa ra đề xuất đợt xả dầu dự trữ lớn nhất trong lịch sử, nhằm hạ nhiệt giá dầu thô đang tăng vọt do cuộc chiến giữa Mỹ - Israel và Iran, theo thông tin từ Wall Street Journal. Đề xuất này được đưa ra trong bối cảnh giá dầu có lúc tiến sát mức 120 USD/thùng, gây lo ngại về lạm phát và bất ổn thị trường.
Phương Án Giải Phóng Dầu Vượt Mức Kỷ Lục
Lượng dầu dự kiến được tung ra thị trường sẽ vượt quá 182 triệu thùng, mức mà các nước thành viên IEA đã giải phóng trong hai đợt vào năm 2022, khi Nga phát động cuộc chiến tại Ukraine. Đề xuất được thảo luận trong cuộc họp khẩn của các quan chức năng lượng từ 32 quốc gia thành viên IEA vào ngày 10/3 (giờ địa phương), với quyết định chính thức dự kiến vào ngày 11/3.
Kế hoạch sẽ được thông qua nếu không có quốc gia nào phản đối, nhưng chỉ cần một nước phản đối cũng có thể khiến kế hoạch bị trì hoãn. Đề xuất này nhằm đối phó với sự gián đoạn lớn do việc đóng cửa eo biển Hormuz, tuyến đường biển hẹp nối Vịnh Ba Tư với thị trường năng lượng toàn cầu, nơi khoảng 1/5 nguồn cung dầu của thế giới đi qua mỗi ngày.
Bối Cảnh Xung Đột Và Tác Động Đến Giá Dầu
Nguy cơ Iran tấn công các tàu chở dầu đã khiến hoạt động vận chuyển dầu qua khu vực này gần như bị đình trệ. Những cuộc tấn công này chính là "kịch bản" khiến các nước phương Tây và đồng minh thành lập IEA vào năm 1974, sau cuộc khủng hoảng dầu mỏ do các nước Ả Rập cấm vận.
Kể từ ngày 28/2, khi Mỹ và Israel bắt đầu các cuộc tấn công vào Iran, giá dầu đã tăng tới 40%. Trong tuần này, giá dầu dần hạ nhiệt khi các nhà giao dịch theo dõi chặt chẽ các tuyên bố của Tổng thống Mỹ Donald Trump về thời gian cuộc chiến có thể kéo dài. Các nhà kinh tế cảnh báo rằng nếu giá dầu duy trì ở mức cao trong thời gian dài, điều này có thể gây ra lạm phát và khiến thị trường chứng khoán giảm, đồng thời người tiêu dùng cũng phải đối mặt với tình hình giá xăng tăng mạnh.
Hiệu Quả Của Các Lần Xả Dầu Trước Đây
Những lần giải phóng dầu từ kho dự trữ chiến lược trước đây có kết quả khác nhau. Cụ thể:
- Sau khi Nga tấn công Ukraine vào đầu năm 2022, các nước thành viên IEA đã hai lần liên tiếp xả dầu dự trữ. Ban đầu, giá dầu tăng khoảng 20% vì các nhà giao dịch cho rằng việc xả dầu cho thấy khủng hoảng năng lượng nghiêm trọng hơn dự đoán, nhưng sau đó, lượng dầu được tung ra thị trường đã góp phần kéo giá xuống.
- Một đợt xả dầu đặc biệt thành công đã diễn ra vào năm 1991, khi Tổng thống Mỹ George H. W. Bush chuẩn bị cho chiến dịch quân sự "Bão táp Sa mạc" chống Iraq. Ông đã lần đầu tiên ra lệnh rút dầu từ Kho Dự trữ Dầu mỏ Chiến lược của Mỹ, và các nước thành viên IEA cũng tham gia giải phóng thêm dầu. Ngay trong ngày đầu tiên của chiến dịch quân sự, giá dầu giảm hơn 20%.
Theo Fatih Birol, Giám đốc điều hành IEA, các nước thành viên hiện nắm giữ khoảng 1,2 tỷ thùng dầu trong kho dự trữ quốc gia cùng với 600 triệu thùng trong kho dự trữ thương mại bắt buộc. IEA là tổ chức gồm các nước phương Tây và đồng minh, có nhiệm vụ quy định lượng dầu dự trữ mà các nước thành viên phải duy trì, đồng thời phối hợp việc xả dầu dự trữ khi thị trường năng lượng rơi vào khủng hoảng, nhằm bảo vệ các nền kinh tế trước biến động của thị trường dầu mỏ.
