Diễn đàn Kinh doanh ASEAN-Nga và Hội nghị Cấp cao kỷ niệm 35 năm quan hệ ASEAN-Nga năm nay được tổ chức tại thành phố Kazan, Cộng hòa Tatarstan, một trong những thành phố lâu đời và phát triển nhất của Nga.
Tham dự phiên khai mạc Diễn đàn có Tổng Thư ký ASEAN Kao Kim Hourn, Thủ tướng Malaysia Anwar Ibrahim, Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul, đại diện cao cấp của nước chủ nhà Nga, Cộng hòa Tatarstan, cùng đông đảo đại diện các hiệp hội kinh doanh, doanh nghiệp, tổ chức nghiên cứu của Nga và ASEAN như Phòng Công nghiệp và Thương mại Liên bang Nga, Hội đồng Kinh doanh ASEAN-Nga, Hội đồng Tư vấn Kinh doanh ASEAN…
Chủ đề và nội dung Diễn đàn
Với chủ đề "Quan hệ Đối tác Không biên giới", Diễn đàn bao gồm bốn phiên thảo luận về các chủ đề: Hợp tác công nghệ thông tin và trí tuệ nhân tạo xuyên biên giới; Công nghệ tài chính và thành phố thông minh; Thương mại quốc tế: Bảo đảm an ninh lương thực, vận tải và kết nối logistics giữa Nga và các nước ASEAN; Đối tác ASEAN-EAEU, hợp tác về năng lượng, cơ sở hạ tầng và công nghiệp; và Các giá trị tinh thần và đạo đức truyền thống và các mô hình quan hệ nhà nước-tôn giáo ở Nga và các nước ASEAN.
Phát biểu của Thủ tướng Lê Minh Hưng
Trong bài phát biểu khai mạc, Thủ tướng Lê Minh Hưng bày tỏ vui mừng tham dự Diễn đàn tại Kazan, điểm kết nối quan trọng giữa châu Âu và châu Á, giữa truyền thống và đổi mới sáng tạo. Ông đánh giá Diễn đàn là dịp để chia sẻ những định hướng chiến lược vì hợp tác tương lai rộng lớn hơn, thực chất hơn, kết nối hơn và có khả năng chống chịu cao hơn trước biến động toàn cầu.
Trước những biến chuyển nhanh chóng và phức tạp, Thủ tướng nhấn mạnh nhu cầu phát triển đối tác tin cậy, thị trường ổn định và chuỗi cung ứng có khả năng chống chịu cao. Trên cơ sở tiềm năng và tính bổ trợ giữa ASEAN và Nga, ông chia sẻ ba định hướng hợp tác trọng tâm:
Thứ nhất: Phát triển chuỗi cung ứng bền vững
ASEAN và Nga cần hợp tác xây dựng chuỗi cung ứng ổn định, linh hoạt và có khả năng chống chịu. Phát triển các tuyến vận tải kết nối Viễn Đông Nga với Đông Nam Á, bao gồm cảng biển, đường sắt sẽ xóa nhòa khoảng cách địa lý, tạo thuận lợi cho thương mại, mở ra cơ hội hợp tác và đầu tư. Các doanh nghiệp cần tận dụng hiệu quả các khuôn khổ hợp tác kinh tế, đặc biệt là hiệp định thương mại tự do giữa EAEU với một số nước ASEAN. Việt Nam sẵn sàng đóng vai trò cầu nối thúc đẩy hợp tác thương mại và đầu tư.
Thứ hai: Đưa năng lượng thành trụ cột hợp tác chính
An ninh năng lượng là thách thức cấp bách đối với tăng trưởng bền vững. Tiềm năng đầu tư và hợp tác giữa ASEAN và Nga còn rất lớn, nhất là trong phát triển năng lượng sạch, LNG, hydrogen, điện gió ngoài khơi, công nghệ tiết kiệm năng lượng. Việt Nam mong muốn cùng Nga và các nước ASEAN phát triển các dự án hợp tác thực chất, đóng góp vào ổn định và an ninh năng lượng khu vực.
