Anh Hà Anh Trường (38 tuổi, ở xã Vĩnh Thuận Đông, TP. Cần Thơ) đã biến cây lục bình dại thành nguồn nguyên liệu xuất khẩu giá trị cao. Với hệ thống sông ngòi, kênh rạch chằng chịt, vùng đất Cần Thơ sở hữu nguồn lục bình dồi dào, tạo tiền đề cho anh khởi nghiệp theo xu hướng tiêu dùng xanh toàn cầu.
Khởi nghiệp từ thương mại điện tử đến hàng thủ công
Tốt nghiệp ngành Khoa học máy tính ở nước ngoài, anh Trường từng bán hàng thương mại điện tử trên Amazon. Trong quá trình xuất khẩu, anh nhận ra hàng Việt Nam có thể cạnh tranh ở thị trường khó tính nếu khai thác đúng lợi thế. “Sau một thời gian làm thương mại điện tử, tôi tự hỏi vì sao mình không xuất khẩu những sản phẩm Việt Nam có thế mạnh. Hàng thủ công mỹ nghệ của Việt Nam thực chất có rất nhiều lợi thế cạnh tranh”, anh Trường chia sẻ với Vietnamnet.
Chọn lục bình làm hướng đi riêng
Năm 2018, khi khảo sát các làng nghề trên cả nước, anh thấy sản phẩm máy móc khó cạnh tranh với Trung Quốc, trong khi hàng thủ công từ nguyên liệu tự nhiên có dư địa lớn tại thị trường Âu - Mỹ. Anh quyết định chọn cây lục bình làm hướng đi riêng. Theo anh, khí hậu khô ráo ở châu Âu và Bắc Mỹ phù hợp với sản phẩm lục bình, cùng xu hướng tiêu dùng xanh ngày càng mạnh.
Ban đầu, anh thu mua sản phẩm từ các cơ sở để thăm dò thị trường. Sau khoảng 1 năm, khi đơn hàng ổn định, anh mở xưởng ngay giữa vùng nguyên liệu miền Tây. Đến năm 2022, anh chính thức thành lập công ty chuyên sản xuất và thương mại các sản phẩm thủ công mỹ nghệ từ lục bình, cói, tre, mây. Danh mục sản phẩm đa dạng: đồ trang trí nhà cửa, phụ kiện bàn ăn, nón, túi xách.
Đầu tư bài bản về mẫu mã và chất lượng
Chia sẻ với Lao Động, anh Trường cho biết: “Để chinh phục các thị trường khó tính như châu Âu, châu Mỹ hay Canada, chúng ta không thể chỉ dựa vào tay nghề truyền thống. Cần phải có sự đầu tư bài bản về mẫu mã, chất lượng và đặc biệt là tính thân thiện môi trường”. Nhờ tư duy nhạy bén, doanh nghiệp của anh đã phát triển hệ thống nhà xưởng rộng hơn 7.000m² với trên 300 mẫu thiết kế. Các sản phẩm tập trung vào nhóm đồ gia dụng thân thiện môi trường như sọt giặt, rổ đựng đồ thay thế nhựa, lót ly, lót đĩa, nhà cho thú cưng, túi xách thời trang. Giá trị sản phẩm từ dưới 1 USD (lót ly) đến 120-200 USD (nhà thú cưng, đồ nội thất, túi xách thủ công).
Doanh thu 1,2 triệu USD mỗi năm
Mỗi tháng, hàng nghìn sản phẩm từ lục bình được xuất khẩu sang 9 quốc gia như Mỹ, Anh, Canada, mang về doanh thu khoảng 1,2 triệu USD (hơn 31 tỷ đồng) mỗi năm.
Chuỗi liên kết khép kín với làng nghề và HTX
Một yếu tố cốt lõi làm nên thành công là hệ thống sản xuất theo chuỗi liên kết khép kín. Công ty hợp tác với hơn 10 làng nghề và hợp tác xã (HTX) trên cả nước, trong đó có 12 HTX hoạt động hiệu quả. Mô hình này giúp chủ động nguồn cung và mang lại lợi ích cho người dân: đa số lao động là nông dân tranh thủ thời gian nông nhàn đan lục bình, mỗi tháng kiếm thêm từ 4 đến 6 triệu đồng, cải thiện đời sống nông thôn.
Tuân thủ tiêu chuẩn quốc tế và phát triển bền vững
Công ty cá nhân hóa sản phẩm theo yêu cầu đối tác, tuân thủ nghiêm ngặt các tiêu chuẩn quốc tế về an toàn, chất lượng, môi trường và khả năng phân hủy sinh học. Dù còn nhiều dư địa tăng trưởng, anh Trường không theo đuổi chiến lược phát triển “nóng”. “Thị trường cần đến đâu, mình làm đến đó. Quan điểm của tôi là phát triển sinh kế bền vững cho bà con. Nếu cứ ôm đơn hàng ồ ạt rồi rớt đơn, người dân mất việc làm thì hoàn toàn đi ngược lại định hướng ban đầu”, anh khẳng định.
Trong tương lai, anh Trường đặt mục tiêu mở rộng mạng lưới HTX, đầu tư thiết kế sáng tạo và phát triển thương hiệu trên các sàn thương mại điện tử quốc tế, tiếp tục nâng tầm giá trị thủ công Việt.
