Lam Research: Hành trình từ người tị nạn đến 'xương sống' ngành chip toàn cầu
Trong khi thế giới thường ca ngợi những câu chuyện khởi nghiệp nổi tiếng từ garage hay ký túc xá của các tỷ phú công nghệ như Steve Jobs, Mark Zuckerberg hay Elon Musk, có một câu chuyện thầm lặng nhưng vĩ đại hơn nhiều. Hãy nhìn vào chiếc smartphone của bạn, bỏ qua lớp vỏ bên ngoài và đi sâu vào lõi silicon bên trong. Bạn sẽ không thấy logo Apple hay Google, mà có thể tìm thấy dấu ấn của một người ít được biết đến: David Lam.
Hành trình di cư và khởi nghiệp đầy cảm hứng
Câu chuyện của David Lam không bắt đầu ở Thung lũng Silicon mà từ những biến động lịch sử. Ông sinh ra tại Trung Quốc, lớn lên trong giai đoạn đầy biến động tại Việt Nam, sau đó chuyển đến Hồng Kông. Giống như nhiều gia đình cùng thời, cuộc đời ông gắn liền với bất ổn chính trị và những cuộc di cư liên tục. Cuối cùng, ông đặt chân đến Bắc Mỹ, đầu tiên là Canada rồi sau đó là Hoa Kỳ.
Sau khi nhận bằng tiến sĩ kỹ thuật hóa học tại Học viện Công nghệ Massachusetts (MIT) vào năm 1973, David Lam bước vào ngành công nghiệp bán dẫn còn non trẻ và hỗn độn. Thời điểm đó, việc chế tạo vi mạch còn thiếu chính xác, quy trình không ổn định, chậm chạp và khó mở rộng quy mô. Lam đã chuyển hướng sang kỹ thuật khắc plasma, một phương pháp cho phép tạo ra các mạch điện trên silicon với độ chính xác vượt trội.
Thay vì tập trung cải tiến con chip, ông hướng đến phát triển các công cụ để sản xuất chip. Năm 1980, ông thành lập Lam Research, và chỉ bốn năm sau, vào năm 1984, ông đã làm nên lịch sử khi trở thành người Mỹ gốc Á đầu tiên niêm yết công ty trên sàn NASDAQ.
Gã khổng lồ thầm lặng với giá trị khổng lồ
Ngày nay, Lam Research sở hữu gần 20.000 nhân viên trên toàn cầu và đạt vốn hóa thị trường khoảng 290-300 tỷ USD, đưa công ty vào nhóm 50 doanh nghiệp lớn nhất thế giới. Quy mô này thậm chí còn lớn hơn nhiều so với các tên tuổi nổi tiếng như:
- McDonald's
- Disney
- Charles Schwab (gần gấp đôi)
Đây nhiều khả năng là công ty niêm yết lớn nhất thế giới được đặt theo tên một người còn sống. Trong khi các công ty như Charles Schwab, Trump Media hay Dell Technologies đều có quy mô nhỏ hơn, và LVMH dù khổng lồ nhưng người mang tên Louis Vuitton đã qua đời từ lâu. Ngược lại, David Lam vẫn còn sống, và cái tên trên tòa nhà chính là của người đã xây dựng nên nó.
Hiệu suất ấn tượng và tương lai bền vững
Trong suốt thập kỷ qua, Lam Research đã mang lại mức sinh lời sánh ngang, thậm chí có giai đoạn vượt qua những tên tuổi công nghệ lớn nhất. Khi truyền thông tập trung vào nhóm 'Magnificent Seven', Lam Research vẫn lặng lẽ phát triển mạnh mẽ ở hậu trường. Công ty đạt tỷ suất sinh lời nội bộ khoảng 40%, một con số hiếm thấy đối với một doanh nghiệp hoạt động ngoài tầm chú ý trực tiếp của người tiêu dùng.
Một cách đơn giản, nếu bạn đầu tư 10.000 USD vào Lam Research khoảng mười năm trước, khoản đầu tư đó hiện có thể trị giá gần 300.000 USD, tùy thuộc vào thời điểm. Với nhu cầu ngày càng tăng về chip nhanh hơn, trí tuệ nhân tạo thông minh hơn và sức mạnh tính toán lớn hơn, những cỗ máy của Lam Research chắc chắn sẽ tiếp tục hoạt động hết công suất, củng cố vị thế không thể thiếu trong ngành công nghệ toàn cầu.