Thứ ba: Thúc đẩy hợp tác công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số
ASEAN và Việt Nam là một trong những thị trường số phát triển nhanh nhất thế giới. Đổi mới sáng tạo và khoa học công nghệ được xác định là động lực then chốt cho phát triển. Việt Nam hoan nghênh và sẵn sàng tạo điều kiện để doanh nghiệp Nga tăng cường hợp tác trong AI, an ninh mạng, giáo dục số và y tế số. Thủ tướng đề nghị ASEAN và Nga thúc đẩy chương trình hợp tác đổi mới, hỗ trợ doanh nghiệp công nghệ và doanh nghiệp trẻ, hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo năng động.
Nhấn mạnh trách nhiệm của Chính phủ trong việc tạo môi trường ổn định, minh bạch, thuận lợi cho đầu tư kinh doanh, Thủ tướng mong muốn cộng đồng doanh nghiệp ASEAN và Nga tiếp tục đầu tư dài hạn, xây dựng chuỗi giá trị mới. Việt Nam sẵn sàng cùng Nga và ASEAN biến tiềm năng thành dự án cụ thể, biến kết nối thành cơ hội kinh doanh, biến lòng tin thành động lực tăng trưởng mới.
Phát biểu của các lãnh đạo khác
Thủ tướng Malaysia Anwar Ibrahim khẳng định trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị gia tăng, không quốc gia nào có thể tự ứng phó với các thách thức. Đối thoại, xây dựng lòng tin, hợp tác thực chất, phối hợp chính sách, dỡ bỏ hàng rào thuế quan, thúc đẩy hệ thống thương mại đa phương dựa trên luật lệ là con đường để ASEAN-Nga cùng tiến lên.
Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul đánh giá sự phát triển nhanh chóng của khoa học công nghệ và bất ổn chuỗi cung ứng đặt ra nhiều cơ hội và thách thức. Ông đề xuất ba lĩnh vực cần tập trung: kết nối, thương mại và đầu tư, và giao lưu nhân dân, trong đó kết nối là nền tảng, năng lượng và an ninh lương thực là ưu tiên, giao lưu nhân dân tập trung vào du lịch, y tế nghỉ dưỡng, kinh tế sáng tạo.
Tổng Thư ký ASEAN Kao Kim Hourn đề xuất bốn lĩnh vực doanh nghiệp cần tập trung: an ninh năng lượng, an ninh lương thực, kết nối chuỗi cung ứng, và hợp tác trong các lĩnh vực kinh tế mới nổi và chuyển đổi số. Ông nhấn mạnh các dự án trọng điểm như Lưới điện ASEAN (APG) và Hiệp định khung về Kinh tế số ASEAN (DEFA) là cơ sở lớn để doanh nghiệp khai thác.
Ý kiến từ doanh nghiệp
Đại diện doanh nghiệp ASEAN và Nga nhấn mạnh nhu cầu cấp thiết mở rộng thị trường, đầu tư, tham gia vào chuỗi cung ứng quốc tế ổn định. Với dân số khoảng 850 triệu ở cả hai khu vực, tiềm năng hợp tác sâu rộng trên nhiều lĩnh vực là rất lớn. Trong bối cảnh chuỗi cung ứng năng lượng, lương thực toàn cầu đứt gãy, hợp tác về an ninh năng lượng và an ninh lương thực đáp ứng đúng nhu cầu của cả hai bên.
ASEAN có khoảng 220 triệu người trong độ tuổi 15-34, khoảng 75% dân số tiếp cận internet rộng rãi, do đó hợp tác về công nghệ thông tin, chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo còn dư địa lớn. Nhiều đại biểu khẳng định mối quan hệ hợp tác, đầu tư, kinh doanh nhiều thập kỷ qua là cơ sở tin cậy cho doanh nghiệp hai bên thúc đẩy hợp tác, liên kết, mở rộng quy mô trong tương lai.
