Tôi sinh ra khi thành phố đã rực rỡ ánh đèn, khi những con đường ở TP.HCM về đêm không còn chìm trong bóng tối, và khi quạt, tivi, điều hòa trở thành vật dụng quen thuộc trong mỗi gia đình. Thế nhưng, ký ức về "một thời thiếu điện" lại không phải là của riêng tôi – nó là những câu chuyện được truyền lại từ ông bà, cha mẹ, và từ chính những con người đang ngày đêm âm thầm giữ cho dòng điện không bao giờ ngừng chảy.
Ký ức từ những ngày đầu gian khó
Ông ngoại tôi từng kể, những năm sau 1975, thành phố này chưa sáng trưng như bây giờ. Có những đêm mất điện kéo dài, cả xóm tụ tập trước hiên nhà, thắp đèn dầu, trò chuyện với nhau trong cái nóng oi bức của miền Nam. Điện khi ấy không chỉ là một tiện nghi – nó còn là niềm hy vọng. Hy vọng về một ngày mai đủ sáng để con cái học hành, để nhà máy vận hành trơn tru, và để thành phố hồi sinh sau những năm tháng đầy thử thách.
Người cha và những đêm mưa giông
Cha tôi đã gắn bó với ngành điện hơn 20 năm. Công việc của ông không phải ở văn phòng mát mẻ, mà là ngoài trời – nơi những cột điện sừng sững giữa nắng gắt và mưa giông. Tôi nhớ như in một lần bão lớn ập đến, điện trong khu tôi bị cắt để đảm bảo an toàn. Người dân sốt ruột, có người không ngừng than phiền. Nhưng cha tôi chỉ lặng lẽ khoác áo mưa, cùng đồng nghiệp lao ra đường. Đêm đó, tôi tỉnh giấc lúc gần 2 giờ sáng. Đèn trong nhà bật sáng trở lại. Mẹ tôi thở phào nhẹ nhõm, còn tôi thì chạy vội ra cửa sổ nhìn xuống con hẻm nhỏ – nơi mấy chú công nhân điện vẫn còn đang cần mẫn kiểm tra đường dây. Họ ướt sũng, ánh đèn pin chập chờn, nhưng gương mặt ai cũng đầy tập trung, không một lời than vãn. Khoảnh khắc ấy, tôi mới thấm thía: ánh sáng không tự nhiên mà có.
Sự chuyển mình của một thành phố
Thành phố này lớn lên từng ngày cùng với ngành điện. Những khu công nghiệp ở ngoại ô, những tòa cao ốc chọc trời giữa trung tâm, những con đường mới mở – tất cả đều cần điện để vận hành trơn tru. Điện không chỉ thắp sáng, mà còn nuôi sống cả một nền kinh tế sôi động. Tôi từng có dịp đến một xã vùng ven, nơi trước đây điện còn chập chờn, bất ổn. Người dân ở đó kể rằng, từ khi lưới điện được nâng cấp, cuộc sống đã thay đổi rõ rệt. Trẻ em có thể học bài vào buổi tối, các hộ gia đình mở rộng sản xuất nhỏ, thậm chí có người bắt đầu kinh doanh trực tuyến. Điện đã biến những điều tưởng chừng xa vời thành hiện thực rất gần gũi.
Chuyển đổi số và sự gần gũi
Không chỉ dừng lại ở việc "có điện", ngành điện thành phố còn đang thay đổi cách người dân sử dụng điện. Ứng dụng điện lực trên điện thoại thông minh giúp tra cứu hóa đơn, báo sự cố, theo dõi mức tiêu thụ… tất cả chỉ trong vài thao tác đơn giản. Những thủ tục mà trước đây phải mất cả buổi xếp hàng, giờ đây được gói gọn trong vài phút. Cha tôi nói, ngành điện bây giờ không chỉ "kéo dây" nữa, mà còn phải "kéo gần" người dân. Công nghệ, chuyển đổi số – nghe có vẻ lớn lao, nhưng thực chất là để phục vụ tốt hơn, nhanh hơn, và minh bạch hơn.
