Trên chặng đường hiện thực hóa khát vọng phát triển của Việt Nam, bên cạnh phát huy nội lực, thúc đẩy hợp tác với các đối tác truyền thống như Liên bang Nga mang ý nghĩa đặc biệt. Những bước tiến trong các lĩnh vực then chốt như năng lượng, đào tạo nhân lực, khoa học-công nghệ sẽ là hành trang và động lực mạnh mẽ cho Việt Nam trong kỷ nguyên mới.
Hơn 75 năm đồng hành
Việt Nam và Nga đã cùng vun đắp tình hữu nghị nồng ấm, bền chặt và sự tin cậy chính trị cao qua hơn 75 năm, từ những năm tháng khó khăn bảo vệ độc lập đến xây dựng đất nước. Tình cảm quý giá cùng những thành quả đã đạt được là nền tảng vững chắc cho hợp tác thành công giữa hai nước.
Năng lượng - trụ cột chiến lược
Năng lượng là một trong những trụ cột quan trọng trong quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam-Nga. Hai nước duy trì truyền thống hợp tác tốt đẹp hơn 40 năm với Liên doanh Vietsovpetro tại Việt Nam và Rusvietpetro tại Nga, là biểu tượng hợp tác hiệu quả. Nga có thế mạnh trong thăm dò, khai thác dầu khí. Qua các dự án hợp tác, Việt Nam đã tích lũy kinh nghiệm, nâng cao năng lực công nghệ và củng cố đội ngũ nhân lực chất lượng cao, góp phần thúc đẩy ngành dầu khí.
Trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu biến động, hợp tác chiến lược này càng quan trọng. Ngoài dầu khí truyền thống, hai nước có tiềm năng mở rộng hợp tác sang năng lượng mới, sạch, tái tạo, đóng góp cho chuyển đổi xanh và phát triển bền vững. Tháng 3/2026, Hiệp định hợp tác xây dựng nhà máy điện hạt nhân trên lãnh thổ Việt Nam được ký kết, đánh dấu bước tiến quan trọng trong hợp tác năng lượng hạt nhân vì mục đích hòa bình, bảo đảm an ninh năng lượng dài hạn cho Việt Nam. Thứ trưởng Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng bày tỏ kỳ vọng đây sẽ là công trình biểu tượng mới cho quan hệ hai nước, như Nhà máy Thủy điện Hòa Bình, Cầu Thăng Long.
Giáo dục và khoa học công nghệ - ưu tiên hàng đầu
Trước xu thế toàn cầu hóa và phát triển khoa học công nghệ, nguồn nhân lực chất lượng cao tạo lợi thế cạnh tranh cho mỗi nền kinh tế. Do đó, hợp tác về giáo dục, đào tạo nhân lực và nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo là lĩnh vực ưu tiên giữa Việt Nam và Nga, nhằm bảo đảm phát triển bền vững, nhất là kinh tế số.
Liên Xô trước đây và Liên bang Nga ngày nay đã đào tạo hàng chục nghìn cán bộ khoa học, kỹ thuật, chuyên gia, nhà quản lý cho Việt Nam. Nhiều lãnh đạo, nhà khoa học đầu ngành của Việt Nam trưởng thành từ môi trường giáo dục Nga. Đây là minh chứng cho quan hệ hợp tác giáo dục sôi động, thực chất và hiệu quả, tạo cầu nối bền chặt cho tình hữu nghị hai dân tộc.
Từ năm 2019, Nga tăng số học bổng cho Việt Nam lên khoảng 1.000 suất/năm học. Hiện có khoảng 5.000 sinh viên Việt Nam du học tại Nga. Hai nước tích cực thực hiện các dự án nghiên cứu và chuyển giao công nghệ, như Trung tâm Nghiên cứu khoa học và công nghệ hạt nhân, cùng các hoạt động trong Năm chéo 2026 về hợp tác khoa học và giáo dục. Thứ trưởng Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng cho biết, trong kỷ nguyên mới, Việt Nam có nhu cầu cấp thiết về nhân lực chất lượng cao, cần đẩy mạnh hợp tác giáo dục-đào tạo, nhất là trong các lĩnh vực Nga có thế mạnh như công nghệ số, lượng tử, y sinh, khoa học cơ bản, nghệ thuật hàn lâm.
Tương lai rực rỡ
Những “trái ngọt” sau hơn 75 năm cho phép Việt Nam và Liên bang Nga tin tưởng vào tương lai rực rỡ với những bước tiến dài và vững chắc hơn trong quan hệ song phương. Hai nước cùng vạch ra tầm nhìn phát triển, tăng cường quan hệ cả bề rộng lẫn chiều sâu, hướng tới nâng tầm toàn diện hợp tác, mang lại lợi ích thiết thực cho nhân dân hai nước.