Những con người thầm lặng
Có một lần, tôi hỏi cha: "Cha có bao giờ thấy mệt mỏi không?" Ông cười hiền: "Có chứ. Nhưng mỗi lần thấy đèn sáng lại, là hết mệt". Câu trả lời giản dị ấy khiến tôi suy nghĩ rất lâu. Người ta thường nói về những ngành nghề "hào quang". Nhưng ngành điện thì khác. Họ làm việc trong thầm lặng, ít khi xuất hiện trên báo chí, và chỉ được nhắc đến nhiều nhất… khi có sự cố điện. Thế nhưng, chính họ lại là những người giữ cho cuộc sống của hàng triệu người dân vận hành bình thường, êm ả.
Cuộc thi tôn vinh hành trình 50 năm
Nhân kỷ niệm 50 năm ngày thành lập Sở Quản lý và phân phối điện TP.HCM (7.8.1976 - 7.8.2026), nay là Tổng công ty Điện lực TP.HCM (EVNHCMC), Báo Thanh Niên và EVNHCMC đã phát động cuộc thi viết và ảnh với chủ đề: Tự hào 50 năm ngành điện thành phố mang tên Bác. Cuộc thi nhằm tôn vinh chặng đường nửa thế kỷ xây dựng, phát triển, đồng thời lan tỏa hình ảnh đẹp của ngành điện với những phẩm chất: tận tụy, bản lĩnh, hiện đại, nhân văn và nghĩa tình.
Thông tin chi tiết về cuộc thi
Tổng giải thưởng của cuộc thi lên đến 220 triệu đồng, được chia thành hai hạng mục chính:
- Hạng mục bài viết: Cơ cấu giải thưởng 100 triệu đồng, bao gồm 1 giải Nhất (10 triệu đồng), 2 giải Nhì (8 triệu đồng mỗi giải), 4 giải Ba (6 triệu đồng mỗi giải) và 25 giải Khuyến khích (2 triệu đồng mỗi giải).
- Hạng mục ảnh: Cơ cấu giải thưởng 120 triệu đồng, bao gồm 1 giải Nhất (20 triệu đồng), 2 giải Nhì (15 triệu đồng mỗi giải), 3 giải Ba (10 triệu đồng mỗi giải) và 20 giải Khuyến khích (2 triệu đồng mỗi giải). Ngoài ra, 50 bức ảnh được chọn triển lãm sẽ nhận nhuận ảnh 500.000 đồng mỗi bức.
Đối tượng tham gia rộng mở cho tất cả độc giả Báo Thanh Niên, người dân, cán bộ, công nhân viên, học sinh – sinh viên, và người lao động, không giới hạn độ tuổi hay nghề nghiệp. Nội dung dự thi tập trung vào sự đổi thay của ngành điện TP.HCM trong 50 năm qua, vai trò cung cấp điện cho phát triển kinh tế – xã hội, ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số, các công trình tiêu biểu, và những câu chuyện chân thực, xúc động về ngành điện.
Cách thức tham gia
Bài dự thi có thể gửi qua email: 50namnganhdienthanhpho@thanhnien.vn hoặc gửi bằng đường bưu điện về Tòa soạn Báo Thanh Niên: 268 - 270 Nguyễn Đình Chiểu, phường Xuân Hòa, TP.HCM (ghi rõ: Bài tham dự cuộc thi Tự hào 50 năm ngành điện thành phố mang tên Bác). Thời hạn nhận bài từ ngày 11.3 đến 30.6.2026. Chi tiết thể lệ cuộc thi có thể xem tại website thanhnien.vn.
Kết
50 năm – một con số đủ lớn để nhìn lại. Từ những ngày thiếu thốn, đến một thành phố không ngủ, nơi ánh đèn chưa bao giờ tắt. Đó không chỉ là câu chuyện của hạ tầng kỹ thuật, mà là câu chuyện của con người – của sự tận tụy, của trách nhiệm, của một niềm tin âm thầm nhưng bền bỉ. Tôi không làm trong ngành điện. Tôi chỉ là một người được hưởng ánh sáng mỗi ngày. Nhưng tôi biết, phía sau công tắc nhỏ bé trong nhà mình là cả một hệ thống khổng lồ, và hơn hết, là những con người đang âm thầm giữ cho dòng điện chảy mãi. Đêm nay, thành phố vẫn sáng. Và tôi chợt nhận ra, ánh sáng ấy không chỉ đến từ điện – mà còn đến từ lòng người.
